Accuracy : 85.25%
Insertion : 558
Deletion : 1266
Substitution : 310
Correction : 12891
Reference tokens : 14467
Hypothesis tokens : 13759
[เสียงดนตรี](ดร.นันทยา)สวัสดีค่ะนักเรียนในคลิปนี้นะคะเราจะเรียนหัวข้อเกี่ยวกับการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรมโดยครูนันทยาอัครอารีย์ค่ะในหัวข้อการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรมนะคะมีจุดประสงค์เพื่อให้นักเรียนสามารถที่จะอธิบายหลักการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรมจากกรณีของมัลต-ิเพ-ิลแอลลีลอยู่แล้วก็ยีนที่อยู่บนโครโมโซมเพศซึ่งทั้ง2กรณีนะคะเป็นส่วนขยายของพันธุศาสตร์อย่างเดี-๋ยวค่ะมนุษย์เรานะคะมีคำถามเกี่ยวกับการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรมนะคะว่าทำไมคนในครอบครัวเดียวกันน-ี่ถึงมีหน้าตาเหมือนกันแล้วก็ร(ล)-ักษณา(ะ)เหลร(-่)านี-้-่พ(นี)-่กอ(-็)จากรุ่นหนึ่งไปสู่อีกรุ่นหนึ่งได้อย่างไรนะคะผู้ที่ศึกษาหลักท่านหน-ึ่งนะคะก็คือGเก(r)egorMeเกอร์เม(n)deนเด(l)ลค่ะเขาได้ทำการศึกษาลักษณะทางพันธุกรรมของถั่วลันเตาหลายๆลักษณะแล้วนำมาวิเคราะห์ผลที่ได้นะคะจนสรุปออว่า(ก)มากเป็นหลักการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรมเดี๋ยวเราจะมาลองเรียนรู้นะคะกับกรณีตัวอย่างที่ใช้หลักการของพันธุศาสตร์Mเม(e)ndนเดล(el)ในการอธิบายจากนั้นนะคะจะมาเรียนรู้ส่วนขยายของพันธุศาสตร์เ(M)eมน(n)deเดล(l)กันต่อค่ะลักษณะทางพันธุกรรมนะคะมีหลากหลายเลยตั้งแต่หน้าตาสีผิวสีตานะคะรวมทั้งโรคทางพันธุกรรมด้วยโรคทางพันธุกรรมที่มีความสำคัญในประเทศไทยโรคหนึ่งก็คือโรคธาลัสซีเมียนะคะผู้ป่วยนี่จะมีอาการซีดโลหิตจางตาเหลืองตับม้ามโตค่ะที่มีความส-ัม(-ำค)พ-ัน(ญ)ธ์กับประเทศไทยนี่ก็เพราะว่ามีบุคคลที่เป็นพาหะของโรคมากกว่า30เ(%)ขปอร์เซ็นต์ของประชากรนะคะถ้าหากว่าเราขาดการป้องกันแล้วก็ดูแลแล้วนี่เราก็อาจจะท-ำ(า)ให้มีเด็กเกิดใหม่นะคะที่ป่วยเป็นโรคนี้มากขึ้นก็ควรจะมีการวางแผนครอบครัวค่ะเรามาลองดูโจทย์นี้ก-่(-ั)อนนะคะถ้าสามีภรรยาคู่หนึ่งไปปรึกษาแพทย์ก่อนมีบุตรและแพต่ถ้า(ทย์)ตรวจพบว่าทั้งคู-่นี-่เป็นพาหะของโรคธาลัสซีเมียถ้าเราจะต้องอธิบายเกี่ยวกับการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรมของโรคนี้ให้ทั้งคู่เข้าใจมากขึ้นนะคะจะต้องอธิบายว่าอย่างไรบ้างประเด็นแรกก็คือโรคนี้เป็นโรคทางพันธุกรรมนะคะสามารถที่จะถ่ายทอดจากพ่อแม่ไปสู่ลูกได้แล้วการถ่ายทอดผ่านกระบวนการอะไรคะถูกต้องค่ะผ่านการสืบพันธุ์แบบอาศัยเพศนะคะโดยการถ่ายทอดยีนที่อยู่บนโครโมโซมไปกับเซลล์สืบพันธุ์ค่ะเรามาทบทวนกันนะคะว่ายีนคืออะไรยีนทำหน้าที่เป็นหน่วยควบคุมลักษณะทางพันธุกรรมยกตัวอย่างเช่นการเป็นโรคหรือไม่เป็นโรคธาลัสซีเมียนะคะโดยยีนน-ี่จะเป็นช่วงหนึ่งของDNADNโดย(A)ยีนจะขดพันกับโปรตีนเกิดเป็นโครงสร้างที่เรียกว่า"โครโมโซม"ดังนั้นนี่ยีนก็จะอยู่บนโครโมโซบอก(ม)นะคะในมนุษย์เรานี่มีโครโมโซมคู่เหมือนหรือฮอมอโลกัสโครโมโซมจำนวน23คู่โดยทั่วไปแล้วฮอมอโลกัสโครโมโซม(นี่)ยีนที่ควบคุมลักษณะหนึ่งจะอยู่เป็นคู่แอลunreal(ลีล)บนตำแหน่งเดียวกันของฮอมอโลกัสโครโมโซมยีน-ิ(ห)ดนึ-่งอาจจะมีหลายรูปแบบเรียกรูปแบบนี้ว่า"แอลลีล"เช่นTแทนแอลลีลเด่นกไป(-็)จรษณ(ะม)-ีย์เซลล์เม็ดเลือดแดงที่มีลักษณะปกตินะคะก็จะไม่เป็นโรคและแอลริ้วรอยเ(ลี)ล-็(t)กซึ่งเป็นแอลลีลด้อยที่จะก่อให้เกิดโรคธาลัสซีเมียจะเห็นได้ว่าแอลลีลทั้ง2น-ี-่าจะมีข้อมูลทางพันธุกรรมที่แตกต่างกันนะคะซึ่งอาจจะแตกต่างกันเพียงเล็กน้อยโดยลักษณะของคู่แอลลีลบนฮอมอโลกัสโครโมโซมนี่เราจะเรียกว่า"จีโนไทป์"เช่นTT,Ttและttค่ะส่วนลักษณะภายนอกที่ปรากฏออกมาให้เห็นน-ี่การเป็นโรคหรือไม่เป็นโรคนะคะเราเรียกว่า"ฟีโนไทป์"ค่ะถ้ามีคู่ก(แ)อ-ัน(ล)ลีเร-็(ล)วที่มีรูปแบบเดียวกันนะคะเราจะจัดจีโนไทปใช-้(-์)แบบนั้นเป็นโฮโ(อ)มอไซกัสแต่ถ้าหากว่ามีคู่ของแอลลีลที่มีรูปแบบแตกต่างกันนี่เราจะเรียกว่า"เฮเทอโรไซกัส"ช(ค)-่ะโว(ด)ยปลุกบุคคลนี้นะคะเขาจะไม่เป็นโรคธาลัสซีเมียแต่ว่าเขาจะเป็นพาหะของโรคไ(โ)ดม-่(ย)สามารถจะถ่ายทอดแอลลีลกันเร็วได้อยไปสู่รุ่นลูกได้ค่ะจะเห็นได้ว่าฟีโนไทป์นี่ก็จะขึ้นกับแอลลีลที่เรามีอยู่นะคะยกตัวอย่างเช่นถ้าเกิดว่าเป็นแอลลีลเด่นก็จะแสดงลักษณะของแอลลเร-็ว(-ีล)เด่นก็คือปกติแต่ถ้าหากว่าได้รับแอลลีลปริญญาได้อยมาทั้งคู่นะคะก็จะแสดงลักษณะด้อยก็คือเป็นโรคธาลัสซีเมียค่ะฟีโนไทป์นะคะนอกจากจะขึ้นกับฟ(จ)-ีโนไทป์แล้วนี่ก็ยังขึ้น...อาจจะขึ้นกับสิ่งแวดล้อมด้วยยกตัวอย่างเช่นความสูงค่ะถ้าพ่อแม่เรามีลักษณะสูงเราก็จะมีลักษณะสูงใช่ไหมคะแต่ถ้าหากว่าเราได้รับอาหารที่ไม่เหมาะสมหรือออกกำลังกายไม่เหมาะสมนะคะก็อาจจะส่งผลต่อลักษณะความสูงของเราได้ค่ะจากกรณีข้างต้นนะคะทั้งคู่นี่เป็นพาหะแสดงว่ามีจีโนไทป์แบบใดคะถูกต้องค่ะเป็นแบบเฮโ(เ)ทอโรไซกัสหรือTtนะคะโดยการคาดคะเนว่าทั้งคู่นี่จะมีโอกาสมีลูกเป็นโรคเป็นเท่าไรนี่เราสามารถนำความรู้ที่Mendelมันจะค้นพบเกี่ยวกับหลักการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรมมาอธิบายได้ค่ะจะเห็นได้ว่ายีนที่ควบคุมลักษณะโรคธาลัสซีเมียนี่จะอยู่เป็นคู่กันแอลลีลนะคะซึ่งแต่ละเซลล์สืบพันธุ์นี่จะได้รับเพียงแอลลี-ัน(ล)เดียวของยีนนั้นเช่นTหรือtโดยรุ่นลูกนะคะจะได้รับแอลล-ัน(-ีล)หนึ่งจากแม่ผ่านทางเซลล์ไข่แล้วก็อีกแอลลี-ัน(ล)หนึ่งจากพ่อผ่านทางเซลล์สืบพันธุ์ค่ะใรา(น)ยการปฏิสนธินี่เซลล์ไข่แล-้วกะ(-็)สเปิร์มจะรวมกันแบบสุ่มท-ำ(า)ให้ลูกจะได้รับแอลลีลใดนี่ก็จะเกิดขึ้นแบบสุ่มด้วยนะคะเช่นเขากว-่(อ)าจจะได้รับแอน(ล)ล-ุญ(-ี)ลาต(t)จากแม่แล้วก็รับกก(แ)อลลีลT-ันดีพี่ใหญ่จากพ่อหรือเขาอาจจะได้รับแอลลillex(-ีลt)จากทั้งพ่อแล้วก็แม่นะคะเราสามารถจะคำนวณหาโอกาสที่ลูกจะเป็นโรคหรือไม่เป็นโรคได้นะคะถ้าสังเกตนะคะถ้าเกิดว่าเขาได้รับแอลลีลTมานี่ก็จะแสดงลักษณะไม่เป็นโรคในที่นี้ก็จะเป็น3ใน4ส่วนถ้าหากว่าลูกได้รับแอลปริญญา(ลีล)ได้อยทั้งจากพ่อแล้วก็แม่นี่เขาก็แสดงลักษณะเป็นโรคธาลัสซีเมียในที่นี-่(-้)ก็จะเห็นว่าเป็นโอกาส1ใน4หรือคิดเป็น25%นเปอร์เซ็นต์น-ั่นเองค่ะถ้าหากมีคนกล่าวว่าลูกคนแรกของสามีผ(ค)-ู-้(-่)นี้เกิดมาเป็นโรคธาลัสซีเมียแล้วลูกคนที่2ไท-ี(ม)-่มีโอกาสจะเกิดมาเป็นโรคธาลัสซีเมียอีกนักเรียนเห็นด้วยหรือไม่เพราะอะไรคะสำหรับคุณครูนะคะคุณครูไม่เห็นด้วยค่ะเพราะว่าว่าการพิจารณานี้เป็นเพียงการหาโอกาสเป็นโรคของลูกที่จะเกิดขึ้นนะคะถึงแม้ว่าลูกคนแรกจะเป็นโรคไปแล้วนี่ลูกคนที่2ก็ยังมีโอกาสเทข-้(-่)าเดิมก็คือ25%เปอร์เซ็นต์ค่ะโอกาสนี้นี่จะเท่ากันทุกครั้งไม่ว่าจะตั้งคร-ั(ร)ภ-้ง(-์)กี่ครั้งก็ตามนะคะเพราะว่าแอลลีลที่ก่อโรคได้นี่ยังคงสามารถถ่ายทอดจากพ่อแม่นะคะไปสู่ลูกได้ค-่ะเช่นเดียวกับการพิจารณาเพศของลูกที่จะเกิดมานะค-่ะโดยอาจจะมีโอกาสเกิดมาเป็นเพศชาย50%0เปอร์เซ็นต์หรืออาจจะเกิดมาเป็นเพศหญิง50เ(%)คปอร์เซ็นต์ค-่ะแล้(เรา)วมาลองทำโจทย์ตรวจสอบความเข้าใจกันนะคะถ้าหากว่าผู้หญิงที่มีลักษณะเผือกคือแต่งงานกับผู้ชายที่ไม่มีลักษณะเผือกนะคะจะมีโอกาสเกิดลูกที่มีลักษณะเผือกเป็นเท่าใดลองทำดูนะคะหรือว่าอาจจะลองกดหยุดพักเพื่และ(อ)ลองทำดูก็ได้ค่ะ[เสียงดนตรี](ดร.นันทยา)ค่ะเรามาดูเฉลยกันเลยนะคะผู้หญิงที่มีลักษณะเผือกนี่จะมีจีโนไทป์เป็นaaส่วนผู้ชายที่มีลักษณะไม่เผือกนะคะอาจจะมีจีโนไทป์ได้2รูปแบบก็คือเป็นAAหรือAaเล็กเพราะฉะนั้นนะคะเราจะต้องพิจารณาโอกาสของลูกน่ะทั้ง2รูปแบบก็คือแมา(-่)เป็นAAaaพ่อเป็นแ(A)Aม่ยายหรือแม่เป็นal(a)sแล-้(ะ)วพ่อเป็นAต-ั(a)ควใหญ่ตัวเล็กค-่ะมาลองทำดูกันนะคะก-็ท(รณ)-ีแรกนี่หาแม่จะสร้างเซลล์สืบพันธุ์ได้ดังนี้นะคะส่วนพ่อนี่กเข(-็)าจะสร้างเซลล์สืบต(พ)-ันธุว(-์)ได้ดังนี้ค่ะเมื่อเราพิจารณาลักษณะของลูกนะคะจะเห็นได้ว่าลูกทุกคนนี่จะมีจีโนไทป์เป็นAaตัวใหญ่ตัวเล็กนะคะเพราะฉะนั้นนี่ก็จะไม่มีลักษณะเผือกค่ะส่วนในกรณีที่2นะคะถ้าแม่มีจีโนไทป์เป็นaaนะคหา(ะ)พ่อมีจีโนไทป์เป็นAaนี่ก็จะสร้างเซลล์สืบพันธุ์ได้ดังนี้หากเราพิจารณาลักษณะของลูกที่เกิดมานะคะก็จะเห็นว่าจีโนไทป์นะคะจะมีทั้งAa,aa,Aa,และaaค่ะเพราะฉะนั้นโอกาสที่ลูกจะมีลักษณะเผือaaA(ก)นaa(ะ)aค-่ะก็จะเกิดขึ้นในกรณีที่2คิดเป็น50%เปอร์เซ็นต์ค่ะนอกจากโรคธาลัสซีเมียแล้วนะคะยังมีผู้ศึกษาพบว่ามีอีกหลายกรณีเลยค่ะที่สอดคล้องกับกรณีที-่Mende-่เมนเดล(l)ศึกษาแต่ก็ม-ีอ-ีกหลายกรณีเช่นกันนะคะที่มีความแตกต่างออกไปแต่ก็ยังสามารถที่จะใช้หลักการของเ(M)endมนเดล(el)มาอธิบายการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรมได้ค่ะเราจัดกรณ-ีน-ี-้นะคะเป็นส่วนขยายของพันธุศาสตร-์Mende-์เมนเดล(l)ค่ะเรามาลองดูในกรณีแรกของมัลติเพิลแอลลีลกันเลยนะคะลักษณะหมู่เลือดในระบบAabo(BO)ของมนุษย์นี่จะมีเลือดสี4แบบก็คือABABและOค่ะนักเรียนคิดว่าเซลล์เม็ดเลือดแดงของแต่ละหมู่นี่แตกต่างกันอย่างไรคะใช่ค่ะบนผิวเซลล์เม็ดเลือดแดงของแต่ละหมู่นี่จะมีชนิดของแอนติเจนที่แตกต่างกันนะคะสังเกตไหมว่าฟีโนไทป์นะคะของหมู่เลือดนี่จะมี4แบบแต่ลักษณะก่อนหน้านี้ที่เราศึกษามานี่จะมีเพียงแค่2แบบเป็นเพราะอะไรคะพื(ยี)-้นที่Mเม(e)ndนเดล(el)ศึกษานะคะจะมีแอล-ัน(ล)เด-ีย(ล)วที่เกี่ยวข้อง2รูปแบบยกตัวอย่างเช่นยีนที่ควบคุมลักษณะสีกลีบดอกจะมีแอล-ัน(ล)-ีลใหญ(T)-่ควบคุมสีม่วงแอห(ล)ล-ี-ิว(ล)tควบคุมดอกสีขาวแต่ในกรณีของหมู่เลือดระบบa(A)Bbo(O)นี่จะมีแอ-ัน(ลล)เด-ีย(ล)วที่ควบคุมมากกว่า2แอ-ัน(ลล)ร-ีว(ล)-ิวเช่นแอลลีลIAควบคุมการสร้างแอนติเจนAบนเยื่อหุ้มเซลล์เม็ดเลือดแดงแได(อ)ล-้ด(ล)-ีลIBก(ค)ว-่(บ)าคุมการสร้างแอนติเจนด(B)-ีและแอลาเ(ลี)ล-็(i)กจะไม่มีการสร้างท-ัา(-้)งแอนติเจนa(A)แล้วก็แAs(อ)นติเจนsistantBค่ะโ(เ)รง(า)เรียน(ก)กรณีที่ยีนควบคุมลักษณะทางพันธุกรรมมีแอ-ัน(ลล)เด-ีย(ล)วที่เกี่ยวข้องมากกว่า2รูปแบบว่ามัลติเพิลแอลลีลถึงแม้มีแอลละไร(-ีล)ที่เป็นไปได้ถึง3รูปแบบนะคะในแต่ละคนนี-่(-้)จะมีเพียงแค่2แอลลีลซึ่งแต่ละแอลลีลจะอยู่บนคนละโครโมโซมของฮอร์(มอ)โลกมนlo(-ัส)cusโครโมโซมเช่นเดียวกับกรณีที่Menมีแนว(del)ศึกษาโดยยีนควบคุมลักษณะหมู่เลือดAabo(BO)นะคะจะอยู่บนฮอมอโลกัสโครโมโซมคู่ที่9อาจจะมีจช(-ี)โ-่วง(นไ)ท-้า(ป์)ยได้หลายรูปแบบยกตัวอย่างเช่นIA,IA,Ib(B)iiหรือiiคไอ้เล็กไอ้เล็กค-่ะครูจะลองเปรียบเทียบให้ฟังนะคะในกรณีของMendelคนเดียวนี่ก็เหมือนกับเรามีถุส-ินค(งเท)-้าให้เลือกเ(อ)ยอะ(-ู่)2สีคือสีม่วงและสีขาวเราอยากจะเลือกใส่เป็นสีม่วงสีม่วงสีม่วงสีขาวหรือสีขาวสีขาวนะคะแต่ในกรณีของมัลติเพิลแอลลีลนี่เรามีถุงเท้าให้เลือกถึง3สีคือสีแดงสีเขียวหรือสีเหลืองนะคะซึ่งเราก-็อาจจร(ะ)เลือกใสา(-่)ยได้หลากหลายออกไปแต่เราก็จะใส่ได้เพียงแค่2ข้างเท่านั้นค่ะการที่มีแอ-ัน(ลล)เด-ีย(ล)วที่เป็นไปได้3รูปแบบทำให้มีจีโนไทป์แล-้วกะ(-็)ฟีโนไทป์ที่เป็นไปได้มากกว่ากรณีที่Mเม(e)ndนเดล(el)ศึกษานะคะจากตารางจะเห็นได้ว่าบุคคลที่มีเลือดหมู่Oจะมีเฉพาะแอลลีลiนะคะส่วนคนที่ม-ีแอลล-ีลIAก็จะมีเลือดหมูเอ(-่A)งคนที่มีแอลลีลIBก็จะมีเลือดหมู่Bส่วนคนที่มีจีโนไทป์เป็นi(I)A,IBก็จะมีเลือดหมู่ABซึ่งบนผิวเซลล์เม็ดเลือดแดงนี่จะมีท-ัา(-้)งแอนติเจนa(A)แล้วก็แอนติเจน-ี-่(B)นี่ก็เป็นอีกส่ค(ว)นหนึ่งนะคะที่แตกต่างจากกรณีที่Mendelเป็น(ศ)-ึกเยอะ(ษา)ค่ะอ(ค)ย-่า(ะ)งนักเรี-้(ย)นเราลองมาดูโจต(ท)ย-ัว(-์)นี้กันนะคะถ้าแม่มีเลือดหมู่Aและพ่อมีเลือดหมู่Bโสว(ด)ยทั้งคู่เนี่ยเป็นเฮเทอโรไซกัสจะมีโอกาสมีลูกที่มีเลือดหมู่ใดบ้างทั้งคู่นะคะเป็นเฮเทอโรไซกัสแสดงว่าแม่มีจีโนไทป์เต้(ป็)นIAiแIa(ละ)พ่อมีจีโนไทป์เป็นi(I)Biค่ะจะเแม่(ห็)นได-ึก(-้)ว่าหมู่เลือดระบบABabo(O)นี่...ยีนที่ควบคุมลักษณะดังกต(ล)-่าง(ว)ๆนะคะจะอยู่กันเป็นคู่กันแอลลีลซึ่งคแต(-ู)-่แอลลีลจะแยกออกย-่(จ)าง(ก)ประกันเมว(-ื)-่า(อ)มีการสร้างเซลล์สืบพันธุ์ลูกจะได้รับแอลลี-ัน(ล)หนึ่งจากพ่อแล้วก็อีกอันหนึ่งจากแม่ค่ะหมู่เลือดระบบABabo(O)นี่ถึงแม้จะมีหลายแอล-ันเ(ลี)ลวแตกต่างจากกรณ-ีท-ี-่Mendelศึกษาแต่การพ-ิจาร-ัฒน(ณ)ารูปแบบการถ่ายทอดลักษณะพันธุกรรมนี่ก็ยังคงใช้หลักการของMendeงเมนเดล(l)ได้นะคะจึงเรียกว่าเป็นส่วนขยายของพันธุศาสตร์เ(M)endมนเดล(el)ค่ะเอาล่ะค่ะเราก็(มา)ลองตรวจสอบความเข้าใจจากโส(จ)ทย-่วน(-์)นี้กันดูนะคะนักเรียนอาจจะลองกดหยุดพักนะคะเพื่อลองทำโจทย์นี้ดูแล้วเดี๋ยวเรามาดูกันค่ะว่าเฉลยเป็นอย่างไรนะคะ[เสียงดนป(ต)รบ(-ี)มือ](ดร.นันทยา)เอาล่ะค่ะเรามาดูเฉลยพร้อมๆกันเลยนะคะแม่นะคะมีจีโนไทป์เป็นไอIA,IBส่วนพ่อมีจีโนไทป์เป็นIBd(i)สร้างเซลล์สืบพันธุ์ได้ดังนี้ค่ะโดยเว(ร)ลาอาจจะใช้ตารางในการช่วยหาโอกาสของจีโนไทป์ที่จะเกิดขึ้นในรุ่นลูกนะคะแม่นี่สามารถสร้างเซลล์สืบพันธุ์ได้เป็นIA,Ii(B)ส่วนพ่อนี่สามารถสร้างเซลล์สืบพันธุ์ได้เป็นi(I)Bและoiเ(จ)-ีโนไทปดี๋ยวถ้า(-์)ของลูกเป็นดังนี้โดยร(ล)-ูกปนะคะจะมีโอกาสที่จะมีเลือดหมู-่ดังนี้ค่ะABa(A)และเลือดหมู่Bค่ะสักครู่เราทำตรวจสอบความเข้าใจกันแล้วนะคะตอ-ันนี้เรามาลองดูอีกกรณีหนึ่งค่ะถ้านักเรียนนะคะจะต้องเขียนเพื่อให้ข้อมูลทางวิชาการเกี่ยวกับกรณีนี้นักเรียนจะเขียนว่าอย่างไรบ้างนักเรียนอาจจะลองกดพักนะคะเพืทด(-่อ)ลองทำกิจกรรมนี้ดูแล้วเดี๋ยวเรามาดูเฉลยว่าเป็นอย่างไรค่ะนักเรียนแ(เ)รล-้(า)วมาดูเฉลยพร้อมๆกันเลยนะคะพ่อและแม่นี่มีเลือดหมู่Aแสดต-่(ง)ว่าอาจจะมีจีโนไทป์เป็นIA,IAหรือIAiส่วนลูกนี่มีเลือดหมู่ABแสดงว่ามีจีโนไทป์เป็นi(I)A,Ib(B)ค่ะจะเห็นได้ว่าเป็นไปไม่ได้เลยนะคะที่พ่อกับแม่เนี่ยจะถ่าย...ถ่ายทอดลักษณะแอลลีลIBมาให้ลูกได้นะคะแสดงว่าอาจจะเกิดข้อผิดพลาดบางประการขึ้นค่ะในปัจจุบันนี้นะคะนอกจากการตรวจหมู่เลือดแล้วนี่เรายังมีเทคโนโลยีทางDNAช่วยในการพิสูจน์ความสัมพันธ์ระหว่างพ่อแม่ลูกด้วยค่ะค่ะเรามาดูกรณีของยีนที่อยู่บนโครโมโซมเพศกันต่อนะคะจส-่(า)กวนป(ตา)ระเ(าง)ภทท-ั้ง2นี่สัดส่วนของลักษณะทางพันธุกรรมในเพศชายและเพศหญิงเป็นอย่างไรคะจะสังเกตได้ว่าลักษณะหมู่เลือดabo(ABO)นี่ทั้งเพศชายและเพศหญิงจะมีสัดส่วนใกล้เคียงกันแต่ในกรณีของลักษณะตาบอดสีนี่เพศชายจะพบมากกว่าเพศหญิงนะคะเพราะเหตุใดถึงเป็นแบบนั้นเราจะได้มาเรียนรู้กันค่ะโครโมโซมของมนุษย์นะคะจะมีทั้งหมด23คู่ของฮอมอโลกัสโครโมโซมโดยแบ่งเป็นออโตโซม22คู่และโครโมโซมเพศ1คู่ถ้าหากว่ามีโครโมโซมเพศเป็นXYก็จะเป็นเพศชายแต่ถ้ามีโครโมโซมเพศเป็นXxx(X)ก็จะเป็นเพศหญิงนะคะการที่โครโมโซมเพศของผู้ชายและผู้หญิงมีลักษณะแตกต่างกันนะคะทำให้ยีนบางยีนอาจจะไม่อยู่เป็นคู่แอลลีกัน(ล)เสมอไปเช่นยีนที่ควบคุมลักษณะตาบอดสีเขียว-แดงซึ่งจะอยู่บนโครโมโซมx(X)ของมนุษย์นะคะจะเห็นได้ว่าเพศหญิงน-ี-่ะจะมี2แอลลีลแต่ในเพศชายนี่ก็จะมีแอ-ัน(ลล)เด-ีย(ล)วของป(ย)-ีนนี้เพียงแค-่หนึ-่1(ง)แอลลีลแตกต่างจากกรณีของลักษณะหมู่เลือดนะคะที่อยู่บนออโตโซมบุคคลที่มีลักษณะตาบอดสีเขียว-แดงนะคะจะยังคงมองเห็นภาพได้ปกติแต่ว่ามีความบกพร่องที่เซลล์รับแสงในตาทำให้แยกสีเขียวและสีแดงนะคะออกจากกันได้ยากแต่ว่าระดับความรุนแรงนี่ก็จะแตกต่างกันไปในแต่ละบุคคลจากภาพนะคะจะเห็นได้ว่าสามารถที่จะแยกสีออกจากกันได้ยากเราอาจจะใช้ตัวอักษรหรือลวดลายนะคะมากำกับเพิ่มเพื่อให้สามารถที่จะสื่อสารกับผู้อื่นได้เข้าใจต(น)อกจาน(ก)นี้นะคะในการออกแบบเว็บไซต์หรือการออกแบบต่างๆนะคะก็จะต้องคำนึงถึงส4(-ี)ที่เหมาะสมด้วยแล้วแบบนี้จะเห็นไฟสัญญาณจราจรเป็นอย่างไรนะเรามาดูภาพตัวอย่างน(ก)-ั-้นค่ะถึงแม้บุคคลที่มีลักษณะตาบอดสีเขียว-แดงนี่จะแยกสีเขียวและแดงออกจากกันยากนะคะแต่ว่าแต่ละสีของไฟจราจรนี่จะอยู่คนละตำแหน่งกันจึงทำให้สามารถระบุได้ค่ะลักษณะตาบอดสีเขียว-แดงนะคะควบคุมโดยแอลลีลด้อยcบนโครโมโซมx(X)ดังนั้นเพศหญิงที่มีแอลลีายุไ(ล)ด้อย2แอลลีลก็จะแสดงลักษณะตาบอดสีแต่ในเพศชายจะแตกต่างกันออกไปนะคะเพราะว่ามีโครโมโซมXเพียงโครโมโซx(ม)เดียวจึงมีลักษณะตาบอดสีถึงแม้ว่าจะมีแอลล-ันหน(-ีล)-ึ่งด้อยเพียงแอลลีลเดียวค่ะการพิจารณารูปแบบการถ่ายทอดสามารถใช้หลักการของMendeยค่ะแม(l)ได้นะคะจะเห็-่(น)ได้ว่ายีนที่ควบคุมลักษณะตาบอดสีเขียว-แดงนี่จะอยู่กันเป็นคู่ขก-ัน(อง)แอลลีลโดยแอลลีลจะแยกออกจากกันเมื่อมีการสร้างเซลล์สืบพันธุ์แล้โดย(ว)ลูกนี่ก-็จะได้รับแอลลีลหนึ่งจากพ่อและอีกแอลลีลหนึ่งจากแม-่แต-่ถ้าหากว่าเราสลับลักษณะของพ่อและแม่นะคะโอกาสที่จะมีลูกมีลักษณะตาบอดสีใน2กรณีนี-่ก็จะแตกต่างกันออกไ-้(ป)กรณีแรกไม่ว่าลูกจะเกิดเป็นเพศใดก็จะไม่มีลักษณะตาบอดสีค่ะแต่ในกรณีที่2นี่โอกาสที่ลูกจะมีตาบอดสีเป็น50%โ0เปอร์เซ็นต์เด-ี๋ยวลูกสาวทุกคนจะเป็นพาหะของลักษณะตาบอดสีและลูกชายทุกคนก็จะเกิดมามีลักษณะตาบอดสีที่เป็นแบบนี้นะคะก็เป็นผลมาจากการที่เพศชายนี่มีโครโมโซมXxเพียง1โครโมโซมวิธีหนึ่งในการทดสอบว่ามีลักษณะตาบอดสีหรือไม่นะคะก็คือใช-่(-้)ชุดกระดาษแผ่นทดสอบทเพ(-ี)-่มีลักษ-ื่อแส(ณะ)ด-ังภาพค่ะบุคคลที่มีลักษณะตาบอดสีเด(ข)-ี-๋ยว-แดงนะคะก็จะไม่สามารถอ่านตัวเลข74หรือ6ได้ชัดเจนค่ะเอาล่ะค่ะเรามาลองตรวจสอบความเข้าใจเกี่ยวกับยีนที่อยู่บนโครโมโซมเพศกันนะคะจากโจทย์ตัวอย่างนี่ก็จะเป็นลักษณะของฮีโมฟ-ี(-ิ)เลียซึ่งควบคุมโดยแอลลีลด้อยบนโครโมโซมx(X)นะคะนักเรียนลองเติมแผนภาพให้สมบูรณ์ดูเอาจล-่(จ)ะกค่ะนักเ(ด)หรียนสามารถหยุดพักแล้วก็ลองทำแล้วเดี๋ยวมาฟังเฉลยพร้อมๆกันค่ะ[เสียงดนตรี](ดร.นันทยา)เป็นอย่างไรกันบ้างคะทำกันได้หร-ื(-ึ)อเปล่าเรามาดูเฉลยกันนะคะจากจีโนไทป์ของพ่อและแม่นะคะจะสามารถสร้างเซลล์สืบพันธุ์ได้ดังนี้ค่ะแล้วก็สามารถที่จะมีจีโนไทป์ของรุ่นลูกนะคะได้เป็นดังนี้เราจะเห็นได้นะคะว่าผู้หญิงที่ได้รับแอลลีลด้อยจากแม่นี่ก็จะไม่เป็นโรคเพราะว่าได้รับแอลลีลเด่นจากพ่อด้วยค่ะแต่ในกรณีของผู้ชายนะคะจะแตกต่างออกไปได้รับเพียงแอ-ัน(ลล)เด-ีย(ล)วได้อยจากแม-่หนึ-่ง1(แ)อ-ัน(ลล)เด-ีย(ล)วนะคะก็จะแสดงลักษณะเป็นโรคเพราะว่าผู้ชายนี่จะมีโครโมโซมx(X)เพียงหนึ่1(ง)โครโมโซมค่ะเอาล่ะค่ะเแล้(รา)วมาสรุปเนื้อหาที่เราได้เรียนกันในคลิปนี้กันนะคะลักษณะทางพันธุกรรมนี่เป็นลักษณะที่สามารถถ่ายทอดจากรุ่นพ่อแม่มาสู่รุ่นลูกได้โดยผ่านยีนภายในเซลล์สืบพันธุ์ค่ะซึ่งรูปแบบการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรมก็มีหลากหลายนะคะบางกรณ-ีน-ี-่ก็เป็นส่วนที่เป็นส่วนขยายของพันธุศาสตร์Mเม(e)ndนเดล(el)ซึ่งยังคงสามารถใช้หลักการที่เ(M)eมน(n)deเดล(l)ค้นพบในการอธิบายได้ตัวอย่างเช่นลักษณะที่มีการควบคุมโดยมีด(ย)-ีนนะคะที่มีแอลลีลหรือมากกว่า2รูปแบบก็จะเรียกว่า"มัลติเพิลแอลลีล"เช่นระบบหม-ุ-ู-่(น)เลือดAabo(BO)ส่วนลักษณะที่ควบคุมโดยยีนที่อยู่บนโครโมโซมเพศนะคะจะมีโอกาสพบในเพศชายกับเพศหญิงนี่ไม่เท่ากันยกตัวอย่างเช่นลักษณะตาบอดสีหรือโรคฮีโมฟ-ี(-ิ)เลียนะคะซึ่งนอกจากป่าลักษณะที่เป็นส่วนขยายของพันธุศาสตร์เ(M)enมนเ(d)eดล(l)ที่เราเรียนกันไปวันนี้แล้วนะคะยังมีลักษณะที่มีรูปแบบแตกต่างกันไปอีกมากมายเลยค่ะบางกรณีก็มีความซับซ้อนมากขึ้นเช่นลักษณะที่ควบคุมด้วยยีนหลายๆยีนหรือลักษณะที่มีอิทธิพลของสิ่งแวดล้อมเข้ามาเกี่ยวข้องนะคะแต่หลักการพื้นฐานก็ยังคงเหมือนกันค่ะก็คือลักษณะทางพันธุกรรมนี่มีการถ่ายทอดจากรุ่นหนึ่งไปสู่อีกรุ่นหนึ่งผ่านทางเซลล์สืบพันธุ์นะคะวันนี้นะคะเราก็สามารถจะนำความรู้ไปประยุกต์ใช้ในการวางแผนครอบครัวว่าลูกที่เกิดมานะคะจะมีลักษณะเป็นโรคหรือไม่นะคะมีโอกาสเท่าไรนอกจากนี้นะคะก็ยังสามารถที่จะนำความรู้นี-้(-่)ไปประยุกต์ใช้ในการปรับปรุงพันธุ์พืชแล้วก็ปรับปรุงพันธุ์จ(ส)-ัตวด(-์)ให้มีลักษณะตามต้องการได้ค่ะคภาย(-่ะ)ในคลิปนี้นะคะนักเรียนก็ได้เรียนรู้เกี่ยวกับการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรมและในหัวข้อต่อๆไปนะคะก็จะได้เรียนรู้ว่ายีนม(น)-ี-่ทำหน้าที่ในการควบคุมลักษณะต(ท)-่างพันธุกงๆทำ(รรม)อย่างไรรวมไปถึงการเปลี่ยนแปลงทางพันธุกรรมเราก็จะได้เรียนรู้ถึงการนำความรู้ทางพันธุศาสตร์นะคะไปประยุกต์ใช้ในเทคโนโลยีทางDNAยกตัวอย่างเช่นการหาแอลลีลก่อโรคเพื่อวินิจฉัยโรคหรือนำไปใช้ทางการเกษตรนะคะสำหรับคลิปนี้สวัสดีค่ะ[เสียงดนตรี]
More information
- compare(ans and test) :
- ans: file reference
- test: file test
- export datetime : 2024-04-29 12:52:00
- exported from : Accuracy Worker
- version :registry.rtt.in.th/spinsoft-transcription/backend_accuracy_worker:main-42d874d90e320e04ce26da7eb329f0d888006afc
- lib :character
- your normalize config
-IsFilter :true
-ToLower :false
-ToArabicNumber :true
-WordToNumber :false
-OrderAndSimilar :true
-ListRemove :
- alignment method :Hirschberg
- score weight :{"Match":5,"Mismatch":-1,"PartialMatch":2,"GapPenalty":-1}