(อาจารย์) โอ.เค. ค่ะ สวัสดีค่ะ สวัสดีพี่ล่ามนะ สวัสดีค่ะ คราวที่ แล้วเราไม่ได้ติดค้างงานอะไรกันใช่ไหม อ๋อไม่ได้ติดห้องนี้ ติดค้างอีกห้องหนึ่ง โอ.เค. ค่ะ สัญญาณรบกวนหายไป อะ พร้อมนะคะ วันนี้เราจะพูดถึงหลักการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศนะคะ เพื่อ การบริหารจัดการในองค์กรนะคะ พูดถึงหลักการ จะได้รู้จักองค์กรด้วยว่า เวลาที่เราจะใช้เทคโนโลยีสารสนเทศ ในองค์กรนี่ค่ะ มันมีหลักการหรือมีบุคลากร มีองค์ประกอบที่เกี่ยวข้องอะไรบ้างนะคะ คราวนี้ ถ้าพูดถึงองค์กรนะคะ บุคลากร ที่สำคัญขององค์กรเลย ก็คือ ผู้บริหาร ทุกหน่วยงานนะคะ จะมีการแบ่งแผนก ในการทำงานนะคะ 1 แผนกที่มีความสำคัญ นะคะ บุคลากรกลุ่มนั้นก็คือผู้บริหารนะคะ ซึ่งการแบ่งประเภทของผู้บริหารนะคะ จะมอง เป็น 4 กลุ่มด้วยกันนะคะ 4 ประเภท ผู้บริหารกลุ่มแรกเราจะเรียกว่า CEO เคยได้ยินไหมคะ เคยนะ ก็คือ ผู้บริหาร... เป็นผู้บริหารสูงสุดขององค์กรนะคะ เราจะเรียก CEO นะคะ จะได้ยินอยู่ แต่บางที่นะคะ เราอาจจะได้ยิน เอ้า ทำไมเป็น CIO อย่างนี้ค่ะ ซึ่ง บางคนอาจจะมองว่า แล้วมันต่างกันอย่างไรนะคะ ถ้าเป็น CEO นี่ เราดูจาก คำเต็มนะคะ E น่ะ คือ... คือสูงสุดนะคะ Executive หมายถึง ผู้บริหารสูงสุด ขององค์กรแล้ว ถ้าเป็นราชภัฎนี่ ใครเป็นผู้บริหารสูงสุด เราคิดว่าใครเป็น CEO ของมหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนครของเรา ใครคะ ใครเป็นผู้บริหารสูงสุด อันนี้ถาม ปี 4 เราคิดว่า ใครเป็นผู้บริหารสูงสุดของราชภัฏ อธิการบดี มีกี่คน ราชภัฏสกลนครมีอธิการบดีกี่คนคะ เอ้าไม่มีเลยหรือ เราเคยเข้าไปดูในเว็บไซต์ของมหาวิทยาลัยไหม เคย แล้วเคยเข้าไปดูใน Menu ที่เป็นบุคลากร ผู้บริหารไหมคะ ไม่เคยเลยหรือ ลองเข้าไปดูนะคะ ปกติแล้วนะคะ ผู้บริหารสูงสุดนี่ จะมีคนเดียวนะคะ แล้วก็จะมีทีม นะคะ ที่เป็นทีมบริหาร แต่ก็จะรองลงมานะคะ แต่ถ้าเกิดเป็น CEO นี่ของราชภัฏ ก็คือ เป็น อธิการนะคะ ถ้าเป็นกรม เป็นนี่ก็จะเป็น... อธิบดีนะคะ ชื่อตำแหน่งจะเป็นประมาณนี้ แต่ถ้าเกิดเป็น CIO นะคะ ก็เป็นผู้บริหารเหมือนกัน แต่ว่า จะดูแลทางด้านเทคโนโลยีสารสนเทศขององค์กรนั้น นะคะ เพราะ I คือ Information นะคะ แต่ถ้าเกิด E นี่คือ Executive นะคะ บริหารสูงสุด แต่ CIO นี่จะดูแลพวกระบบที่เป็นเทคโนโลยีสารสนเทศ ขององค์กรนะคะเป็นหลัก ก็จะมี Financial นะคะ CFO F ก็คือ Financial เกี่ยวกับทางด้านการเงินของหน่วยงานนะคะ ส่วน CIO ก็คือ Operation Officer นี่ ผู้บริหาร ผู้อำนวยการ ผอ. คณบดีอย่างนี้ค่ะ ก็คือถืออยู่ในส่วนของผู้บริหาร ในแต่ละภาคส่วน ถ้าเป็นของราชภัฎ ก็คือ คณบดีนะคะ ก็จะเป็น... อันนี้คือผู้บริหารนะคะ แต่ละระดับขององค์กร คราวนี้ งานของผู้บริหารมีอะไรบ้างนะคะ ถ้าเป็นผู้บริหารใหม่ ก็จะมีหน้าที่ ส่วนหนึ่งนะคะ อย่างหนึ่ง หรือผู้บริหารที่เป็นผู้เชี่ยวชาญ ก็จะมีอีกนะคะ ผู้บริหารทีม อันนี้ เรียกผู้บริหารนะคะ ผู้ประกอบการ ผู้บริหารทางด้านการเมืองนะคะ อันนี้คือ... คืองานกว้าง ๆ นะคะ หน้าที่และบทบาทของผู้บริหาร จริง ๆ เขา มองว่า ในภาพรวมนี่มองว่าผู้บริหาร ก็คือ คนที่ทำ ให้องค์กรนะคะ ไปถึงจุดสูงสุด หรือประสบความสำเร็จ โดยอาศัยคนอื่นในการ ทำงานร่วมกันนะคะ ฉะนั้นผู้บริหารจะต้องมีทักษะ มีประสบการณ์นะคะ ถึงจะทำให้องค์กรไป... ไปถึงเป้าหมายปลายทางนะคะที่ตั้งเอาไว้ สิ่งที่ผู้บริหารควรมีก็คือ มี... มีทักษะ และมีประสบการณ์นะคะ ทักษะนี่ทางด้าน การสื่อสารนะคะ การสร้างแรงจูงใจนะคะ การมีบุคลิกภาพที่เป็นผู้นำนะคะ มีความรู้ ความคิดสร้างสรรค์ นอกจากนี้นะคะ ผู้บริหาร ควรจะมีความสามารถทางด้านการบริหารจัดการ ในองค์กรเองนะคะ ซึ่ง องค์ประกอบขององค์กรนะคะ ไม่ว่าจะเป็นจัดการทางด้านงบประมาณ นะคะ เทคโนโลยีสารสนเทศในองค์กรนะคะ จัดการเกี่ยวกับการวางแผน การติดตาม การดำเนินงาน นะคะ ให้เป็นไปตามแผนนะคะ อันนี้เป็นข้อมูลบางส่วนสำหรับหน้าที่นะคะ ที่ผู้บริหารควรจะมี คราวนี้ประเภทของงานนะคะ หรือกิจกรรม การจัดการ ควรจะมองอะไรบ้างนะคะ อาจจะจัดการให้มีการทำงานเป็นทีม แล้วแต่องค์กรนะคะ แต่คือ ส่วนมากแล้วนะคะ ขององค์กรนี่ก็จะเน้นไปที่การทำงานเป็นทีม อย่างเราจบไปนะคะ จบการศึกษาไป แล้วไปทำงาน เราชอบ วิเคราะห์ระบบอย่างนี้ค่ะ เราก็ไปทำส่วนของการวิเคราะห์ระบบ มันก็คือส่วนงานหนึ่งนะคะ ซึ่งในทีม คือตอนเรียนนี่ เราอาจจะทำทุกอย่าง ตั้งไปเก็บ Requirement มา มาวิเคราะห์ระบบเอง มาเขียนโปรแกรมเอง นำเสนอเอง แต่พอนักศึกษา ไปทำงานในหน่วยงานจริง ๆ แล้วนะคะ นักศึกษา จะได้ทำงานแค่ส่วนที่เราถนัดนะคะ เราถนัดวิเคราะห์ระบบ เราก็มีหน้าที่วิเคราะห์ระบบนะคะ เราก็ไม่ได้ไปเขียนโปรแกรม แต่ถ้าเกิดเราถนัดในการ Coding นะคะ เขียนโปรแกรม นักศึกษาก็ไปทำในส่วนของการเขียนโปรแกรม มันก็จะมีแผนกนะคะ แล้วแต่ความถนัดความสามารถ ของแต่ละคนในองค์กรนะคะ ผู้บริหารก็มีหน้าที่ จัดการให้.. ให้แต่ละแผนกนี่ทำงานเป็นทีมนะคะ มีหน้าที่ในการมองบุคลากร แต่ละคนว่าควรพัฒนาไปในทิศทางใดนะคะ มีความสามารถในการสร้างหรือรักษามาตรฐานขององค์กร ที่ควรเป็นนะคะ กำหนดระดับ ผลงานหรือติดตามผลการดำเนินงานนะคะ ของแต่ละฝ่าย ให้วิสัยทัศน์ที่ชัดเจน นะคะ มีการวางวิสัยทัศน์ พันธกิจที่ชัดเจนขององค์กร นะคะ ป้องกันหรือหยุดความขัดแย้ง ความเสี่ยงที่จะเกิดขึ้นนะคะ อันนี้ เป็น... เป็นประเภทงานหรือกิจกรรมนะคะ ในการบริหารจัดการในองค์กร กระตุ้นคนในองค์กร นะคะ ให้มีความกระตือรือร้น มี Active น่ะ ในการทำงานนะคะ มีความสามารถ ในการบริหารจัดการกับสภาวะวิกฤติที่เกิดขึ้นนะคะ อันนี้เป็นหน้าที่ ของผู้บริหาร จัดการเกี่ยวกับความเปลี่ยนแปลงต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นในองค์กร นะคะ ไม่ว่าความเปลี่ยนแปลงนั้นจะเกิดขึ้นมาจาก... จาก สภาพเศรษฐกิจ จากกฎหมาย จาก ข้อมูลภายนอกองค์กรนะคะ หรือการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นภายในองค์กร เองนะคะ ผู้บริหารก็จะต้องมีหน้าที่บริหารจัดการการเปลี่ยนแปลง ที่เกิดขึ้นนะคะ ต้องมีความสามารถในการประนีประนอม เพราะเราไม่รู้ว่าคนหลากหลายประเภท มาอยู่ในองค์กรเดียวกันนะคะ แต่ละคนเป็นอย่างไร ผู้บริหารจะต้องมีความสามารถ ในการบริหารจัดการได้นะคะ มีความสามารถในการ ตัดสินใจนะคะ ทุกกรณีที่เกิดขึ้น เพราะเราจะเห็นว่าเวลาที่เขียนกฎหมายนี่ค่ะ หรือร่างระเบียบกติกาอะไรก็แล้วแต่นี่ เขาจะบอกสุดท้ายแล้ว ขึ้นอยู่กับใคร ก็คือ ผู้บริหารนะคะ ขึ้นอยู่กับดุลยพินิจ ของคนที่มีอำนาจสูงสุดในเรื่องนั้น ๆ น่ะนะคะ ฉะนั้น คนที่มีหน้าที่บริหารนี่จะต้องมีความสามารถในการตัดสินใจ ในการวางแผนนะคะ แล้วก็ การวางแผนมันมีหลายส่วนนะคะ เดี๋ยวเราค่อยพูดถึง รวมถึง การจัดสรรทรัพยากรและงบประมาณในองค์กรนะคะ ให้ มีความพอเพียง เพียงพอและ มีความเป็นธรรมนะคะ อันนี้เป็นกิจกรรมและเป็นประเภทของงาน ในองค์กร อันนี้พูดถึงภาพรวมนะคะ ภาพรวม ไม่ได้เฉพาะลงไปว่าเป็นราชภัฏเอง หรือเป็นหน่วยงานไหน อันนี้เป็นกิจกรรม ที่ลิสต์ออกมาให้ดูว่า งานในองค์กร มันก็จะมีกิจกรรมประมาณนี้ล่ะนะคะ พัฒนาคน พัฒนางานนะคะ คราวนี้สารสนเทศเพื่อการบริหาร นะคะ MIS ประกอบด้วยองค์ประกอบ 3 ส่วน ทำไมพูดถึง MIS มาก่อน เพราะว่า MIS นี่ถือเป็นระบบสารสนเทศ ที่ทุกองค์กรต้องมี หรือถ้ายังไม่มี ก็คือควรมีนะคะ เพราะมันเป็นการนำข้อมูล ที่มีการจัดเก็บแต่ละวันนี่ค่ะ มาทำเป็น Information ที่สามารถไปใช้ประโยชน์ได้มากกว่า แค่เก็บไว้นะคะ เขาเรียกระบบ MIS ครูจะอธิบาย ความหมายไปก่อนนะ แล้วจะให้ทำ ทำงานทีหลัง ฉะนั้นเราจับประเด็นให้ได้ ว่า ถ้าครูพูดถึง MIS นะคะ เพราะงานที่ทำนี่ อาจารย์จะให้เราไปลองค้นข้อมูลของ องค์กรไหนก็ได้ที่เรามีความสนใจ นะคะ เดี๋ยวจะยกตัวอย่างให้นะคะว่า พอเราไป... เราอาจจะไปค้นโดยการ ไปดูในเว็บไซต์ หรือถ้าเราไปถามได้ เราไป สอบถามดูว่า ในองค์กรนี้หน่วยงานนี้นะคะ มีการแชร์ระบบอะไรบ้าง นะคะ แต่ถ้าเกิดเราไม่สะดวกที่จะเดินทางไป แต่เรารู้แหล่งว่า เออ เขามีการประชาสัมพันธ์ องค์กรผ่านเว็บไซต์นี้ เราลองเข้าไปดูสินะคะ ว่าองค์กร ที่เราสนใจน่ะ เขามีการใช้ระบบสารสนเทศ ด้านไหนบ้างนะคะ ที่แน่ ๆ น่ะ ต้องมี MIS แน่ ๆ เพราะมันเป็นงาน Routine นะคะ เป็นตัวจัดการงาน Routine ให้ได้สารสนเทศออกมานะคะ งาน... งานย่อยสุดขององค์กรนั่นล่ะนะคะ MIS นะคะจะพูดถึงอยู่ 3 ส่วนก็คือ ลักษณะโครงสร้างขององค์กรเองนะคะ เทคโนโลยีที่ใช้ในองค์กร แล้วก็การจัดการนะคะ โดยในองค์กรก็จะพูดถึงใครบ้างล่ะ บุคลากรนะคะ คนนั่นล่ะ ก็คือ พูดในภาพรวม ก็คือ บุคลากรขององค์กร นะคะ โครงสร้างขององค์กรเป็นอย่างไรนะคะ หน้าที่ขององค์กรนี้ ที่รวมกันก่อตั้งขึ้นมา องค์กรนี้มีหน้าที่อะไร หน้าที่หลักอะไรนะคะ มีวัฒนธรรมองค์กร การเมือง สิ่งแวดล้อม หรือระบบ การทำงานเป็นอย่างไรนะคะ อันนี้คือภาพรวมขององค์กร คราวนี้เทคโนโลยีนะคะ ถ้าพูดถึงเทคโนโลยีนี่จะมองทางด้าน "Hardware นะคะ Software Database " นะคะ รวมถึงการติดต่อสื่อสารโทรคมนาคม กับหน่วยงานภายนอกนะคะ ส่วนการจัดการก็จะมองไปที่ บทบาทของผู้บริหารขององค์กรเป็นอย่างไรนะคะ ระบบในการตัดสินใจ เป็นอย่างไร การวางแผน การนำไปปฏิบัติเป็นอย่างไร ค่ะ อันนี้ก็จะดูที่แผน คราวนี้สารสนเทศกับองค์กรนะคะ ก็คือทำอย่างไร ระบบสารสนเทศนี่ เป็นเรื่องของการออกแบบในการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศให้เกิดประโยชน์ และมีประสิทธิภาพสูงสุดนะคะ โดยจะต้องมองถึง ทั้งโครงสร้างขององค์กรนั้น ๆ นะคะ วัฒนธรรมและการเมืองการทำงาน วัฒนธรรม หมายถึง การทำงาน ของคนในองค์กรที่เคยปฏิบัติมา อันนั้นคือวัฒนธรรมนะคะ ซึ่งเวลาเราจะเอาระบบ เข้าไปในองค์กรใดก็แล้วแต่นี่ วัฒนธรรมขององค์กร มีผลกับการใช้หรือไม่ใช้ระบบนะคะ อย่าง... ยกตัวอย่างเช่น หน่วยงานหนึ่งนะคะ ปกติแล้วเวลา... เวลาไปทำงานนะคะ เขาก็จะมีการเซ็นเวลานะคะ หน่วยงาน ราชการส่วนมาก โรงเรียนอะไรอย่างนี้ล่ะค่ะ ที่ ๆ เอาหน่วยงานที่ครูเคยผ่าน เคยทำงานผ่านมานะคะ อย่างโรงเรียนนี่เราต้องไปทำงาน ก่อน 8.30 น. นะคะ วัฒนธรรมองค์กร คือ ทุกคนต้องไปลงเวลาก่อน 8.30 น. ถ้าใครไปหลังจากนั้น เขาก็จะมีการขีดเส้น อันนี้คือวัฒนธรรมของ... ของไทยเลยนะ นะคะโรงเรียนนี่ คราวนี้เขาก็จะขีดเส้น แดง ใครเซ็นเวลาหลังจากเส้นแดงนี่แปลว่า คุณมาสาย อันนี้คือวัฒนธรรมองค์กรนะคะ วันดีคืนดี คราวนี้ เราสนใจที่จะพัฒนาระบบรูดบัตร นึกออกไหมคะ ทำบัตรให้บุคลากรหรือครูทุกคนในโรงเรียน ไม่ต้องไปเซ็นเวลา เราก็เอาบัตรนี้ไปเสียบ แล้วมันก็จะตอก ตอกเวลาใส่บัตรน่ะ เคยเห็นบัตรรูดไหม แล้วมันก็จะมีเครื่องตอกบัตรใช่ไหมคะ มันก็จะเป็นเวลาจริง ที่... ที่เราไปถึงนะคะ เราก็ไปตอกบัตร ทุกคนก็ไปตอกบัตรเอง อันนี้คือวัฒนธรรมเปลี่ยนไปนะคะ แล้วมันก็จะเก็บข้อมูลในระบบนะคะ ว่าใครมาสาย ไม่สาย ก็จะอยู่ในนั้นล่ะ ในบัตรน่ะนะคะ มันก็จะสรุปออกมาว่า เดือนหนึ่ง ขาดลามาสายกี่วัน กี่คน ใครบ้างอะไรอย่างนี้นะคะ มีผลกับการประเมิน ความดีความชอบปลายปีมาอะไรอย่างนี้นะคะ อันนี้ คือการเปลี่ยน เปลี่ยนจากแบบเดิมไปเป็นอีกแบบหนึ่ง คราวนี้ ถ้าคนในองค์กรเขา โอ.เค. เขาแฮปปี้ ก็... ก็เปลี่ยนไป นะคะ ไม่มีปัญหา แต่ถ้าเกิดองค์กรเขาบอก เขาไม่ โอ.เค. เขาใช้แบบนี้ดีอยู่แล้ว เหมือนเวลาเราจะทำโปรเจกต์ หรืออะไรก็แล้วแต่ แล้วเราไปติดต่อเขา แล้วเราบอกว่า ของเรานี่มันดีมาก นึกออกไหม แต่เขากลับไม่เห็นว่ามันดี เขามองว่าระบบเดิมที่เขาเป็นอยู่ นี่ มันดีอยู่แล้ว คือมันเป็นไปไม่ได้หรอก มัน... มันยากมาก ที่เขาจะมาใช้ระบบเรา ถ้าเขามองว่าระบบเรามัน... มันไม่ได้ดีจริงน่ะนะคะ อันนี้คือความยากในการ... ในการปรับเปลี่ยนวัฒนธรรม นะคะ พูดถึงวัฒนธรรมองค์กร ก็คือ ความเคยชินที่ คนเคยทำเคยเป็นน่ะ นะคะ ถ้าเราจะไปเปลี่ยนนี่ยากนะคะ คราวนี้นะคะ พูดถึงความสัมพันธ์นะคะ ถ้าเป็นกลยุทธ์ ข้อบังคับ ขั้นตอนนี่ ทุกองค์กรต้องมีนะคะ ถ้า "จะใช้ระบบสารสนเทศก็ต้องมองไปที่ฮาร์ดแวร์ ซอฟต์แวร์ ฐานข้อมูล " และการเผยแพร่ข้อมูลข่าวสารนะคะ การสื่อสาร โทรคมนาคม อันนี้มันเป็นความสัมพันธ์กัน แยกกันไม่ออกนะคะ ถ้ามีกลยุทธ์ มีแผน ในการให้ทุกคน ให้ทุกหน่วยงานนี่ใช้ระบบสารสนเทศ ที่เป็นแบบออนไลน์อย่างนี้ค่ะ แปลว่ามีการใช้ฮาร์ดแวร์แล้ว ต้องไปดูแล้วว่าหน่วยงานหรือแผนกนั้นน่ะ เขามีฮาร์ดแวร์ ที่ Support เกี่ยวกับระบบออนไลน์อะไรนี่ไหมนะคะ มีระบบเครือข่าย มี Internet มีอะไรที่แบบพร้อมที่จะใช้ระบบออนไลน์หรือเปล่านะคะ อันนี้คือ... คือความสัมพันธ์กันนะคะ ผู้บริหารก็ต้องดูนะคะว่า ถ้าไม่มี มันก็ต้อง... มันก็คือการลงทุนนะคะ อยากให้ใช้แต่ไม่มีน่ะค่ะ ต้องไปหามานะคะ หาทั้ง Hardware Software ฐานข้อมูลนะคะ แล้วก็การติดต่อสื่อสาร อันนี้คือความสัมพันธ์กันนะคะ ซึ่งการใช้ระบบสารสนเทศในองค์กร มันต้องขึ้นอยู่กับนโยบายขององค์กรนั้นด้วยนะคะ ถ้าผู้บริหาร เห็นว่าควรมีนะคะ ผู้บริหารก็จะ มีในแผน มีในนโยบายว่าสนับสนุนนะคะ อย่างตอนนี้ ยกตัวอย่าง มหาวิยาลัยเรานะคะ ท่านอธิการกำลังสนับสนุน เกี่ยวกับการจัดการเรียนการสอนแบบ Active Learning นะคะ การเรียนแบบ Active Learning ก็คือ การจัดการเรียนการสอนที่ให้นักศึกษาได้ปฏิบัติเยอะ ๆ นะคะ ให้นักศึกษาเป็นศูนย์กลางของการเรียนรู้ นะคะ ให้นักศึกษาได้ปฏิบัติได้ทำ ซึ่งถ้าเป็น ทางเราน่ะ มันได้ทำอยู่แล้ว มัน... มันไม่ใช่สายที่แบบ... บรรยายน่ะ ถ้าเป็นทาง มนุษย์ ทางสังคม ทางอันนี้ มันก็จะเป็น... เป็นวิชาบรรยาย ส่วนมากเขาไม่ค่อยได้ปฏิบัตินะคะ แต่ถ้าเกิดเป็นทางวิทย์ฯ นี่ เราจะมีห้อง Lab มีอุปกรณ์ มีเครื่องไม้เครื่องมือให้ปฏิบัตินะคะ ให้ได้ทำอยู่แล้ว ฉะนั้น Active Learning นี่ มันจะไม่มีปัญหาตอนนี้ ถ้าระบบเครือข่ายมันเสถียร อย่างครูบอกว่า ครู จะใช้ Google Classroom นะเด็ก ๆ วันนี้ครูจะทดสอบก่อนเรียนโดย ผ่านระบบ Kahoot.com ครูเข้า Kahoot.com ไม่ได้ อย่างนี้ค่ะ เราจะได้สอบไหม มันก็ไม่ได้สอบ นะคะ ก็จะเป็นแบบนี้ ฉะนั้นนะคะ เราต้องดูด้วยว่า เวลาที่เราจะมีการปรับเปลี่ยน มาใช้ระบบอะไรสักอย่างหนึ่งนี่ มันไม่สามารถเปลี่ยนไปได้เลยในระยะเวลาสั้น ๆ น่ะค่ะ มันต้องใช้... มันอาจจะต้องใช้ช่วงเวลาหนึ่งนะคะ ค่อย ๆ ปรับเปลี่ยนไป นะคะ อย่างตอนนี้ครูอยากใช้หลายระบบที่... แต่มันเป็นระบบออนไลน์ แต่เราก็ต้องดู อย่างเราใช้ระบบล่ามออนไลน์นี่ค่ะ มันก็จะมีบางช่วงที่... ที่มันดีเลย์นะคะ แต่ถ้าเกิดวันไหนสภาพอากาศหรือระบบมัน... มันไม่มีปัญหา เราก็ใช้งานได้แบบราบรื่น เหมือนคราวที่แล้วนะคะ ที่ครูให้นำเสนอไป ด้วยความที่เราใช้เป็นแบบมัลติมีเดีย มันจะเห็นทั้งภาพทั้งเสียงใช่ไหม มันก็จะ... อันนี้คือระบบเครือข่าย นะคะ ฉะนั้นถ้าระบบมัน... มันเวิร์กนะคะ มันเสถียร มันก็จะราบรื่น แต่คราวนี้ถ้าครูบอกครูจะใช้ เอ่อ... ระบบสอบออนไลน์นะคะ แต่วันที่สอบระบบตาย เน็ตฯ ใช้ไม่ได้อย่างนี้นะคะ มันก็ไม่มีประโยชน์นะคะ ฉะนั้นมันต้องดูองค์ประกอบหลายอย่าง ประกอบกันนะคะ ในการใช้สารสนเทศในองค์กร คราวนี้นะคะ ถ้า มองถึงองค์ประกอบพื้นฐานนะคะ ของ MIS นะคะ จะมองอยู่ 2 แนวทาง ก็คือ คือ ระบบสารสนเทศนี่ เราจะมองเป็นสหวิทยาการ แปลว่า การศึกษาระบบมี 2 แนวทางนะคะ ก็คือศึกษาทั้งทางด้าน Technical Technical ก็คือ ทางด้านเทคนิค แล้วก็ Behavioral นี่ หมายถึงว่า Behavioral หมายถึง พฤติกรรมของการใช้นะคะ อะ เรามาดูรายละเอียด อะ ดูตัวนี้นะคะ ระบบ MIS นะคะ แบ่งเป็น 2 Part เราดูในรูปนะคะ Part ที่เป็นส่วนของ Technical นะคะ Technical พูดถึงวิทยาการจัดการนะคะ Computer science นะคะ การวิจัยที่เป็นเชิงปฏิบัติการ ส่วนองค์การ จิตวิทยา สังคมวิทยา อันนี้พูดถึงส่วนของพฤติกรรมนะคะ อะ เรามาดูทางด้านเทคนิคก่อน เทคนิคนี่จะเน้นเรื่องเทคโนโลยีทาง... ไม่ว่าจะเป็นทางด้านกายภาพ หรือความสามารถทางด้านเทคนิคของระบบก็แล้วแต่นะคะ ถ้าพูดถึงวิทยาการ จัดการ หมายถึง เราจะเน้นในการพัฒนาโมเดล ในการตัดสินใจ นะคะ ให้พัฒนา MIS ที่ เกี่ยวข้องกับวิทยาการจัดการอย่างนี้น่ะค่ะ แปลว่า เน้นไปที่การพัฒนาโมเดล พัฒนารูปแบบหรือตัวแบบพิมพ์เขียวมาช่วยในการ ตัดสินใจ มาช่วยในการจัดการปัญหาอย่างใดอย่างหนึ่ง นะคะ อันนี้เราเรียกวิทยาการจัดการ ถ้าเป็น Computer Science นะคะ ก็จะเน้นไปที่การสร้างทฤษฎี หรือวิธีการ หรืออัลกอริทึมน่ะค่ะในการทำงานของคอมพิวเตอร์ การจัดเก็บรวมถึงการเข้าถึงนะคะ ถ้าเรามีการจัดเก็บข้อมูลที่ดี เห็นไหมคะ การเข้าถึงก็ต้องง่าย สะดวกอย่างนี้ค่ะ มันจะต้องไปด้วยกันนะคะ ส่วนการวิจัยที่เป็นเชิงปฏิบัติการ ก็คือ ตัวนี้จะเน้นไปที่ ทางการใช้หลักการทาง คณิตศาสตร์น่ะนะคะ คณิตศาสตร์มันจะมี... เรียนมานานแล้ว ยังจำได้ไหมคะ คณิตศาสตร์มันจะมีช่องทาง มันจะมี ทางเลือกที่ดีที่สุดให้เลือกนะคะ ก็คือ คณิตศาสตร์ โดยการคำนวณภายใต้กฎ ทฤษฎี ของคณิตศาสตร์นั้นล่ะนะคะ ในการทำงาน มันก็จะมีกฎเกณฑ์ ทฤษฎีของมันเหมือนกันนะคะ แต่จะเน้นไปที่เทคนิค ทางด้านเขาเรียก ตรรกะทางคณิตศาสตร์น่ะนะคะ ถ้าเป็นแนวทางทางด้านพฤติกรรมนะคะ จะเน้นที่ ทัศนคติ ทัศนคติ พูดภาษาเราคือ แนวคิด แนวความคิดนะคะ หรือพฤติกรรมนะคะ นี่คือทัศนคติ อย่างองค์การและการจัดการนะคะ จะพูดถึงองค์... จะพูดถึงการพัฒนาระบบนะคะ ว่า ระบบที่พัฒนาขึ้นมาน่ะ มันมีผลกับใครบ้างในองค์กร สร้างระบบมาแล้ว นะคะ ใครบ้างต้องใช้ระบบนี้ คือ กระทบ กับใครบ้างนะคะ หรือจิตวิทยา ก็คือ ศึกษาพฤติกรรมของคน เมื่อมีการเปลี่ยนแปลงทางด้านเทคโนโลยีสารสนเทศนะคะ จากที่เขาใช้แบบการเขียนลงในกระดาษ เขียนลงในสมุดอย่างนี้ค่ะ ให้เปลี่ยนมาใช้แบบยิง Barcode อันนี้เราต้องดูพฤติกรรมว่า คนที่ใช้เขามีความสุขในการใช้ระบบไหมนะคะ อันนี้ พูดถึงทางด้านจิตวิทยานะคะ ทางด้านพฤติกรรม ส่วนทางด้านสังคมนะคะ ก็คือ ผลกระทบของสารสนเทศต่อกลุ่ม คนในองค์กรและสังคมรอบข้างนะคะ มีผลกระทบอะไรบ้าง คราวนี้นะคะ ถ้าพูดถึงเทคโนโลยีสารสนเทศ จริง ๆ มันคือชื่อของสาขาวิชาของเราเลยนะคะ คือมันหลีกเลี่ยงไม่ได้ ตอนนี้มันถือเป็น... เป็นเหมือนกับส่วนหนึ่งของชีวิต ในการ ใช้เทคโนโลยีสารสนเทศ เราปฏิเสธไม่ได้ ตั้งแต่ตื่นขึ้นมาเลย เราก็มีการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศแล้วนะคะ คือใช้จนเป็นส่วนหนึ่งของชีวิต ไปแล้วนะคะ อันนี้คือเทคโนโลยีสารสนเทศนะคะ เขาก็เลยนิยามว่าตอนนี้โลกมัน... มันไร้พรมแดน เราไปดูข้อมูลที่ไหนก็ได้ ลืมตาขึ้นมานี่ สิ่งแรกที่ทำคืออะไร หลังจากลืมตา บางคนนี่ จับ Smartphone มาดูก่อน ตอนนี้โลกเป็นอย่างไรบ้าง นะคะ มีความสนใจโลก วันนี้สภาพภูมิอากาศ เป็นอย่างไร สภาพอากาศเป็นอย่างไร ฝนจะตกตอนไหน อะไรอย่างนี้ นะคะ อันนี้คือ... เขาเรียกว่าโลกยุคใหม่ นะคะ มันจะไร้พรมแดน เราอยากไปดูข้อมูลที่ไหนก็ได้ โดย ผ่านไอ้ตัวอุปกรณ์ Smart ที่เรามีนี่นะคะ ดังนั้นนะคะ ถ้าเราพูดถึงเทคโนโลยีสารสนเทศ มันก็จะประกอบไปด้วยการจัด เก็บข้อมูลเอาไว้ เก็บแล้วก็ประมวลผลนะคะ แล้วก็ ถ่ายทอด เผยแพร่ สื่อสารนั่นล่ะนะคะ ผ่านระบบสื่อสาร โทรคมนาคมนะคะ ผ่านอุปกรณ์ ที่รองรับนะคะ พวกนี้ คราวนี้ระบบสารสนเทศนะคะในองค์กร หมายถึงอะไรนะคะ มีคนนิยามมาให้ หลายแนวทางนะคะ ครูเลือกมาตัวที่น่าสนใจ ระบบสารสนเทศตัวแรกนะคะ ถ้าพูดถึงระบบสารสนเทศในองค์กรนี่ เขามองว่ามันเป็น กลุ่มของงานนะคะที่จะต้องมีการใช้ทรัพยากร ที่เป็นฮาร์ดแวร์ ซอฟต์แวร์ ในการ จัดเก็บข้อมูลที่สำคัญขององค์กรและมีการประมวลผล เสร็จแล้วมีการเผยแพร่ข้อมูลไปนะคะ ไม่ว่าข้อมูลนั้นจะอยู่ภายในองค์กรเอง หรือเผยแพร่ออกไปยังหน่วยงานภายนอกนะคะ อีกแนวคิดหนึ่งนะคะ บอกว่าระบบสารสนเทศ ก็คือ การใช้คน ข้อมูลและวิธีการ ให้บรรลุเป้าหมายที่วางเอาไว้ขององค์กร จริง ๆ แล้ว มันคือภาพรวม ๆ นั่นล่ะนะคะ เพราะว่า Software Hardware นี่ มันทำงานเองไม่ได้อยู่แล้วนะคะ ก็ต้องอาศัยคนใน การเข้าไปบริหารจัดการนะคะ 2 แนวทางนี้มันไปด้วยกันนั่นล่ะนะคะ ก็คือ มีการแชร์ระบบ เพื่อแก้ปัญหาในองค์กรนะคะ คราวนี้นะคะ ระบบสารนเทศ สร้างขึ้นมาเพื่ออะไร ก็เพื่อประมวลผลข้อมูลให้เป็นสารสนเทศ นะคะ แต่ถ้าเกิดเราสามารถ Apply ไปจนถึงสารสนเทศที่ได้มานี่ มันเป็น Knowledge น่ะค่ะ เป็นความรู้ที่อยู่ในตัว แล้วนำไปแก้ปัญหาได้นี่ อันนี้ถือว่าปลายทางของระบบสารสนเทศแล้ว นะคะ คือเราเห็นปุ๊บ เรามองว่ามันเป็นข้อมูล แต่มันไม่เกี่ยวกับเรา อันนี้ไม่เกิดประโยชน์นะคะ แต่ถ้าเกิดเรามองแล้ว อ๋อ ข้อมูลนี้ เอาไปใช้อย่างไร อย่างเช่น เรา จะเลือกสาขาที่เรียนอย่างนี้ค่ะ เราก็ต้องไปดูว่า เรามาเรียนหลักสูตรนี้ 4 ปี จบไปเราจะไปทำงานอะไร หรือเรียนเอกอะไร จบไปแล้วจะไม่ตกงาน อันนี้คือ ข้อมูลสารสนเทศ ถ้าเราบอก เออไม่สนใจ ก็เรียน ๆ ไป เพื่อนพาเรียนอะไรก็เรียนไป อันนี้แปลว่า เราไม่มีการใช้สารสนเทศให้เกิดประโยชน์กับตัวเอง แต่ถ้าเกิดเรามองแล้วว่า เรียนเอกทางด้านคอมพิวเตอร์นี่ล่ะ จะเรียนวิทยาการ คอมฯ เรียนเทคโนโลยีสารสนเทศ วิศวะคอมฯ วิทยาการคอมฯ หรืออะไรก็แล้วแต่ ทางด้านคอมพิวเตอร์นี่ล่ะนะคะ เพราะว่าต่อไปนี่ เขาจะมีการใช้เทคโนโลยีเป็นหลัก เราก็มองว่า เออเรียนศาสตร์ทางนี้ มันจะได้มีงานทำ หน่วยงานไหนก็มีการใช้เทคโนโลยีทั้งนั้นอย่างนี้ค่ะ อันนี้คือการใช้สารสนเทศนะคะ เราก็มาปรับ จูนเป็นความรู้ของเรานะคะ เราก็นำมาใช้ประโยชน์นะคะ คราวนี้ ระบบสารสนเทศนะคะ แบ่งการตามการสนับสนุนการใช้งาน ในองค์กรนี่มี 2 ประเภท เราเคยเรียนมาแล้วในคอมฯ พื้นฐาน แต่ตอนนั้นไม่ได้แบ่งเป็นประเภทการสนับสนุนการทำงาน เราจะแบ่งเป็นประเภทย่อย ๆ 6 ประเภทจำได้ไหมคะ จำไม่ได้แล้ว เรียนตั้งแต่ปี 1 แล้วนะคะ แต่ มันคือ... มันคือระบบสารสนเทศพวกนี้ล่ะนะคะ พวก 4... 5 ตัวที่ครูจะพูดถึง แต่ว่าตอนนั้นไม่ได้บอกว่า ถ้า ใช้ในองค์กร ใช้ในการสนับสนุนการทำงานนี่ มันมี... มันมี 2 ประเภทใหญ่ ๆ นะคะ ประเภทแรก ก็คือ ระบบสารสนเทศ สำหรับผู้ปฏิบัติงานแต่ละวัน เราเรียกระบบ Transaction Processing system นะคะ หรือระบบ TPS นะคะ 2. เป็นระบบ สนับสนุนการทำงาน การบริหาร นะคะ ให้มัน... ให้งานมันง่ายขึ้น ช่วยแก้ปัญหาต่าง ๆ นะคะ ยกตัวอย่างเช่น ระบบ "MIS นะคะ ระบบ DSS ระบบ EIS " OAS พวกนี้เป็น... เป็น เรื่องที่เราเคยเรียนมาแล้ว แต่ตอนที่เรียนปี 1 นี่ แค่ให้รู้ว่า ประเภทของสารสนเทศ ของระบบสารสนเทศมันมี 6 ประเภท ไม่ได้บอกว่า พอเอาไปใช้ในองค์กรจริง ๆ เอาไปใช้อย่างไร แต่ในรายวิชานี้จะบอกว่า การแยกประเภท ของสารสนเทศนี่มันจะแยกตามประเภทการนำไปใช้งานนะคะ ถ้าเป็นฝ่ายปฏิบัติงานจริง ๆ ทำงาน Routine งาน Routine ก็คืองานที่ทำทุกวันน่ะ ตามห้างนะคะ งาน Routine มีอะไรบ้าง แคชเชียร์ก็ทำหน้าที่คิดเงินใช่ไหมคะ เออ งาน Routine อะไรที่เป็นงาน Routine ถ้าเป็นแบงก์นะคะ ถ้าเป็นธนาคารงาน Routine ของ เจ้าหน้าที่ธนาคารคืออะไร ไปธนาคารทีไร ก็เห็นเขาทำอันนี้ เขาทำอะไร ฝาก ถอน โอน หรือทำข้อมูลสินเชื่อ เปิดบัญชีใหม่ อะไรอย่างนี้ คืองาน... งานที่เขาทำเป็นประจำน่ะ คืองาน Routine นะคะ คราวนี้ถ้าเป็นมหาวิทยาลัย เอาใกล้เข้ามา งาน Routine ของทะเบียนคือทำอะไร ระบบทะเบียน เจ้าหน้าที่ทะเบียนทำอะไรบ้าง ก็ให้ข้อมูลเกี่ยวกับการลงทะเบียนใช่ไหมคะ ย้าย โอน เพิ่ม ถอนรายวิชา อันนี้คืองาน Routine คืองานที่เขาทำนะคะ ทุกวัน แล้วการเงินล่ะ งาน Routine ของกองคลัง การคลัง งานคลังของเรานี่ เขาทำอะไร ก็มีรับค่าเทอม จ่ายค่า ปรับ ทำอะไรอีกเกี่ยวกับการเงินน่ะ อันนี้คืองาน Routine นะคะ ตัวนี้นะคะ เป็นแผน แผนภาพแสดงถึงระดับ การใช้สารสนเทศนะคะ ของผู้บริหารของแต่ละระดับ เราดูนะ ระบบ EIS นักศึกษาจำชื่อเต็มได้ไหมคะ Executive Information System นะคะ ใช้สำหรับทำอะไร ใช้สำหรับ CEO นะคะ โค้กมาไม่ทัน CEO นะ "ผู้บริหารมี 4 ระดับนะคะ มี CEO " "CIO CFO นะคะ แล้วก็ COO ลอง" เข้าไปดูในสไลด์นะคะ ถ้าเป็น CEO ก็คือ ผู้บริหารสูงสุด ถามโค้กดีกว่า เพราะ โค้กเพิ่งมา ราชภัฏนี่ใครเป็นผู้บริหารสูงสุด เอ้าเรียกอะไร อันนั้นเป็นกลุ่มหรือเปล่า พี่แกอุตส่าห์แบบ ใบ้มา (นักศึกษา) ผมคิดไม่ออกครับ (อาจารย์) อันนี้คือนักศึกษา COO ของมหาวิทยาลัย ก็คือ อธิการบดี นะคะ เออ เขาจะเชิญมานี่เมื่อจบแล้ว ก็จะจบแล้ว อันนี้ปี 4 นะ ถ้าเกิดเป็นผู้บริหารสูงสุดของ คณะล่ะคะเรียกอะไร (นักศึกษา) เรียก คณะก็หัวหน้าหรือเปล่า (อาจารย์) หืม แต่ละคณะก็จะมีคนหนึ่ง เรียกว่า ถ้าเป็นครูนะ ครูก็จะเปิดคอมฯ ขึ้นมา แล้วครูก็จะดูว่า โครงสร้างองค์กรนี่ อย่างนี้นะ เพราะว่าถ้าเราพยายาม คิด นึกออกไหมคะ แปลว่าความรู้นั้นเรามี... เรามีอยู่แล้วนึกออกหรือเปล่า แล้วเราลืม แต่ถ้าเกิดเราไม่เคยรู้เลยนี่ พยายามคิดแล้ว มันก็คิด มันก็นึกไม่ออกนะ เพราะเราไม่รู้นะคะ ฉะนั้นเราต้องหาอย่างไร เราต้องค้น อ๋อ สูงสุด ถ้าเป็นระดับกรมเป็นอะไรนี่ เราจะเรียก อธิบดีค่ะ แต่ถ้าเกิดเป็นมหาวิทยาลัยนะคะ เขาไม่เรียกอธิบดีนะ ผู้บริหารสูงของประเทศนี้เรียกอะไร 
(นักศึกษา) นายก 
(อาจารย์) อ่า... นี่อย่างไร 
(นักศึกษา) นายกอะไร 
(อาจารย์) นายกเทศมนตรี 
(นักศึกษา) นายกรัฐมนตรี 
(อาจารย์) เออ เราดูจากภาพนะคะ การใช้ ระบบสารสนเทศกับการบริหารงานนะคะ ถ้าเป็น CEO นะคะ ก็จะใช้ระบบสารสนเทศ ที่เป็น EIS Executive Information System นะคะ เป็นระบบ สารสนเทศสำหรับผู้บริหารระดับสูงนะคะ รวมทั้งใช้ระบบ Decision Support ... System Support นะคะ เป็นระบบ DSS นะคะ ถ้าเป็นผู้บริหาร ระดับกลาง ก็คือ ถ้าเป็นระดับคณะนี่ เราจะเรียกคณบดีนะคะ คณบดีก็มี... เอ่อ... เขาเรียกอะไร อำนาจเทียบเท่ากับ ผู้อำนวยการ ถ้าเป็นศูนย์สำนักนี่เขาจะไม่เรียกคณบดีค่ะ เพราะมันไม่ใช่คณะนะคะ เราจะเรียกผู้อำนวยการ ผอ. น่ะนะคะ ถ้าเป็นศูนย์สำนักนะ อันนี้คือผู้บริหาร ระดับกลางนะคะ ก็จะใช้ MIS นะคะ บางหน่วยงานก็จะใช้ GIS ร่วมด้วยนะคะ ส่วนระดับปฏิบัติการ ทำงานทุกวัน เก็บข้อมูล นำข้อมูลเข้าสู่ระบบแบบนี้น่ะค่ะ เราเรียกระบบสารสนเทศ ตัวนี้ว่า Transaction Transaction ก็คืองานที่ทำ Routine น่ะ งานที่ทำเป็นประจำทุกวันน่ะนะคะ ก็คือใช้สารสนเทศ ที่เรียกว่า TPS เราต้องแบ่งให้ออก ว่า บุคลากรในองค์กรนี่ค่ะ ใคร เกี่ยวข้องกับระบบสารสนเทศส่วนไหนบ้างนะคะ มี TPS ไล่ขึ้นไปเลยนะคะ ตามภาพ สูงสุดนะคะ ผู้บริหารสูงสุดก็จะใช้ ระบบ EIS นะคะ เดี๋ยวค่อยพูดว่าเป็นอย่างไร นอกจากนี้นะคะ นอกจาก EIS ก็จะมีระบบ ES ES ก็คือ Expert System นะคะ ระบบผู้เชี่ยวชาญ เดี๋ยวเราค่อยดูว่า ระบบผู้เชี่ยวชาญมีลักษณะเป็นอย่างไร นะคะ อันนี้เป็นภาพอธิบายขยายมาจากรูปเมื่อกี้ล่ะนะคะ นอกจากใช้ EIS ก็ใช้ ES ด้วยนะคะ สำหรับ ผู้บริหารระดับสูง ที่เพิ่มขึ้นมา ในหน้านี้นะคะ ก็คือ ระดับปฏิบัติการนี่ค่ะ นอกจาก มีการใช้ TPS แล้ว ก็จะใช้ OAS จำชื่อระบบนี้ได้ไหมคะ ลืมไปหมดแล้วครับ Office Automation System นะคะ ระบบสำนักงานอัตโนมัติน่ะ จำได้ไหมคะ เคยเรียนตั้งแต่คอมฯ พื้นฐานแล้ว คราวนี้เรามาดู ระบบ Expert System นะคะ คือ ระบบที่ เป็นอย่างไร ระบบ Expert System นะคะ ถือว่าเป็นระบบที่ให้คำปรึกษาแก่ผู้ใช้ จริง ๆ เราไม่เคย ใช้ระบบนี้นะ จริง ๆ แล้วมันควรมีนะคะ เรียกว่า ระบบ ES เอ่อ... การที่จะสร้างระบบนี้ขึ้นมานะคะ เราจะต้องใช้ความรู้ความเชี่ยวชาญของ บุคลากรหรือของคน เฉพาะด้านนั้น ๆ นะคะ เช่น สมมุติว่าครูมีความสนใจจะทำ จะพัฒนาเกี่ยวกับ ระบบ ES ขึ้นมาระบบหนึ่งนะคะ เกี่ยวกับการให้ข้อมูลความรู้ เกี่ยวกับผ้าย้อมครามของจังหวัดสกลนคร เพราะจังหวัดอื่นก็มีแต่มันน้อย แต่บ้านเรานี่คือเป็น... เป็นสินค้าแบบเศรษฐกิจน่ะ เป็นภูมิปัญญาท้องถิ่น ในการย้อมคราม เคยเห็นไหมคะ การย้อมผ้าคราม แล้วเรามีความรู้ไหมว่า ผ้าอะไรบ้างที่จะไป ย้อมครามติด รู้ไหม ทราบไหมคะ เราเคยไป เราเคยเห็นใช่ไหมคะ เคยเห็นเขาย้อมนะ เคยเห็นเขาขายใช่ไหมคะ ค่ะ ผลิตคราม... ผลิตภัณฑ์จากครามนะคะ มันไม่ใช่ผ้าทุกประเภทที่จะ สามารถย้อมครามแล้วติดนะคะ ที่เราเห็น เราเห็นผ้า ประเภทไหนบ้างที่เขาเอาไปมัดย้อมแล้วติดสีคราม ฝ้าย คอตตอนนี่ไม่ติดค่ะ คอตตอนสังเคราะห์น่ะ ไม่ติดนะคะ ผ้าฝ้าย ฝ้ายมันมีหลายประเภทด้วยนะ เวลาเรา... เราเห็นผ้าคราม เราเคยสังเกตไหมคะ ว่า มันจะมีความแตกต่างของผ้า ของเส้นด้ายนะคะ บางทีคือเป็นผ้าผืนเหมือนกัน อะ ผ้าคลุมไหล่อย่างนี้ค่ะ มันจะเป็น ใหญ่ ๆ สังเกตไหม บางทีก็เป็นเส้นถี่ ๆ ยิบย่อย ๆ เลย เล็ก ๆ นะคะ บางที ไปจับมันก็จะแข็ง ๆ เออ แต่บางทีไปจับแล้วมันนิ่ม มันก็ เป็นนุ่มมืออย่างนี้ค่ะ อันนี้คือลักษณะของผ้า นะคะ แม้จะเป็นฝ้ายเองนะคะ มันก็มี หลายประเภทนะคะ ทำไมครูรู้ เพราะอาจารย์ทำวิจัยอยู่ แล้วก็ได้ไปคุยกับ ใครเป็นคนให้ข้อมูล ก็จะเป็นผู้เฒ่าผู้แก่นะ เป็นชาวบ้าน ที่เขาทำอันนี้มาตั้งแต่... ตั้งแต่เกิดอย่างนี้ค่ะ ทำสืบทอดกันมาเป็นรุ่นต่อรุ่น นะคะ เราถือว่าเขานี่มีความเชี่ยวชาญในเรื่องนี้นะ พอเราไปถาม แล้วเขาก็ให้ข้อมูลนะคะ ฉะนั้นถ้าครู จะทำเกี่ยวกับ Expert System เกี่ยวกับผ้าย้อมครามนี่ ครูจะต้องไปถาม คนพวกนี้นะคะ ที่เขารู้ ปู่ย่าตายาย ชาว บ้านไหนที่เขามีการทำนี่คะ เขาก็ให้ข้อมูลมาว่า ฝ้ายนี่ฝ้ายแบบไหน เขาก็บอก อาจารย์ฝ้ายนี่ มันจะมี ฝ้ายเข็นมือ อ้าวฝ้ายเข็นมือ ครูก็ไปดูว่าฝ้ายเข็นมือคืออะไร เรารู้จักต้นฝ้ายไหม เคยเห็นไหมคะ เด็กสมัยใหม่รู้จัก ต้นฝ้ายไหม ดอกฝ้ายเคยเห็นไหมคะ ทำอย่างไรมันถึงมาเป็นเส้น ไอ้ตัวนั้นเขาเรียกว่าอะไร มันผ่านกระบวนการ เยอะมากนะ อันนี้ถือเป็นภูมิปัญญา ท้องถิ่นด้วยนะ เขาเรียกว่าอะไร เด็กรุ่นนี้รู้จักไหม ไอ้อุปกรณ์ทั้งหมดน่ะ ที่จะทำตั้งแต่ดอกฝ้าย ดอกฝ้ายรู้จักใช่ไหมคะ ขาว ๆ นี่ มาจนเป็นเส้น รู้ไหมว่า ทำอย่างไร เคยทำไหม 
(นักศึกษา) แล้วอันที่เราเคยเลี้ยงล่ะครับอาจารย์ 
(อาจารย์) อันนั้นไหมหรือเปล่า 
(นักศึกษา) อันนั้นไหม 
(อาจารย์) โค้กกลับมา ตอนนี้พูดถึงฝ้าย อ้าว โค้ก โค้กไปไกลมากน่ะ โค้กรู้จักต้นฝ้ายไหม 
(นักศึกษา) ไม่รู้จัก 
(อาจารย์) ไม่รู้จักเลยหรือลูก จะอธิบายให้ฟัง ว่าอย่างไรล่ะ 
(นักศึกษา) มันคือต้นไหมน่ะ 
(อาจารย์) แป๊บหนึ่ง อะ โค้กเสิร์ชอินเทอร์เน็ตลูก ต้นฝ้าย ฝ้ายค่ะ เป็นพืชชนิดหนึ่ง เป็นพืชล้มลุก เป็นเครือไหม เป็นต้นค่ะ ใหญ่ไหม มันจะแตกกิ่งก้านสาขานะ ไม่ได้เป็นต้น มันไม่ใช่ไม้ยืนต้นที่จะแบบ ใหญ่ ๆ เหมือนยางพาราอย่างนี้ ไม่ใช่ค่ะ เจอหรือยังโค้ก 
(นักศึกษา) เจอแล้วครับ 
(อาจารย์) เป็นพุ่มไหม 
(นักศึกษา) เป็นพุ่มเลยหรือครับ 
(อาจารย์) ใช่ แล้วแบบมีดอก เห็นดอกมันไหมคะ และทีนี้ ไอ้ดอกนี่ ปุยฝ้ายนี่ อันนี้คือดอกฝ้ายนะคะ เขาทำอย่างไรมันถึงมาเป็นเส้น อืม กระบวนการทำนะคะ ครูนี่เคยทำ เพราะว่า เคยอยู่กับยายอย่างไรนะคะ พอยายเสียไปนี่ทำอะไรไม่เป็นสักอย่าง เมื่อก่อนยายอยู่นี่ทำเป็นหมดค่ะ ทอเสื่อนะคะ ทอเสื่อ กกเสื่อ ผือ ไหลอะไรนี่ โอ้โห ง่ายมากค่ะ มัดย้อมอะไรนี่เป็นหมด เพราะอยู่บ้านกับยายอย่างไร คนแก่น่ะ นะคะ แล้วคนแก่ก็จะขยันใช่ไหม ก็จะสอนเราค่ะ เป็นภูมิปัญญาท้องถิ่นที่เขาเคยทำมานะคะ ทอเสื่อนี่ง่ายมาก ทอผ้าห่ม คราวนี้ผ้าห่มจะมีหลาย... หลายแบบนะ ทอมือ ใช่ ๆ เป็นหัตถกรรม นะคะ เขาเรียกอะไร กี่ โอ๊ยลืมไปแล้ว ตอนนี้มันเป็น แบบกี่กระตุกนะ มันง่าย แต่สมัยครูนี่คือทำเองค่ะ ทำเองหมด ใช่ สอดไปเองเส้น... ตอนนี้มันเป็นกระตุก มันก็พัฒนาขึ้นมาจากตัวนั้นล่ะ มันทำให้ผลิต พวกนี้ได้เร็วขึ้นเท่านั้นเองนะคะ แต่เมื่อก่อนนี่คือ... คือทำเองนะคะ กว่าที่เราจะได้เส้นฝ้ายมานี่ มันไม่ได้ง่าย ๆ นะคะ เอาดอกฝ้ายมาใช่ไหมคะ เอาไปตากแดดก่อน เพราะว่าในดอกฝ้ายมันจะมี เมล็ด เราต้องเอาเมล็ดมันออกก่อน ทำอย่างไรถึงจะเอาเมล็ดมันออกได้ รู้จักต้นงิ้วไหม 
(นักศึกษา) รู้จักครับ 
(อาจารย์) เคยปีนไหม ยังไม่เคย ยังไม่รู้จักนะคะ อารมณ์ประมาณ เดียวกัน แต่ว่าดอกฝ้ายนี่มันจะให้คุณภาพของเส้นอันนี้ นะคะ ดีกว่า ต้นงิ้วเขาไม่เอามาทำเป็นเส้น แต่เขาจะเอามาทำเป็นไส้ในของ หมอนผ้าห่มอย่างนี้ค่ะ แต่เขาก็จะเอาเม็ดมันออกเหมือนกันนะ มันก็จะมีเม็ด ใช่ไหม 
(นักศึกษา) เม็ดดำ ๆ 
(อาจารย์) เออ มันเม็ดดำ ๆ น่ะ ฝ้ายเหมือนกันนะคะ แต่ไอ้เม็ดฝ้ายนี่มันจะห่ออยู่ด้วย เส้นใยมันน่ะ เราก็เลยไม่เห็นว่า มันเป็นเม็ดดำ ๆ นี่ วิธีการเราก็ต้องเอาไป ตากแดดใช่ไหม อย่างโค้กไปเก็บดอกฝ้ายมานี่ ไปเก็บมาเลยหนึ่ง... หนึ่งหาบ เอามาปุ๊บ มาแกะเม็ดมันออกไหม มันไม่ได้ง่ายขนาดนั้นค่ะ เพราะดอกมันคือ มันไม่ได้แห้งใช่หรือเปล่า เราก็ไปตากแดดก่อน ตากแดดจนแบบมันแห้งดีน่ะ เราก็ต้องมาผ่าน กระบวนการ ครูจำไม่ได้แล้วเขาเรียกว่าอะไร แต่ไอ้ตัวเข็นนั้นน่ะ มันจะรีดเม็ดมันออก มันจะเหลือเฉพาะ ดอกขาว ๆ มันน่ะ ไอ้เส้นขาว ๆ มันน่ะ นะคะ ไอ้เส้นขาวน่ะ เสร็จแล้วเอาไปตี เขาเรียกอะไรแก้ม 
(นักศึกษา) ตีให้มันแบน ๆ เท่า ๆ กัน 
(อาจารย์) ไม่ ๆ ๆ อะ เอาไปดีด บ้านครูเรียกเอาไปดีด มันจะเป็นเหมือนกับ... เขาเรียกอะไรนะ ไอ้อุปกรณ์ในการดีด ให้ ๆ ... ให้ฝ้ายนี่มันพองขึ้นน่ะ เขาเรียกอะไร มันเหมือนธนูน่ะ นึกออกหรือเปล่า เออ แต่จำไม่ได้เขาเรียกว่าอะไร มันจะเป็นเหมือนธนูเลยค่ะ แล้วก็เอามาดีดนะคะ ให้ฝ้ายมันฟุย ฟุยขึ้นเต็มเลย เสร็จแล้วเราค่อยเอามันไปทำให้เป็น... เป็นเส้นนะคะ มันเป็นภูมิปัญญาของ... ของชาวบ้าน นะคะ ตอนนี้มีอยู่ เราไปดูกระบวนการ ผลิตจากดอกฝ้ายถึงเส้นฝ้ายก็ได้ เขาทำเป็นแอนิเมชัน เป็นอะไรเยอะแยะเลย นะคะ คือเด็กรุ่นนี้คงไม่เห็นแล้วล่ะที่จะต้องไปปลูก ฝ้ายอย่างนี้ คงไม่มีแล้วค่ะ เราไปดูที่เขาเก็บเอาไว้เป็นแบบรูปแบบนั้นนะคะ ในการให้ข้อมูล ระบบ Expert System เหมือนกันนะคะ เราอยากได้ข้อมูลพวกนี้มา เราต้องมี การไปเก็บไปสอบถามข้อมูลผู้รู้นะคะ แล้วก็นำ สิ่งที่ได้นี่มาวิเคราะห์ มาเก็บลงไปในคอมพิวเตอร์นะคะ เป็น Knowledge based นะคะ ความรู้จากผู้เชี่ยวชาญนี่ล่ะ เราถือว่าปู่ย่าตาทวดนี่เป็นผู้เชี่ยวชาญทางด้านนี้เลย นะคะ เป็นภูมิปัญญาท้องถิ่นนะคะ เสร็จแล้วพอเก็บไว้นะคะ Program ก็จะหาคำตอบ ที่ดีที่สุดให้เรา เวลาที่เรามาค้น ครูเคยใช้ระบบที่เป็นแบบ ประมาณนี้นะคะ ไม่มั่นใจว่าจะเป็น... เป็น ES หรือเป็นระบบ DSS ก็คือ ระบบวินิจฉัยโรคเบื้องต้น เวลาที่เราไปโรงพยาบาล นะคะ การคัดกรอง ตอนนี้ส่วนมากเราไปนี่ เขาจะคัดกรองโดยใช้คนใช่ไหมคะ บางที่เขาจะมีการคัดกรองโดยใช้... ใช้ระบบนะคะ เราก็กรอกอาการของเราเข้าไปนะคะ แล้วระบบมันก็จะบอกมาเบื้องต้นว่าเราเป็นอะไร ในเบื้องต้นนะ แต่สุดท้ายแล้วก็คือหมอเป็นคนวินิจฉัยอยู่ดี แต่หมายถึงว่าระบบพวกนี้มันจะบอก บอกข้อมูลในเบื้องต้นให้นะคะ ระบบ Expert นะคะ Expert System นี่เป็นการกระจายความรู้ นะคะ ของ... ของคนที่... คือถ้าผู้เฒ่าผู้แก่ล้มหายตายจากไป ความรู้มันก็ไปด้วยนะ ถ้าลูกหลานไม่ได้ถ่ายทอดเก็บ... เก็บเอาไว้แล้ว ส่งต่อกันเป็นรุ่นต่อรุ่นไปนี่ ความรู้มันก็จะหายไป เรื่อย ๆ นะคะ ฉะนั้น ES นี่จะเก็บข้อมูลกับผู้เชี่ยวชาญประเภทนี้นะคะ เก็บเอาไว้ แล้วตอนนี้เราอยากรู้วิธีการทำเส้น ทำฝ้ายน่ะ ทำด้าย เขาเรียกอะไรเส้นฝ้ายนะคะ เราก็ต้องไปดูวิธีการ ซึ่งมีการจัดทำเอาไว้ แต่มันไม่ได้เป็นระบบ ที่... ไม่ได้เป็นศูนย์รวมของระบบ นะคะ ที่ครูเคยเห็นนี่เขาทำเป็นแอนิเมชันไปดูนะ โอ้โหอย่างสวยงาม จริง ๆ เราทำเป็นโปรเจกต์ก็ได้นะคะแบบนี้ เลือกมาเรื่องหนึ่ง แล้วก็ทำนะคะ ทำได้หลายเรื่องนะคะ ทำได้หลายแนวทาง ในการสร้างระบบ Expert System ขึ้นอยู่กับว่าเรามีผู้เชี่ยวชาญ ทางด้านไหนนะคะ พอดีของเรานี่ สกลนคร เป็นแหล่งผลิตผ้าครามนะ เราก็เลยเน้นมาที่พวกผ้าพวกนี่อะไรเป็นหลักนะคะ จริง ๆ นอกจากครามแล้วบ้านเราทำอะไรอีกเยอะ ๆ 
(นักศึกษา) ข้าว 
(อาจารย์) อะ พวกผลิตภัณฑ์จากไม้ไผ่น่ะ นะคะ ก็มี แต่เราไม่ได้มีการสร้างหรือเก็บ เราสังเกตว่า ไอ้ วิธีการหรือลวดลายในการทำน่ะ มันจะมีหลายใช่ไหม มันจะมีหลากหลายลายนะคะ อันนี้ควรเก็บเอาไว้นะคะ เดี๋ยวนี้เกิดคนที่ทำสานเป็นนะ เขาเกิดล้มหายตายจากไป ความรู้ พวกนี้ก็จะหายไป ถ้าเราไม่มีการเก็บเอาไว้เป็นระบบนะคะ รุ่นลูกหลานในอนาคตนี่ก็จะไม่มีแล้ว ขนาดรุ่นเรานะคะ อย่าเพิ่งพูดถึงอนาคตเลย เด็กทุกวันนี้ เรายังรู้น้อยเลยข้อมูลพวกนี้นะคะ น่าเสียดาย นะ คราวนี้ ถ้าพูดถึงว่า ตัวอย่างของระบบผู้เชี่ยวชาญนะคะ มีด้านไหนบ้างนี่ ระบบผู้เชี่ยวชาญทางด้านการแพทย์ที่ครูบอกว่าช่วยวินิจฉัยโรค เบื้องต้นน่ะนะคะ ก็มี ด้านการผลิต นะคะ ก็มีระบบผู้เชี่ยวชาญธรณีวิทยานะคะ หรือกฎหมายการค้า มีระบบผู้เชี่ยวชาญทั้งนั้นค่ะ อย่างเช่นเราสนใจจะซื้อ... ลงทุนซื้อหุ้นหรือกองทุนอย่างนี้ก็ได้ ยังไม่ถึงกับซื้อหุ้น เห็นไหมคะ เขาก็จะบอกตลอดว่า ถ้าเราจะซื้อนี่เราต้องศึกษา ข้อมูลให้ดีก่อนนะ ว่ากองทุนนี้มันเป็นอย่างไร มีการปันผล อะไรอย่างไร รวมไปถึงการซื้อหุ้นนี่ล่ะนะคะ ใช่ อารมณ์ประมาณนั้นน่ะนะคะ เราต้องหาข้อมูลก่อนนะคะ คราวนี้ ES ไปแล้วนะคะ เรามาดู EIS บ้างนะคะ Executive Information System ก็คือ ระบบสารสนเทศที่ทำขึ้นมาสำหรับผู้บริหารระดับสูง นะคะ โดย EIS นี่จะเอามาจากข้อมูล ที่เป็น Data Warehouse Data Warehouse คือ แหล่งข้อมูล ที่ใหญ่ขึ้นมากกว่าฐานข้อมูลนะคะ มากกว่า Database ก็คือ Data Warehouse นะคะ ซึ่งจะมีการเก็บข้อมูล ทั้งจากภายในและภายนอกองค์กรเอง สารสนเทศที่นำมาใช้นะคะ เอามาพัฒนาเป็นระบบ EIS นะคะ EIS สำหรับผู้บริหารใช้ในการวิเคราะห์ตัดสินใจ ในการวางแผน กลยุทธ นโยบายขององค์กรเองนะคะ อันนั้นคือ EIS นะคะ คราวนี้เรามาดูระบบ Decision Support Systems บ้าง ระบบบ DSS นะคะเป็นอย่างไร ก็เป็นระบบที่ช่วยในการตัดสินใจนะคะ ในสถานการณ์ต่าง ๆ ส่วนมากแล้วนะคะ สถานการณ์ที่นำมาใช้ ที่ระบบ DSS ใช้นี่ มันจะเป็นสถานการณ์ ที่มันไม่มีโครงสร้างตายตัว Unstructured นะคะ ไม่มีโครงสร้างตายตัว แปลว่าจะใช้ วิจารญาณของมนุษย์หรือข้อมูลบางส่วนจากคอมพิวเตอร์มาใช้ในการตัดสินใจ อะไรคือข้อมูล ที่ไม่มีโครงสร้างตายตัว ปัญหาที่มันไม่มีโครงสร้างตายตัว ครูเคยยกตัวอย่างปัญหาที่มีโครงสร้างให้แล้ว จำได้ไหมคะ อะไรคือปัญหาที่มีโครงสร้าง เช่น ติด F ถือว่าเป็นปัญหาไหม เป็นไหมคะ เราสอบไม่ผ่าน เราได้เกรด F นี่ถือเป็นปัญหาในชีวิตหนึ่ง แล้วการแก้ปัญหานี้ต้องทำอย่างไรบ้าง มีขั้นตอนชัดเจนไหม ถ้ามีขึ้นตอนชัดเจน แปลว่าปัญหานี้มีโครงสร้างนะคะ 1. ต้องไปลงทะเบียนใหม่ อันนี้คือ F นะ พูดถึงการ... การติด F นะคะ ไปลงทะเบียนใหม่ เสร็จแล้วก็ต้องไปเรียน ก็คือเหมือน เข้าสู่ Step การเรียนใหม่น่ะ นะคะ แล้วถ้าติด I ถือว่ามีปัญ... ถือว่าเป็นปัญหาไหม เป็นปัญหาเหมือนกัน แล้ว การแก้ปัญหาติด I เหมือนกับ F ไหมคะ ไม่เหมือน นะคะ แล้วกระบวนการแก้ I ต้องทำอย่างไรบ้าง ต้องลงทะเบียนใหม่ไหม ไม่ต้องนะคะ ต้องไป ติดต่ออาจารย์ผู้สอนอย่างนี้ค่ะ เราอาจจะขาดสอบใช่ไหมคะ หรือสอบครบแต่ส่งงานไม่ครบอย่างนี้นะ อันนี้คือการแก้ปัญหานะคะ คือพวกนี้ เรียกว่าปัญ... เรียกปัญหาเหล่านี้ว่า เป็นปัญหาที่มีโครงสร้าง เพราะวิธีการแก้คือ คือมันต้องทำตามขั้นตอนเหล่านี้ ตายตัว เราจะทำตัวไหนก่อนก็ได้ค่ะ แต่มัน "ต้องทำตามขั้นตอน 1 2 3 4 5 นี้ ระบุขั้นตอนได้ชัดเจน " แต่ปัญหาที่มันไม่มีโครงสร้าง ครูเคยยกตัวอย่างให้เรื่องอะไรนะ ภาสกรณ์ณ์อกหักค่ะ เป็นปัญหาไหม 
(นักศึกษา) เป็นครับ 
(อาจารย์) เป็น มีวิธีการแก้ปัญหาตายตัวไหม 
(นักศึกษา) ไม่มีครับ 
(อาจารย์) ไม่มี แล้วแต่ คน 
(นักศึกษา) ครับ 
(อาจารย์) อันนี้คือปัญหาที่มันไม่มีโครงสร้างตายตัว นะคะ เราจะใช้ประสบการณ์หรือวิจารณญาณ ของแต่ละคนนะคะ ในการแก้ปัญหา ของแต่ละบุคคลไปอย่างนี้ค่ะ อันนี้คือ DSS นะคะ ระบบที่พัฒนาขึ้นมา สำหรับช่วยแก้ปัญหาที่มันไม่มีโครงสร้างนะคะ การมีระบบนี้ มันก็ช่วยทำให้ตัดสินใจได้ เร็วขึ้น เพราะอย่างน้อยมันก็มีข้อมูลนะคะ ทั้งจากภายในและภายนอกองค์กรเอง นะคะ เมื่อข้อมูลที่นำเสนอมาผ่านระบบ DSS นี่ มันอาจจะอยู่ในรูปแบบของตาราง ข้อมูล หรือรูปของกราฟิกก็ได้ แล้วแต่เราดีไซน์นะคะ แต่ว่าระบบนี้ก็จะช่วยให้ผู้บริหาร สามารถตัดสินใจได้ง่ายขึ้นนะคะ เพราะมีข้อมูลเดิมมานะคะ เรียกระบบ DSS นะคะ คราวนี้เรามาดู ระบบ MIS บ้าง มันถือเป็น ระบบย่อยที่แต่ละองค์กรน่ะ ต้องมีนะคะ เดี๋ยวครูค่อยเล่าให้ฟังว่า หน่วยงานมหาวิทยาลัยนี่มีระบบ MIS อะไรบ้าง นะคะ อย่างเช่น MIS นะคะ ก็คือระบบ จัดการทางด้านงานธุรกิจนะคะ ก็จะมีชื่อต่างกันออกไปนะ ขึ้นอยู่กับ ระบบนั้นใช้ทำอะไรนะคะ ชื่อมันก็จะขึ้นอยู่ตาม หน้าที่ของงานนั้นเลยนะคะ บางที่นะคะ ใช้ DSS เป็นส่วนย่อยของ MIS ด้วยนะคะ เป็นงานย่อย ๆ หรือ ระบบจัดการสำนักงานอัตโนมัติอย่างนี้ค่ะ พวก Paperless รู้จักระบบ Paperless ไหมคะ สำนักงานที่ไม่มีการใช้กระดาษน่ะ Paperless น่ะนะคะ อ้าว ถ้าไม่มีการใช้กระดาษเลย แล้วเรารับส่งเอกสารกันอย่างไร ก็ส่งเป็นไฟล์ ส่งอีเมล ส่ง Line ส่งผ่าน Social Media หรือแล้วแต่นะคะ แต่ไม่ได้ Print กระดาษ ออกมาน่ะนะคะ เขาเรียกระบบสำนักงานอัตโนมัติเหมือนกัน คราวนี้อีกระบบหนึ่งนะคะ ที่น่าสนใจ ก็คือระบบสารสนเทศทางภูมิศาสตร์ นะคะ เคยได้ยินไหมคะ GIS เคยนะ มาจากคำว่า Geographic นะคะ Information System เป็นระบบ GIS GIS คือ การทำอย่างไรนะคะ ก็ การนำระบบคอมพิวเตอร์มาใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลที่เป็นข้อมูล แผนที่ สถิตินะคะ แล้วก็นำมาบรรยาย นำมาอธิบายนะคะ เพื่อความสะดวกในการแสดงผลและเรียกดูนะคะ ตามวัตถุประสงค์ ของผู้ใช้งานเลย พวกเรารู้จักระบบ GIS อะไรบ้าง เคยได้ยินไหมคะ ระบบ GIS อันนี้ล่ะเป็นระบบ GIS เคยรู้ไหมคะ ที่ไหนมีระบบ GIS บ้าง อ่า... GIS ไม่ใช่ระบบ Navigator นะคะ แยกกันให้ออกนะ รู้จักระบบ Navigator ใช่ไหมคะ เช่น โค้กอยากไป Big C โค้กก็ตั้งแผนที่ว่าตำแหน่งของฉันไปถึง Big C อันนี้ไม่ใช่ GIS นะคะ โอ.เค. ไหม เราอย่าไปจำสับสนกัน อันนี้คือระบบแผนที่นำทาง ระบบการนำทาง นะคะ โค้กก็ตั้งฉันอยู่ตรงนี้ แล้วฉันจะไป ตำแหน่ง... ห้างน่ะ ไปอย่างไร นะคะ เหมือนกับเราไปที่ที่เราไม่รู้จักน่ะ เราก็จะตั้งแผนที่ไปนะคะ อันนี้คือระบบนำทาง แต่ถ้าเกิดเป็นระบบ GIS นะคะ มันจะต้องบอกข้อมูลได้ลึกกว่านั้น ครูเคยทำระบบ GIS ตอนที่เรียนปริญญาโท นะคะ เอ่อ... ลักษณะการทำนะคะ เราต้องมีข้อมูลแผนที่ก่อนค่ะ ตอนนั้นครูทำเป็น แผนที่ของจังหวัดร้อยเอ็ดนะคะ พอดีมีข้อมูลแผนที่ของร้อยเอ็ดนะคะ ทำเกี่ยวกับการ เฝ้าระวังไข้เลือดออกอย่างนี้ค่ะ เพราะครูมีข้อมูลแผนที่ของจังหวัด ร้อยเอ็ดและครูมีข้อมูลที่เป็นข้อมูลตาราง ข้อมูลค่ะที่อยู่ใน ที่อยู่ใน... ตอนนั้นเก็บอยู่ใน Access นะคะ DMS ที่ใช้ก็คือ Access นะคะ เอามา Map กัน มันก็จะได้ข้อมูลที่ Map กับแผนที่นะคะ บอกได้ว่า อำเภอหรือตำบลไหนเป็นไข้เลือดออก เอาข้อมูลมา Map กันนะคะ มันไม่ใช่การ... แค่การนำทางนะคะ ฉะนั้นถ้าพูดถึง GIS นะคะ เราต้องบอกได้ว่ามันไม่ใช่การนำทางนะ มันคือข้อมูล เชิงลึกกว่านั้นนะคะ อันนี้คือภาพรวมนะคะ GIS ก็มีการใช้คนในการ พัฒนาระบบเหมือนกันนะคะ ใช้คอมพิวเตอร์ ฮาร์ดแวร์ ซอฟต์แวร์เหมือนกัน ใช้ข้อมูล ถือว่ามีความสำคัญนะคะ แล้วก็กระบวนการในการสร้าง GIS นะคะ ตัวนี้คือองค์ประกอบของ GIS นะคะ ก็มีการใช้ทรัพยากรพวกนี้นะคะ เหมือนกัน แล้วเรานำไปใช้ ทำอะไร อันนี้อย่างที่ครูบอกไป ครูอธิบายเป็นภาพรวมนะคะ ถ้า GIS จะต้องบอก Location ได้นะคะ จะต้องมีข้อมูลที่เป็นแผนที่น่ะนะคะ บอกว่าใคร อย่างเช่น ยกตัวอย่างเช่นนะคะ อยากรู้ว่าใครเป็นเจ้าของบ้านหลังนี้ GIS ต้องบอกได้ ค้นหาตำแหน่งได้นะคะ หรืออยากรู้ว่า บ้านของภาสกรณ์อยู่ตรงไหน อันนี้คือ Location นะคะ GIS จะบอก Condition ได้ Condition ก็คือเงื่อนไขค่ะ เช่น ให้แสดงข้อมูลเงื่อนไข เราเคยดูหนังไหมคะ ดูหนังที่เขา ใช้ระบบค้นหาอาชญากรอย่างนี้นะ อันนี้คือเป็น... เป็น GIS ร่วมกับระบบอื่นอีกหลายระบบ แต่หนึ่งในนั้นก็คือพื้นฐานเป็น GIS ค่ะ เราอยากรู้ว่า บ้านเรานี่ทำได้ไหม ไม่เคยเห็นหนังทางบ้านเราทำแบบนี้ ไม่ค่อย ส่วนมากเราจะดูหนังฝรั่งนะ หนังฝรั่งเขาจะมีฐานข้อมูลเดียวน่ะค่ะ ฐานข้อมูลประชากรฐานข้อมูลเดียว แล้วเราอยากรู้ว่า ค้นหาข้อมูลอาชญากรน่ะนะคะ คนนี้อยู่ที่ไหน คนนี้เป็นใครนะคะ มีไหม เออ ทำไมบ้านเราไม่ทำหนังแนวนี้ เพราะมันเกี่ยวกับข้อมูลความมั่นคงของประเทศ แต่ถ้าเกิดเป็น... เป็นทางยุโรป ทางตะวันออก ทางตะวันตกนี่ เขาไม่ได้ Serious ประเด็นนี้นะ เขายังเอาประธานาธิบดีมาโดนระเบิดตายอยู่เลย เรานี่เอา นายกมาโดนระเบิดตายได้ไหม เออ ก็จะเป็นแบบนี้นะคะ ฉะนั้น ถ้าเป็นข้อมูล Condition นะคะ มันสามารถระบุเงื่อนไขได้ เช่น "ในข้อมูลนี้ให้แสดงเฉพาะคนที่มีรายได้เกิน 30 000 อย่างนี้ค่ะต่อเดือน " อันนี้คือ Condition เหมือนเราเขียนโปรแกรมน่ะ เรากำหนดเงื่อนไข ให้มันได้น่ะ อันนี้คือ GIS ทำได้นะคะ หรือ Trends Trends ก็คือ วิเคราะห์รูปแบบการเปลี่ยนแปลง นะคะที่เกิดขึ้น เราบอกให้แสดงข้อมูลตั้งแต่ปีนี้ถึงปีนี้อย่างนี้ค่ะ หรือวันนี้ของปีนี้ ถึง เดือน... กรกฎาคมถึงธันวาคมอย่างนี้ค่ะ คือบอกเป็น Trends เป็นช่วงได้นะคะ หรือแสดงข้อมูลในรูปแบบที่เป็น Pattern นะคะ ให้บอก เป็นรูปแบบที่เราระบุลงไปว่า ให้แสดงข้อมูลรูปแบบนี้นะ อย่างนี้ค่ะ อันนี้คือการนำ GIS ไปใช้งานนะคะ ประเทศไทยมีการใช้ระบบ GIS ไหม ถ้าครูถามแบบนี้ เราจะค้นข้อมูลได้ที่ไหน GIS ในประเทศไทยมีไหมคะ ยกตัวอย่างขึ้นมาสัก 1 ระบบสิ ขอชื่อระบบเลย GIS ในไทย มีไหมคะ ชื่อระบบ ที่เป็น GIS ของไทย มีที่ไหน มี เขาทำเยอะแยะ เจอไหมคะ ค้นเจอไหม อะ ยกตัวอย่างมาสัก 1 ตัวอย่างสิ ที่เป็น GIS นะคะ ชื่อระบบว่า คนอื่นเจอไหมคะ แตงเจอไหม ระบบ GIS ในไทย หน่วยงานไหนก็ได้ค่ะ ยกตัวอย่างมา 1 ตัวอย่างสิ ครูอยากรู้ว่านักศึกษารู้ไหม ว่าจะค้น ที่ไหน ใช้คีย์เวิร์ดว่าอะไร ในการค้น อือหืม เขาใช้ชื่อว่าอะไร GIS นะ ส่วนมากเขาก็จะใช้ระบบสารสนเทศ ระบบภูมิ สารสนเทศของ ของอะไร เป็นภูมิสารสนเทศนะคะ ภูมิศาสตร์น่ะ ข้อมูลเชิงลึก เกี่ยวกับภูมิสารสนเทศ ซึ่งมันจะลึกกว่าแค่การนำทาง มีไหมคะ เงียบเลย หรือเยอะมาก ไม่รู้จะเอาตัวอย่างไหน มี มีชื่อตัวอย่าง อ๋อ อย่างของ สำนักงานตำรวจใช่ไหมคะ เขาก็จะมีการ สร้างระบบภูมิสารสนเทศทางด้านอาชญากรรม นะคะ แต่เราไม่สามารถเข้าไปดูข้อมูลได้ค่ะ แต่เรารู้ว่ามันมีระบบนี้ นะคะ เราคิดว่าอย่างในประเทศไทยนี่ มันจะมีแหล่ง แร่ แหล่งน้ำมัน หรือแหล่งทรัพยากรที่มัน... เป็นของประเทศน่ะ เราคิดว่ามันจะมีข้อมูลที่เก็บไหมว่า ที่ไหนมี อืม แต่เราไม่รู้ 
(นักศึกษา) ผมว่าน่าจะมีนะ อาจารย์ 
(อาจารย์) คือ แต่เขาไม่บอกอย่างไร เขากลัวเราไป 
(นักศึกษา) เขากลัวเรารวย 
(อาจารย์) เออ เขากลัวเรา... มันก็คิดไปนู่น ประเทศเราเป็นประชาธิปไตยค่ะ GIS จะทำเป็นรูปแบบ Modeling ก็ได้นะคะ ทำเป็นโมเดลนะคะ เช่น พื้นที่ที่เหมาะสมในการทำอะไรก็แล้วแต่ เช่น พื้นที่ที่เหมาะสมในการปลูกข้าวอย่างนี้ค่ะ อันนี้คือใส่ Criteria ลงไป Criteria ก็คือเงื่อนไขที่เราจะ ให้... ให้ระบบมันโชว์ขึ้นมา พื้นที่ไหนเหมาะแก่การปลูก สวนยาง ทำสวนยางอย่างนี้ค่ะ พื้นที่ไหนเหมาะแก่การปลูกปาล์มอย่างนี้ค่ะ อันนี้คือใช้ขอมูล GIS นะคะ โอ.เค. คราวนี้ถ้าเป็นระบบ TPS ล่ะ อันนี้ครูอธิบายความหมายไปแล้วนะ แล้วครูจะให้หาตัวอย่างนะ TPS อย่างที่ครูบอกไปนะคะ TPS มันคือ Transaction Processing System คือลักษณะงานที่เป็นแบบงานที่ทำเป็นประจำทุกวัน งาน Routine งานที่มีการเก็บข้อมูลประมวลผลข้อมูลทุกวัน นะคะ เช่น ถ้าเป็นห้างก็เป็นการซื้อขาย บันทึกข้อมูลอะไรพวกนี้นะคะ งานย่อย ๆ ที่ต้องทำทุกวัน จำนวนสินค้าที่ขาย ขายต่อวัน ชำระอะไรพวกนี้ ข้อมูลย่อยน่ะ ทุกวันที่เขาทำก็คืองาน Routine นะคะ เราเรียกระบบสารสนเทศ แบบประมวลผลรายการหรือ TPS ทำไมจะต้องมีระบบ TPS นะคะ ก็เพื่อจับกลุ่มข้อมูลกรอกเข้าไปนะคะ คำนวณ จัดเรียงนะคะ แล้วก็สรุป เก็บเอาไว้ การจัดการกับข้อมูล TPS นะคะ จะ มีอยู่ 3 วิธี ก็คือ จัดการแบบ Batch Processing คือ TPS นี่เป็นระบบเก็บใช่ไหมคะ แล้วพอเก็บมาแล้วน่ะ เราจะจัดการ กับข้อมูลที่เก็บอย่างไรนะคะ มี 3 วิธี ก็คือ 1. การจัดกับข้อมูลที่เก็บแบบ Batch นะคะ แบบ Online แล้วก็แบบ Hybrid เราลองเดาดูสิว่าแบบ Batch นี่มันเป็นอย่างไร อะ เป็นการประมวลผล แบบกลุ่มนะคะ แบบ Batch แบบกลุ่มเป็นอย่างไร ก็คือเก็บข้อมูลเอาไว้ช่วงหนึ่งก่อน แล้วค่อยประมวลผลน่ะค่ะ อย่างเช่น นักศึกษารู้จักบัตรเครดิตนะ เรานี่มีบัตรเครดิตหรือยัง ยังไม่มี ต้องมีเงินได้ก่อนนะ อย่างเช่น ข้อมูลการใช้บัตรเครดิตน่ะค่ะ เวลาที่เรามีการรูดซื้อของนี่ มัน จะเก็บข้อมูลไว้ เก็บข้อมูลไว้นะคะ ไม่ได้เรียกเก็บเงินกับเราไปเรื่อย ๆ นะ มันก็จะมีถึงวันที่ เป็นรอบตัดบิลน่ะ เขาเรียกรอบตัดบิลน่ะ ก็คือถึงวัน ถึงวัน ที่รวบรวมข้อมูลแล้วแจ้งยอดกับลูกค้าว่า เดือนนี้มีการใช้ข้อมูลไปเท่าไร อันนี้คือเก็บข้อมูลแบบ Batch นะคะ ทั้งเดือนมีการใช้ข้อมูลไปเท่านี้ แล้วก็แจ้งมา เราก็ไปจ่าย อันนี้ค่ะคือเก็บข้อมูลแบบ Batch ถึงเวลาเราก็ส่งข้อมูลเป็น... เป็นกลุ่ม เป็นรอบไปน่ะ อาจจะรอบหนึ่ง 1 เดือน "รอบหนึ่งอาจจะ 3 เดือน หรือรอบหนึ่ง 1 อาทิตย์ก็ได้ นะคะ 1 อาทิตย์ 2 อาทิตย์ 3 วัน นะคะ แล้วแต่" เงื่อนไขที่เราตั้งขึ้นมานะคะ แต่มันไม่ได้ทำทันทีน่ะ มันต้องเก็บไว้ก่อน เป็นกลุ่มข้อมูลนะคะ บัตรเครดิตน่ะ ชัดเจนสุดนะคะ ก็คือ ก็สะสมไว้ พอถึงวันที่ตัด ตัดยอดมันก็แจ้งมาเลยว่า สรุปแล้ว การใช้จ่ายของเดือนนี้คือเท่านี้ เราก็ไปจ่ายตอนสิ้นเดือนอะไรอย่างนี้นะคะ คือเก็บข้อมูลเอาไว้ก่อน แล้วก็ประมวลผลเมื่อครบรอบนะคะ อันนี้ คือกระบวนการทำงาน อันนี้ที่ครูพูดไปแล้ว ประมวลผลแบบ Batch แบบ Batch นะคะ คราวนี้ ถ้าเป็น Online ล่ะ เก็บข้อมูลแบบ Online เอาที่ใกล้ตัวเรา การทำธุรกรรมทางการเงิน นะคะ เราเอาบัตร ATM ไปกดที่ตู้ ATM ในบัญชีมันปรับยอดเลยไหม หรือปรับยอดสิ้นเดือน "มีเงินอยู่ 1 000 ไปถอนมา 500 " ในบัญชีมันเหลือเท่าไรคะ 500 ณ ตอนนั้นเลยที่ถอนหรือ 500 เมื่อสิ้นเดือน 500 ทันทีนะคะ อันนี้คือตัดทันที แปลว่าเป็นแบบออนไลน์นะคะ Online Processing มันไม่ได้เก็บไว้เป็นกลุ่มข้อมูล ไม่เก็บไว้เป็น Batch นะคะ "ไม่ได้ประมวลผลทุก 3 วัน 5 วัน เดือนหนึ่ง ปีหนึ่ง ไม่นะคะ " ออนไลน์คือทำทันทีนะคะ อัปเดตข้อมูลใน แฟ้มข้อมูลหลักทันทีนะคะ เอทีเอ็มนี่ล่ะใกล้ตัวสุด ถ้าเป็นแบบ Hybrid นะคะ ก็คือ การทำผสมผสานกันระหว่างแบบ Batch คือเก็บข้อมูลไว้ แล้วก็ประมวลผลนะคะ เป็นแบบออนไลน์ ยกตัวอย่างนะคะ เช่น ตัวอย่างเช่น บริษัท Avon นำเทคนิคการป้อนข้อมูลแบบสแกนบาร์โค้ด นะคะ สแกนบาร์โค้ดสินค้า เพื่อลดข้อผิดพลาดในการ... เราต้องรู้เหตุผลว่าทำไม ถึงต้องสแกนนะ เรารู้ การทำงานของการสแกนบาร์โค้ดไหม ทำไมต้องสแกน เราต้องรู้ว่าการสแกน มันจะลดความผิดพลาด ในการกรอกข้อมูลที่เป็นตัวเลขเยอะ ๆ อันนี้คือหลักการของมันนะคะ ทำไมถึงใช้การสแกนบาร์โค้ด สแกนคิวอาร์โค้ดนะคะ แทนที่เราจะต้องกรอกข้อมูลตัวเลข ตัวอักษรเยอะ ๆ นึกออกไหมคะ แต่ถ้าเกิดเราใช้วิธีการ ยิงหรืออ่าน มันเป็นตัวอ่านนะคะ ก็คือ ลดความผิดพลาดในการคีย์ข้อมูล อันนี้คือหลักการของมันนะคะ เวลาที่เราไปนำเสนองานที่ไหนก็แล้วแต่ เขาถามว่าทำไมถึงใช้อันนี้ เราต้องบอกถึงหลักการของมัน ได้ อันนี้ครูยกตัวอย่างมาให้เห็นหลักการทำงานนะคะ ทำไมถึงใช้การสแกนบาร์โค้ด เพื่อลดความผิดพลาด ในการกรอกข้อมูล อันนี้คือหลักการนะคะ อันนี้คือลดความผิดพลาด ของการคีย์ข้อมูลของใบสั่งซื้อนะคะ ก็บอกข้อมูลมานะ อันนี้เป็นการ... เป็นการยกตัวอย่างแบบ การประมวลผลแบบ Hybrid นะคะ คราวนี้ถ้าเป็นระบบ อะ ให้ทาย ระบบสารสนเทศสำหรับสำนักงานนะคะ สำหรับสำนักงานเราใช้อะไร "เมื่อกี้ TPS DSS " "MIS EIS OAS อะไรนั่นน่ะ " เราคิดว่า ลองทายดูว่า ถ้าเป็นระบบสารสนเทศสำหรับ สำนักงานนี่ มันใช้ชื่อย่อ ตัวย่อว่า อะไร สารสนเทศสำหรับ สำนักงาน สำนักงานภาษาอังกฤษใช้คำว่าอะไรคะ องค์กรนี่ใช้ Organization แล้วถ้าเป็น หน่วยงานสำนักงานล่ะ Office อือหืม อะ ใบ้ให้แล้วนะคะ ถ้า เป็นระบบสารสนเทศสำหรับสำนักงาน มันจะต้องใช้ สารสนเทศตัวไหนคะ ก่อนหน้านี้น่ะ พูดมาเกือบหมดแล้ว EIS พูดไปแล้ว MIS ก็ พูดไปแล้ว DSS TPS มันเหลืออะไรบ้างนะ มันคือ OAS นะคะ A ตัวนั้นก็คือ Automation นะ O คือ Office ใช่ไหมคะ ระบบสารสนเทศสำหรับสำนักงานนะคะ เช่น ระบบจัดการ เอกสารในสำนักงานน่ะค่ะ หนังสือเข้า หนังสือออก หนังสือ... พวกเอกสารต่าง ๆ น่ะ ในสำนักงานนะคะ หนังสือภายนอก ภายใน อะไรพวกนั้นน่ะ รวมถึงการ ติดต่อส่งข่าวสารถึงกัน หน่วยงานอื่นหรือหน่วยงานภายใน นะคะ ระบบ Conference อยู่ในระบบสารสนเทศสำหรับสำนักงานด้วย ถ้าเราไปค้นของหน่วยงาน แล้วมันมีการประชุมแบบ Conference นะคะ มันจะอยู่ประเภทของ OAS นะ เพราะครูจะให้ไปค้นข้อมูลของหน่วยงาน แล้วบอกมาว่า ระบบนี้มันอยู่ส่วนไหน มันจัดอยู่ ในกลุ่มไหนของระบบสารสนเทศที่ใช้ในองค์กรนะคะ หรือบอกว่าถ้าเป็นระบบ Video Conference นะคะ มันอยู่ในกลุ่ม ของสำนักงานอัตโนมัติ Video Conference ใช้ทำอะไร Video Conference คือ การประชุมทางไกลนะคะ ไม่ต้องเดินทางไปที่เดียวกัน แต่นัดวันเวลา สถานที่ ทุกคนก็ไปอยู่ในจุดที่ Video Conference น่ะค่ะ ก็คือประชุมอยู่ที่... อย่างเช่น จะใช้กับหน่วยงานที่มี... มีสาขา มีหลายส่วน มีระดับ มีหลายระดับน่ะค่ะ เช่น ระดับพื้นที่ ระดับภาค ระดับ... อย่างนี้ค่ะ เรียงขึ้นไปตั้งแต่หน่วยงานย่อยจนถึงหน่วยงานใหญ่นะคะ เขาก็จะมีระบบนี้ ระบบการประชุมทางไกลนะคะ เขา ก็จะมีห้อง Video Conference แล้วก็มี ระบบสนับสนุนการตัดสินใจในการทำงานในสำนักงานนะคะ ก็จะมีอยู่ในส่วนของ OAS นะคะ ระบบพวกนี้ ถ้าพูดย่อยลงไปจนถึง ระบบการจัดการเอกสาร ทำอะไรบ้าง การทำเอกสาร ก็ประมวลผลคำ เราจำระบบ ประมวลผลคำได้ไหมคะ เราใช้ ซอฟต์แวร์ตัวไหนในการประมวลผลคำบ้าง Microsoft Word รู้จักไหมคะ อันนั้นล่ะ เป็นตัวอย่างของซอฟต์แวร์ที่ใช้ในการ ประมวลผลคำ ประมวลรูปภาพ พวกนี้ค่ะ ก็คือการจัดการเอกสารนะคะ อันนี้ เป็นตัวอย่างของการประชุมทางไกลนะคะ Video Conference นี่ การ Conference มัน Conference ได้ทั้ง แบบได้ยินแค่เสียงก็ได้นะคะ เป็น Conference เหมือนกัน ประชุมกัน ก็คือ ฟังแค่เสียงหรือมีทั้งเสียงและภาพ ก็เป็น Video Conference เหมือนกันนะคะ หรือเป็นแบบ... พวกเราเคยมาดูหรือมีส่วนร่วม ในการทำงานในช่วงงาน พระราชทานปริญญาบัตรไหมคะ ไม่เคยเลยหรือ เออ แล้วในหน่วยงานเรานี่ค่ะ ในมหาวิทยาลัย เราจะมีระบบที่ญาติ... ญาติของบัณฑิตก็จะดูน่ะ นั่นน่ะ เราเรียกระบบโทรทัศน์วงจรปิด ข้างนอกเห็นไหม 
(นักศึกษา) เห็น 
(อาจารย์) ข้างนอก หมายถึง นอกมหาวิทยาลัย เราดูที่บ้านได้ไหม 
(นักศึกษา) ไม่ได้ 
(อาจารย์) ไม่ได้ อันนี้คือเราส่งผ่านข้อมูล ผ่าน TV นะคะ แต่เป็นแบบ ภายในบริเวณที่กำหนด เป็นแบบวงจรปิดนะคะ เราอยู่จุดไหน เราก็ดูผ่าน TV จุดนั้น แต่เรา กลับไปที่บ้านเราดูไม่ได้นะคะ อันนี้คืออยู่ในส่วนของ Conference เหมือนกัน นะคะ การติดต่อสื่อสารกันทางไกลนั่นล่ะนะคะ ฉะนั้นถ้าถามว่าความสัมพันธ์นะคะ ระหว่างระบบ แต่ละระบบที่ครูพูดไปนะคะในองค์กรนี่ แต่ละระบบเกี่ยวข้องกันอย่างไร เราดูความสัมพันธ์ของลูกศร ผู้บริหารจะใช้แค่ระบบ EIS ก็ไม่ได้ เพราะข้อมูล EIS มันมาจากข้อมูล ย่อยสุด ก็คือ ข้อมูลที่เป็นการประมวลผลรายการ ก็คือ TPS นี่ล่ะนะคะ แล้วนำข้อมูลนี้มาสร้างเป็น MIS นะคะ มาเป็นส่วนหนึ่งในการ ทำระบบสำนักงาน มาใช้ในการเป็น ระบบสนับสนุนการตัดสินใจนะคะ แล้วก็ เอาเฉพาะข้อมูลที่... เขาเรียกอะไร ข้อมูลที่เป็นสารสนเทศ สุดท้ายของแต่ละระบบน่ะนะคะ ไปนำเสนอผู้บริหาร เพื่อผู้บริหารจะได้วางแผนนโยบายกลยุทธขององค์กรต่อไป นะคะ อันนี้คือความสัมพันธ์ ของระบบสารสนเทศในองค์กรทั้งหมดนะคะ มันบอกไม่ได้ว่า ถ้าพูดถึงความสัมพันธ์นี่ทุกระบบจะสัมพันธ์กันค่ะ แต่พูดถึงสิทธิ์ในการเข้าถึงข้อมูลนี่ ถ้าเป็น EIS ก็จะเข้าถึง ได้เฉพาะผู้บริหารระดับสูง คือการเข้าถึง แต่ถ้าพูดถึงความสัมพันธ์ของข้อมูลมันสัมพันธ์กันทุกส่วนนะคะ โอ.เค. คราวนี้ ถ้าแยกย่อยตามหน้าที่นะคะในองค์กร ก็จะมองว่า การวางแผนกลยุทธนะคะ วางแผนนโยบาย อะไรพวกนี้นะคะ มันเกี่ยวข้องกับอะไรบ้าง ภาพนี้มันอธิบาย... อธิบายมาจากภาพนี้ค่ะ ว่าเกี่ยวข้องอย่างไรบ้าง การวางแผนกลยุทธ์นโยบายขององค์กร ก็ต้องมาตั้งแต่การปฏิบัติ งาน กำหนดแผนนะคะ บุคลากรเป็นอย่างไร งบประมาณพอไหมอย่างนี้ค่ะ ตอนที่จะ มาวางแผนนโยบายต่อไป นะคะ การควบคุมจัดการให้เป็นไปตามแผนนะคะ การควบคุมการปฏิบัติงาน รวมถึงการบริหาร จัดการเวลาที่มีความเสี่ยงหรือการเปลี่ยนแปลงเกิดขึ้นนะคะ อันนี้คือระบบงานย่อย แยกย่อยตามกิจกรรมนะคะ Activity Subsystem หมายถึงว่า กิจกรรมย่อยที่เกิดขึ้น นะคะ ก็จะเกี่ยวข้องกันหมดกับ... กับหน้าที่ ของบุคลากรนะคะในองค์กร อะ คราวนี้ครูจะให้ทำงานนะคะ กลุ่มหนึ่งกี่คนก็ได้คะ เอาที่เราสะดวก "เราอยากอยู่กับคนนี้ กลุ่มหนึ่ง 2 คน 3 คน 4 คน " คือพอแบ่งแล้วนี่ค่ะ จะได้กี่กลุ่มก็ได้ ไม่เป็นไรนะคะ แต่ทุกคนในกลุ่มต้องช่วยกัน นะคะ ในกลุ่มมีเงื่อนไขแค่ว่าต้องมีทั้งหูดีหูหนวก ช่วยกันทำงานนะคะ ครูไม่ได้ให้นำเสนอวันนี้ ครูมีประชุมตอน... ตอนนี้เลยล่ะ เขาโทรมาตามแล้ว ตอน... ยัง จะบอกว่าตอนสิบโมงครึ่งนะคะ เออ ตอนนี้ล่ะสิบโมงครึ่งนะคะ เดี๋ยวครูจะให้งานไว้ก่อนนะคะ แล้วครูจะให้นำเสนอด้วยนะคาบหน้า เราต้องเอามาเล่าให้ฟัง แต่ครูจะมีตัวอย่างให้ดูว่าทำอย่างไรนะคะ ก็คือ 1 กลุ่มนะคะ ให้เราค้นข้อมูล หรือศึกษาดูว่า เราสนใจที่ จะศึกษาข้อมูลขององค์กรนี้ เลือกมาหนึ่งหน่วยงานค่ะ หน่วยงานไหนก็ได้ในมหาวิทยาลัยเราเอง หรือข้างนอกก็ได้นะคะ แล้วให้เราศึกษาดูว่า หน่วยงานนั้นมีการใช้ระบบสารสนเทศอะไรบ้าง ให้บอกชื่อสารสนเทศ ตัวนั้นนะคะ แล้วจัดกลุ่มให้ด้วยว่าสารสนเทศที่เราพูดถึงนี่ "มันอยู่ในกลุ่มของ GIS หรืออยู่ในกลุ่ม TPS " "EIS ES นะคะ DSS OAS MIS " ระบบที่เราไปค้นเจอน่ะ มันอยู่ในกลุ่มงานไหนนะคะ เราจะรู้ได้อย่างไร เราต้องย้อนกลับไปดู หรือคนที่ฟังครูพูด มาตลอดเราจะรู้ว่า อย่างขอบเขต หน่วยงานนี้ มีระบบการประชุมทางไกล ครูบอกไปแล้วว่า ถ้าเป็นประชุมทางไกล มันอยู่ในกลุ่มงานไหน นะคะ มันอยู่ในกลุ่มสารสนเทศไหน เอาอย่างนี้แล้วกัน นะคะ คราวนี้ถ้าเป็น บอก Keyword ไปแล้วกัน ถ้าหน่วยงานหรือองค์กรที่เราไปศึกษานะคะ เรา... ถ้าเราไปไม่ได้น่ะ ให้เราดูในเว็บไซต์ ของหน่วยงานนั้น เขาจะมีการประชาสัมพันธ์นะคะ ว่า หน่วยงานเขามีการใช้ระบบ อะไรบ้าง เราก็ต้องมาแปลความนะคะ ไม่อย่างนั้นเราลองคลิกเข้าไปดูว่า ระบบนั้น มันทำอะไรได้บ้างนะคะ แล้วเราก็เอามาเทียบกับทฤษฎีของเรา ว่า อ๋อ มันทำอันนี้ได้แสดงว่า มันจัดอยู่ในประเภทสารสนเทศประเภทนี้นะคะ ถ้าเป็น GIS นะคะ เขาก็จะ ใช้คำว่าภูมิสารสนเทศ แล้วก็ต่อค่ะว่า สารสนเทศ ด้านไหน ด้านทรัพยากร ด้านบุคคล ด้าน... แล้วแต่ว่าเขาจะไปจัดการตัวไหน GIS มันทำได้หลายด้านนะคะ ถ้าเป็น TPS นี่น่าจะมีทุกที่ องค์กรจะต้องมีระบบที่เป็น Transaction Processing Systems ตัวนี้ เพราะมันเป็นงาน Routine นะคะ งานย่อยสุด ที่องค์กรต้องมี อย่างเช่น หน่วยงานที่เราไปดูมันมีระบบการอะไรนะ ตอกบัตร เวลาเรามาทำงานน่ะค่ะ เราต้องตอกบัตร อันนั้นคือระบบ TPS นะคะ เพราะระบบตอกบัตร มันจะมีเก็บข้อมูลเวลาที่มาและเวลากลับนะคะ ก็เก็บไว้ เสร็จแล้ว พอสิ้นเดือนมาจะมีรายงานออกมาเลย Print ออกมานะคะ ว่า ใครลา มาสายกี่วัน อันนี้คือระบบ รายวันนะคะ ระบบ TPS DSS นะคะ มันก็จะเป็น มันก็จะบอกชื่อเลยว่า ระบบสนับสนุนการตัดสินใจขององค์กรน่ะนะคะ ช่วย ในการสนับสนุการตัดสินใจนะคะ อันนี้คือ DSS ถ้า MIS ก็จะเป็นงานย่อยล่ะทีนี้ เช่น ระบบการจองห้องประชุม ระบบการจองรถ อะไรพวกนี้ค่ะ ครูก็เลยมีตัวอย่าง มาให้ เช่น อันนี้นะคะครูเอามาจาก เว็บไซต์ของมหาวิทยาลัยแห่งหนึ่ง ในสกลนคร เราอาจจะไม่รู้จักนะคะ ของราชภัฎ ไม่คุ้นเคยเลยนะคะ ตัวนี้ ก็คือเอาหน่วยงานเราเองนะคะ ครูเข้าไปดูใน Website หน้าแรกเลย นะคะ เราสังเกตง่าย ๆ เช่น มันจะบอกเลยว่าองค์กรมีระบบอะไรบ้างนะคะ นี่ ครูเอามาจากหัวข้อนี้ หัวข้อนี้คือ ระบบสารสนเทศและบริการ เราก็ไปดูนะคะ ระบบบริหารการศึกษา อยู่ในส่วนไหนนะคะ เราก็คลิกเข้าไปดู แต่คราวนี้ครูยกตัวอย่างมาให้ 2 อัน เช่น ถ้าเป็น DSS นี่ค่ะ มันจะบอก ชัดเจนค่ะ ว่าเป็นระบบสารสนเทศเพื่อสนับสนุน การตัดสินใจ อันนี้คือ DSS เลยนะคะ เราแคปรูปมาเหมือนที่ครูทำก็ได้อย่างนี้นะคะ แล้วก็มาบอกว่าหน่วยงานนั้น ทำเป็น PowerPoint ค่ะ ทำ PowerPoint ส่วนระบบการจอง เลขที่หนังสือ จองห้อง ระบบสืบค้น จองโน่นนี่นั่น อันนี้เป็นระบบ MIS นะคะ มันอยู่ในกลุ่มของการบริหารจัดการที่เป็นงานส่วนย่อย นะคะ จริง ๆ มันมีเยอะมากนะ อันนี้คือครูเอามาในส่วนของมหาวิทยาลัย เราแฟบเข้าไปเป็นหน่วยงานย่อยก็ได้ ของคณะก็ได้ค่ะ เราไม่ทำของราชภัฏสกลฯ เราไปทำราชภัฎเชียงใหม่ได้ไหม ได้ เพราะมันคือคนละหน่วยงาน นะคะ แล้วแต่ละที่ก็จะมีระบบบริหารจัดการแตกต่างกันเยอะ เยอะนะคะ เดี๋ยวครูจะเปิด หน่วยงาน คือมีระบบอะไรบ้างนะคะ เสร็จแล้วบอกชื่อระบบนั้นมา บอกหน้าที่มันมาคร่าว ๆ ด้วยว่า เขาใช้ระบบนี้เพื่อทำอะไร นะคะ อย่างระบบบริหารการศึกษา ของมหาวิทยาลัยเรานี่ มีไว้เพื่ออะไร ระบบการบริหารการศึกษา เราก็เคย ใช้งานในส่วนที่เป็น View ของเรา อันนี้ของมหาวิทยาลัยเรานะ ครูเอามาจากตรงนี้นะคะระบบสารสนเทศ เรา ลองดู ม. อื่นสิ เช่น ครูเอาหน่วยงาน ที่เป็น เดี๋ยวดูก่อน ลองดูที่อื่นสิ อะ อันนี้เป็นราชภัฎเหมือนกันนะคะ แต่ว่าเป็นของมหาสารคาม เราก็ไปดู เพราะเราไม่ได้ไปอย่างไร เราไม่ได้เดินทางไป นะคะ เขาจะแบ่งเป็นสารสนเทศ สำหรับนักศึกษา เขาจะแบ่งโซนอย่างนี้นะคะ กับสารสนเทศสำหรับบุคลากรนะคะ อะ เราไปดูสำหรับนักศึกษาทำอะไรได้บ้าง ดูระบบเขา นะคะ ทำอะไรได้บ้าง บริหารจัดการ เกี่ยวกับเรื่องพวกนี้นะคะ เราก็ต้อง ไปดูว่า ไอ้ชื่อระบบนี้นะคะ มันอยู่ในกลุ่มไหนของสารสนเทศ แล้วทำอะไร ถ้าเป็น บุคลากรล่ะ พวกเราลองดูระบบเขา อันนี้ของมหาสารคามค่ะ อันนี้คือสารสนเทศของเขานะ อันนี้คือ 1 อัน นี่คือ 1 ระบบค่ะ จะมีทั้งระบบ สารบัญอิเล็กทรอนิกส์นะคะ ระบบสลิปเงินเดือน ระบบ... โอ้เยอะเลย ทุกที่น่ะ เขาจะมีการใช้ระบบสารสนเทศทั้งนั้น แต่ครูอยากรู้ว่า เราสามารถแยกประเภทของสารสนเทศได้ไหม ว่า สารสนเทศที่มีมันอยู่ในกลุ่มไหน เป็นประเภทไหน นะคะ เราลองไปดู ถ้าไม่เป็นหน่วยงานทางการศึกษา หน่วยงานอื่นล่ะ มีหรือเปล่า ไม่อย่างนั้นก็เลือกไปคนละมหาวิทยาลัย เอาง่ายใช่ไหม ห้ามซ้ำกันนะคะ เรามีไม่กี่กลุ่ม กลุ่มแบ่งกันเองเลย เราอยากอยู่กลุ่มกับใคร ก็ว่าไป แล้วทุกกลุ่มก็ทำสไลด์มานำเสนอนะคะ นำเสนอก่อนว่า เราสนใจที่จะศึกษาข้อมูลของหน่วยงานนี้ โดยการไปดูที่เว็บไซต์ประชาสัมพันธ์ของหน่วยงานนะคะ แล้วพบว่ามีการใช้ระบบสารสนเทศต่อไปนี้นะคะ เราก็บอกคร่าว ๆ มาว่าอยู่ในกลุ่มไหน เขาใช้ทำอะไรนะคะ อยากรู้ ว่าเรารู้ประเภทของสารสนเทศไหม เราแยกได้ไหม ว่าคืออะไร ยิ่งเป็น หน่วยงานใหญ่ ๆ นะคะ เช่น TOT เดี๋ยวดูหน่วยงาน TOT สิ TOT. ถ้าเป็น TOT นี่จะดอตอะไร ขอดูก่อน นี่ ปึ๊บ ขอดูหน่อยสิ มีบริการอะไรบ้าง อันนี้คือของ TOT นะคะ เราก็เข้าไปดู TOT มีการใช้ระบบอะไรบ้าง เขาก็จะมี หน้าหลัก เป็นตัวนี้นะ ด้วยความที่เขา... คือเราต้องรู้ เขาเรียกอะไรนะ พันธกิจของหน่วยงานนั้นก่อน เราจะได้ประเมินออกว่าหน่วยงานนั้น เขาเน้นการให้บริการหรือใช้สารสนเทศตัวไหนนะคะ สำหรับลูกค้านะคะ เขาทำลิงก์ไว้ไหมนี่ มันมีลูกค้าองค์กรกับลูกค้าทั่วไปนะคะ เขาก็จะบอกว่า มีระบบอะไรบ้าง นี่อย่างไรนะคะ เอาภาษาอังกฤษก็ได้นะ ในอาเซียน ของ TOT มีระบบ Communication Service ค่ะ บริการทางด้านการสื่อสาร เราก็ไปดูว่าไอ้บริการนี้นะคะ มันอยู่ในประเภทของ สารสนเทศประเภทไหน นี่ค่ะ โห มีเยอะเลย TOT นี่ เป็นรัฐวิสาหกิจนะคะ เราหามาเลยทั้งเอกชนก็ได้นะคะ รัฐบาล เอกชน เป็นรัฐวิสาหกิจ เป็น... หลาย ๆ ประเภทน่ะ เราจะได้... เราจะได้เห็นข้อมูลนะคะ ว่า เขามีการใช้สารสนเทศกลุ่มงานไหนบ้างนะคะ ของ TOT นี่เยอะมาก ให้บริการเยอะแยะมากมายนะคะ ลองนำเสนอมา แล้ว มาแลกเปลี่ยนเรียนรู้กันว่า... มาเล่าสู่กันฟังนะคะ ทำสไลด์มาอย่างสวยงามนะ ไม่ต้อง Print นะคะ ทำเป็นสไลด์มาเลย ถ้า Print มาแล้ว มันไม่สวยงาม มันต้อง Print สีอีกน่ะ สิ้นเปลืองงบประมาณ เอาแบบนำเสนอขึ้น ครูจำได้ว่าห้องนี้ครูเคยสอน เกี่ยวกับการนำเสนอข้อมูลสารสนเทศ โดยใช้ Software ที่เป็นแบบออนไลน์มาแล้ว เทอมที่แล้ว นะคะ ฉะนั้นถ้าไม่ใช่ PowerPoint ให้ใช้ตัวอื่นที่เป็นฟรี จำได้ไหมคะ โอ๊ย เรานำเสนอกันไปตั้งหลายกลุ่มครูจำได้ มีวาดกาตงการ์ตูน มี... เยอะ เอาซอฟต์แวร์ที่เป็นฟรีน่ะค่ะ จำรหัสเข้าได้ไหม ลองไปสมัครใหม่นะคะ ตอนนั้นมันเป็นทดลองใช้ใช่ไหม ถ้าไม่ใช้ PowerPoint จนแบบ หาไม่ได้แล้วจริง ๆ อาจารย์ คืออยากนำเสนอตัวนี้ แล้วมันไม่ได้สุดความสามารถ ก็ใช้ PowerPoint นะคะ แต่ ครูเชื่อว่า IT ปี 4 มันต้องมีความสามารถแน่ ๆ ล่ะนะคะ ลองหามา อันนี้ TOT มีหลายระบบนะคะ เราลองเทียบ... เทียบดูสิว่า ไอ้ระบบที่เขามีนี่มันอยู่ในประเภทไหนของทฤษฎี ที่เราเรียนนะคะ นอกจากหน่วยงาน ที่เป็นราชการ หน่วยงานอื่นบ้างไหม เว็บไซต์ของ เสิร์ชแบบนี้ก็ได้ค่ะ ก็ พิมพ์เลยว่า เราอยากดูเว็บไซต์ของอะไร เราอยากเข้าไปดูเว็บไซต์ไหน เว็บไซต์ ตำรวจแห่งชาติ มีความผูกพันกับตำรวจ สำนักงานตำรวจแห่งชาติ กลุ่มแบ่งเองได้ไหมคะ RTPGO นี่ค่ะ เผื่อมีคนสนใจเกี่ยวกับ สำนักงานตำรวจแห่งชาตินะคะ เราไปดูสิ ว่า สำนักงานตำรวจแห่งชาติมีการใช้ระบบอะไรบ้าง นะคะ ดูสิ ระบบ โอ้ อันนี้มี E-Auction ระบบสารสนเทศที่สำนักงานตำรวจแห่งชาติใช้งานนะคะ มีหลายตัว มีให้ข้อมูลโน่นนี่นั่น ภารกิจ ข่าว เออ เอาไปค้นเองแล้วกัน อะ คราวนี้ จะแบ่ง แบ่งได้ประมาณกี่กลุ่ม เดี๋ยวครูพิมพ์ข้อมูลไว้ก่อน จองหัวข้อมาก่อนค่ะ อะ กลุ่มแรก เอาหน่วยงานไหนดี บอกชื่อหน่วยงานที่เราจะไป ที่เราสนใจมาก่อน เสร็จแล้วพอเราไปค้นนี่ ครูจะพิมพ์หัวข้อไว้ให้ก่อนจะได้ไม่ซ้ำกัน นะคะ มีใครจองที่ไหนบ้าง งานกลุ่ม กลุ่มละกี่คนก็ได้เอาตามสะดวก นำเสนออาทิตย์หน้านะคะ ทำ... ทำ Presentation มาอย่างสวยงาม กลุ่มไหนก่อน จองก่อนได้ก่อน แตง มหาวิทยาลัยไหน 
(นักศึกษา) ม.เกษตรฯ 
(อาจารย์) เอา ม. เกษตรฯ โอ.เค. ค่ะ ห้ามซ้ำกันนะ คนที่จองทีหลัง ก็เอาชื่ออื่นนะคะ มีโค้กด้วยหรือ มีโค้กด้วยใช่ไหม โอ.เค. ค่ะ อะ กลุ่มแรกนะคะ สนใจเกี่ยวกับสารสนเทศของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์นะคะ "ก็จะมีแตงกวา มีเปิ้ล มีโค้ก มีอ้อมค่ะ 4 คน เอ้า" ต่อไป หน่วยงานไหนอีก หมดแล้วหรือ ลองค้นดู กลุ่มไหน กลุ่มออมนะ การประปา ส่วนภูมิภาคนะคะ มีใครบ้างเอ่ย สมาชิกมีใครบ้าง มีแก้ม ค่ะ แก้ม ๆ ๆ ไม้โทหาย ค่ะ ออมน้ำค่ะ มี 3 สาวนะ นกด้วย โอ.เค. ค่ะ เอ้า กลุ่มต่อไป กลุ่มไหน กลุ่มกี้ กฟผ. ใช่ไหม ใช่ไหมคะ การไฟฟ้าส่วนไหน การไฟฟ้าส่วนภูมิภาค โอ.เค. มีใครบ้างคะ กลุ่มกี้ก็จะมีกี้ค่ะ รอด เมย์ หมดหรือยังคะ หมดหรือยังลูก หมดแล้ว 
(นักศึกษา) แล้วก็กุ้งค่ะ 
(อาจารย์) อะ มีกุ้ง กุ้งใช่ไหม ค่ะ อ๋อแล้วก็มุก โอ.เค. มุก อะ กลุ่มต่อไป มีหญิงด้วยค่ะ ค่ะ โอ.เค. นี่นะ ไหน เหลือกลุ่มไหน พลอย เอาเรื่องอะไรลูกว่ามา ปตท. ค่ะ กลุ่มพลอยมีใครบ้าง มีพลอย 
(นักศึกษา) มีกี้ 
(ชาย) 
(อาจารย์) มีประวิทย์ 
(นักศึกษา) มีป็อบ 
(อาจารย์) โอ.เค. 
(นักศึกษา) เบญ 
(อาจารย์) ป็อบ ค่ะ ป็อบ ๆ ๆ พิมพ์ผิด ป็อบค่ะ 
(นักศึกษา) ปลานิลค่ะ 
(อาจารย์) แล้วก็ปลานิล 
(นักศึกษา) เบญค่ะ 
(อาจารย์) โอ.เค. เบญแล้วก็บีส แล้วชัยณรงค์ล่ะ 
(นักศึกษา) อยู่กับแตงกวาใช่ไหม 
(นักศึกษา) ใช่ 
(นักศึกษา) เอาโน้ตไปด้วย 
(อาจารย์) เอาโน้ต 
(นักศึกษา) ใครจะมาอยู่กับผมก็ได้ครับ 
(อาจารย์) อยู่กลุ่มไหน 
(อาจารย์) โน้ตอยู่กลุ่มพลอยใช่ไหม ถามโน้ตหรือยัง ถามโน้ตแล้ว โอ.เค. เดี๋ยวให้ ให้โน้ตเลือกเลยค่ะ "ไหน ๆ ใครยังไม่มีกลุ่ม 1 2 วันนี้ชัยณรงค์" ไปไหน 
(นักศึกษา) สงสัยไปเลี้ยงหมูครับ 
(อาจารย์) ไปเลี้ยงหมู 
(นักศึกษา) สงสัย ให้อาหารหมู 
(อาจารย์) "1 2 3 4 5 ... 9 10 " เลี้ยงหมูที่จะทำหมูหันน่ะหรือ 
(นักศึกษา) ใช่ครับ มันโคตรทุ่มเทเลย อาจารย์จองล่วงหน้าได้นะครับ หมูมันน่ะ 
(อาจารย์) ตอนนี้เลี้ยงหรือยัง 
(นักศึกษา) มันแลี้ยงอยู่ครับ แต่คอก ๆ นี้หมดแล้วครับ 
(อาจารย์) อ๋อ คอกนี้หมดแล้วด้วย โหธุรกิจ... ธุรกิจดีนะนี่ เดี๋ยวเหลือใคร 
(นักศึกษา) ก็ไม่รู้เหมือนกันว่า ใครอยู่ไหน 
(อาจารย์) เก๋ง กับเต้ย เก๋งอยู่กลุ่มไหน กลุ่มไหนลูก 
(นักศึกษา) อยู่กับผมก็ได้ 
(อาจารย์) ต้องถามเก๋งว่าอยู่ กลุ่มไหน 4 กลุ่มนี้ อยู่กับโค้ก โอ.เค. เต้ยด้วยไหม ก็คงจะเป็นเช่นนั้น เพราะเต้ยเป็นติดสอยห้อยตาม เก๋งนะ โอ.เค. ทำงานให้เสร็จ เลยก็ได้นะ เพราะว่าอาทิตย์หน้าเราจะได้มานำเสนอเลย ตอนนี้มันยังอยู่ในช่วง เพิ่งฟังเนื้อหาจบ มันจะยังไม่ลืม ถ้าออกจากห้องไปน่ะ ไม่ทำแน่นอนครูเชื่อเลย สอนมาตั้งแต่ปี 1 
(นักศึกษา) อาจารย์เหมือนมองเห็น 
(อาจารย์) ไม่เคยเปลี่ยนแปลง ไอ้ที่ดี ๆ น่ะ เปลี่ยนไปหมดแล้ว เป็นอย่างไรล่ะ อายล่ามไหมล่ะ โอ.เค. เดี๋ยวเราใช้... รบกวนพี่เก๋ล่ะกันนะ ใช้ล่ามในห้องนะ ขอบคุณล่ามก่อน ขอบคุณนะคะ ค่ะ ขอบคุณค่ะ 
[สิ้นสุดการถอดความ]