--- title: ทดสอบฝึกพิมพ์ ปัจจัยบางประการที่มีผลต่อการเจริญเติบโตของพืช ตอนที่ 1 ปัจจัยภายนอก subtitle: date: วันอังคารที่ 12 ตุลาคม 2564 เวลา 09.00 น. --- (ข้อความสดจากระบบถอดความเสียงพูดทางไกล) (อาจารย์) สวัสดีค่ะนักเรียน วันนี้เราจะมาเรียน ปัจจัยประการที่มีผลต่อการเจริญเติบโตของพืช ตอน 1 โดยมีครูสุรดาเป็นผู้สอนค่ะ หัวข้อที่ 3.2 ปัจจัยบางประการที่มีผลต่อการเจริญเติบโตของพืช โดยที่วันนี้เราจะมาเรียนเกี่ยวกับปัจจัยภายนอกค่ะ จุดประสงค์การเรียนรู้ ข้อ 1 ระบุและอธิบายเกี่ยวกับปัจจัยที่มีผลต่อการเจริญเติบโตและการดำรงชีวิตของพืช ข้อ 2 ออกแบบการทดลองและทดลองเกี่ยวกับปัจจัยภายนอกที่มีผลต่อการเจริญเติบโตของพีช จากรูปที่เห็นนี้นะคะ นี่คือสถานีเกษตรหลวงอ่างขาง มีการทดลองปลูกพืชหลายชนิด การศึกษาวิจัยต่าง ๆ ที่มีผลต่อการเจริญเติบโตของพืช นำไปสู่ความสำเร็จในการขยายพันธุ์พืชหลายชนิด ที่ไม่เคยมีการปลูกในประเทศไทยมาก่อน เช่น สตรอว์เบอร์รี และกีวี ความรู้เกี่ยวกับปัจจัยบางประการในการเติบโตของพืช สามารถนำมาใช้ในการศึกษาวิจัยนี้ได้ค่ะ จากรูป นักเรียนลองสังเกตดูสิคะ ว่าการปลูกพืชที่อยู่ทางซ้ายมือและพืชที่อยู่ทงด้านขวามือ มีอะไรแตกต่างกันบ้าง พืชแต่ละชนิดเจริญได้ดีในสภาพแวดล้อมที่ต่างกัน บางชนิดเจริญได้ดีในที่กลางแจ้ง เช่น สตรอว์เบอร์รี จากรูปทางซ้ายมือนี้นะคะ ส่วนบางชนิดเจริญได้ดีในที่แสงรำไร เช่น ผักบางชนิดที่ปลูกในโรงเรือน ก็คือรูปทางขวามือค่ะ แล้วก็มีหลังคา ซึ่งมีพลาสติกคลุมอยู่นะคะ โรงเรือนนี้ นอกจากจะช่วยลดแสงแล้ว ยังป้อนกันแมลงศัตรูพืช ไม่ให้มากัดกินพืชได้อีกค่ะ การปลูกพืชแต่ละชนิด จึงต้องคำนึงถึงถึงธรรมชาติของพีชด้วย เพื่อให้พื่ชเจริญเติบโตเหมาะสม นักเรียนคิดว่าในการปลูกพืชมีปัจจัยใดบ้างที่ควรคำนึงถึง เพื่อให้พืชนั้นเจริญเติบโตได้ดี และพืชแต่ละชนิดต้องการ เหมือนหรือแตกต่างกันหรือไม่อย่างไร ในบทที่ 3 นี้นะคะ ก็จะมีกิจกรรมที่ 3.3 ปัจจัยที่มีผลต่อการเจริญเติบโตของพืช นักเรียนสามารถทำกิจกรรมนี้ในห้องเรียนค่ะ รูปที่เห็นนี้นะคะ นี่ก็คือหน่อไม้ฝรั่งค่ะ ทั้ง 2 กองนี้เป็นชนิดเดียวกัน แต่นักเรียนลองสังเกตสิคะ ว่ามีอะไรที่แตกต่างกัน ใช่แล้วค่ะ จะเห็นว่ากอทางซ้ายมือนะคะ จะเป็นสีขาว ส่วนทางด้านขวามือจะเป็นสีเขียว ก็จะเป็นหน่อไม้ฝรั่งสีเขียวที่เราเห็นกันทั่ว ๆ ไปนะคะ นักเรียนคิดว่าปัจจัยใดที่ส่งผลให้หน่อไม้ฝรั่งมีความแตกต่างกัน นี่คือไร่ที่มีการปลูกหน่อไม้ฝรั่งนะคะ ถ้าเราเดินเข้าไปดูใกล้ ๆ จะมีท่อสีดำ ๆ จากท่อสีดำ ๆ นี้นะคะ ถ้าเราดึงท่อออกค่ะ จะเห็นว่าในท่อจะมีของหน่อไม้ฝรั่งอยู่ด้วยนะคะ สังเกตดูว่าจะเป็นสีขาวค่ะ ถ้าเราเอาท่อสีดำเสียบลงไปเหมือนเดิมนะคะ เจริญเติบโตนะคะ ก็จะเห็นว่าหน่อไม้ก็จะเจริญเติบโต แล้วก็สูงขึ้นค่ะ ส่วนภายในก็จะยังเป็นสีขาวอยู่นะคะ ในขณะที่เราสังเกตต้นที่อยู่ข้าง ๆ ค่ะ จะสังเกตว่าหน่อไม้ฝรั่งจะเป็นสีเขียวค่ะ ส่วนหน่ออื่น ๆ ถ้าไม่มีท่อสีดำคลุมเอาไว้ ก็จะเห็นหน่อนั้นเป็นสีเขียวค่ะ ทีนี้นักเรียนก็สามารถตอบได้แล้วนะคะ ว่าปัจจัยอะไรที่ทำให้หน่อไม้ฝรั่งที่ครูให้ดูเมื่อครู่นี้ค่ะ มีสีที่แตกต่างกัน ปัจจัยนั้นก็คือแสงนั่นเองค่ะ นักเรียนคิดว่านอกจากแสงแล้ว ยังมีปัจจัยใดอีกบ้างที่ส่งผลต่อการเจริญเติบโตของพืช เราเคยเรียนมาแล้วตอน ม. ต้น นะคะ นักเรียนคงตอบได้ว่ายังมีปัจจัยอื่น ๆ อีกที่ส่งผล อย่างเช่น น้ำ, อุณหภูมิ, ธาตุอาหาร และถึงแม้ว่าจะเป็นพืชชนิดเดียวกัน แต่ปัจจัยแตกต่างกัน การเจริญเติบโตนั้นก็จะแตกต่างกันด้วยค่ะ นอกจากปัจจัยภายนอกเหล่านี้แล้วที่ส่งผลต่อการเจริญเติบโตของพืช ที่พืชสร้างขึ้น ซึ่งเป็นปัจจัยภายในที่ควบคุมการเจริญเติบโตของพืชเช่นเดียวกันค่ะ ซึ่งปัจจัยภายในนี้เราจะเรียนกันในคลิปถัดไปนะคะ เราจะเรียนเกี่ยวกับปัจจัยภายนอกค่ะ 3.2.1 ปัจจัยภายนอก ปัจจัยภายนอก คือ ปัจจัยที่พืชได้รับจากสภาพแวดล้อมนะคะ อย่างเช่น แสง, แก๊สคาร์บอนไดออกไซต์, ธาตุอาหาร, แก๊สออกซิเจน และศัตรูพืช ปัจจัยภายนอกเหล่านี้ ล้วนมีอิทธิพลต่อการเจริญเติบโตของพืช อาจจะส่งผลให้พืชเจริญเติบโตได้ดี หรืออาจจะยับยั้งการเจริญเติบโตของก็ได้ค่ะ แสงเป็นปัจจัยสำคัญต่อการสังเคราะห์ด้วยแสง ซึ่งเป็นกระบวนการสร้างน้ำตาล ที่พืชจะสามารถนำไปใช้ในกระบวนการอื่น ๆ ต่อไป เรามาพิจารณากราฟนี้กันนะคะ ซึ่งเป็นผลต่อการเข้มแสง ในการสังเคราะห์ด้วยแสง จากเส้นกราฟนะคะ จะเห็นว่าหากความเข้มแสงมากขึ้น อัตราการสังเคราะห์ด้วยแสงจะมากขึ้น อัตราสังเคราะห์ด้วยแสงเพิ่มขึ้น แต่อย่างไรก็ตาม อัตราการสังเคราะห์ด้วยแสงจะเพิ่มขึ้นจนถึงจุดจึดหนึ่ง ประมาณนี้นะคะ แล้วหลังจากนั้นก็จะไม่เพิ่มขึ้น ถึงแม้ว่าความเข้มแสงจะเพิ่มขึ้นก็ตาม นั่นก็เพราะว่ามีปัจจัยอื่น ๆ อีก อย่างเช่น ความเข้มข้นข้นของคาร์บอนไดออกไซด์ ปริมาณเอนไซม์ ปริมาณสารตั้งต้นอื่นที่เป็นปัจจัยจำกัด ส่งผลต่ออัตราการสังเคราะห์แสงนี้ค่ะ แก๊สคาร์บอนไดออกไซต์ เป็นแหล่งให้ธาตุของพืช โดยกระบวนการสังเคราะห์ด้วยแสง ถ้าพิจารณาจากกราฟนี้นะคะ จะเห็นว่าหากความเข้มข้นของคาร์บอนไดออกไซด์ คาร์บอนไดออกไซด์เพิ่มมากขึ้น อัตราการสังเคราะห์ด้วยแสงจะเพิ่มขึ้น อย่างไรก็ตาม อัตราการสังเคราะห์ด้วยแสงจะเพิ่มขึ้นถึงจุดจุดหนึ่ง ประมาณนี้นะคะ ปัจจัยต่อไปนะคะ ก็คือน้ำค่ะ นักเรียนเคยปลูกต้นไม้ ถ้าเราลืมรดน้ำไปหลาย ๆ วัน เคยสังเกตไหมคะ ต้นไม้เราจะเป็นอย่างไร ใบก็จะเหี่ยว และต้นไม้นั้นก็อาจจะตายไปในที่สุดนะคะ น้ำเป็นองค์ประกอบที่สำคัญ ซึ่งเกี่ยวข้องกับการเจริญเติบโตของพืช ที่ส่งต่อการเจริญเติบโต เช่น การสังเคราะห์ด้วยแสง การงอกของเมล็ด และเป็นตัวกลางในการลำเลียงสารต่าง ๆ นอกจากนี้แล้ว น้ำยังเกี่ยวข้องกับการรักษาอุณหภูมิของพืชด้วยค่ะ ในการปลูกพืชบางชนิดนะคะ จะมีการใช้ถุงพลาสติกสีดำ การใช้พลาสติกสีดำในการคลุมดิน เพื่อไม่ให้น้ำในดินระเหยไปได้ง่าย รวมทั้งไม่ให้วัชพืชขึ้นมาได้ง่ายด้วยค่ะ พืชแต่ละชนิดจะมีช่วงอุณหภูมิแตกต่างกัน ที่เหมาะสมต่อการเจริญเติมโตที่แตกต่างกันเกินไป หรือว่าต่ำเกินไป อาจส่งผลต่อการเจริญเติบโตได้ค่ะ เช่น ข้าวซึ่งเป็นพืชที่เจริญเติบโตได้ดี จะมีช่วงอุณหภูมิเขตร้อนจ ะมีอุณหภูมิเติบโตสูงกว่าข้าวสาลี ซึ่งเป็นพืชที่เจริญเติบโตได้ดีในภูมิอากาศเขตหนาว ธาตุอาหาร ธาตุอาหารที่จำเป็นต่อการเจริญเติบโตของพืช แบ่งตามปริมาณตามความต้องการของพืชเป็น 2 แบบ ธาตุอาหารที่พืชต้องการในปริมาณมาก หรือ Micronutriens ฟอสฟอรัส และโพรเทเซียม อื่น ๆ ดังต่อไปนี้ค่ะ ส่วนธาตุอาหารที่พืชต้องการในปริมาณน้อย หรือ Micronutriens อย่างเช่น เหล็ก, ทองแดง, สังกะสี และธาตุอื่น ๆ ดังนั้น ซึ่งถ้าหากพืชได้ธาตุอาหารเหล่านี้ในปริมาณที่ไม่เพียงพอ หรือได้รับในปริมาณที่มากจนเกินไป อาจส่งผลในการเจริญเติบโตของพืชได้ค่ะ จากรูปนี้นะคะ นี่คือรูปแตงกวาค่ะ ต้น ก. จนถึงต้น ง. นะคะ จะเป็นต้นแตงกวาที่แสดงลักษณะอาการขาดธาตุอาหารต่าง ๆ ค่ะ ส่วนต้น จ. จะเป็นต้นแตงกวาที่ได้รับสารอาหารสมบูรณ์ค่ะ เดี๋ยวเรามาดูทีละต้นนะคะ ว่าอาการอย่างไรบ้าง ต้น ก. ค่ะ ขาดธาตุไนโตรเจนนะคะ ใบจะมีสีเหลืองทั้งใบ แต่จะเริ่มจากล่างก่อนใบล่างก่อน ต้นจะมีลักษณะเล็กกว่าค่ะ ต้น ข. จะขาดธาตุฟอสฟอรัส โดยแสดงอาการใบเหลือง ซึ่งจะแสดงอาการที่ใบล่างก่อน ลำต้นแคระแกรน การเจริญเติบโตของรากลดลง ต้น ค. ขาดธาตุโพแทสเซียม ถ้าเราขยายดูนะคะ จะเห็นว่าขอบใบและปลายใบไหม้ เนื้อเยื้อใบตายเป็นจุด ๆ จะเกิดขึ้นที่ใบล่างก่อน ต้น ง. ขาดธาตุเหล็ก ถ้าขยายดูนะคะ จะเห็นใบอ่อนที่เกิดใหม่จะมีสีเหลืองซีดค่ะ ส่วนต้น จ. นี้นะคะ เป็นต้นที่ได้รับธาตุอาหารครบ ก็จะเจริญเติบโตได้ตามปกติค่ะ ความรู้เพิ่มเติม การใส่ปุ๋ยเป็นการช่วยเพิ่มความอุดมสมบูรณ์ของดิน เพิ่มสูงขึ้น ๆ ได้ ปุ๋ยที่ใช้ในการเกษตร ปุ๋ยอินทรีย์และปุ๋ยเคมี ปุ๋ยอินทรีย์เป็นปุ๋ยที่ได้จากอินทรีย์วัตถุต่าง ๆ เช่น ปุ๋ยคอก ในรูปเป็นปุ๋ยคอกที่ได้จากมูลวัวแล้วก็ปุ๋ยพืชสด ในรูปนี้เป็นต้นปอเทือง เพื่อบำรุงดินได้ ส่วนปุ๋ยเคมี เป็นปุ๋ยที่สังเคราะห์ขึ้น จะให้สารอาหารแก่พืชในปริมาณสูง ศัตรูพืช ศัตรูพืชชนิดต่าง ๆ สามารถก่อความเสียหายต่อการเจริญเติบโตของพืชได้ อาจทำให้ผลผลิตลดลง หรือาจจะทำให้พืชนั้นตายได้ ศัตรูพืชที่สำคัญมีหลายชนิด เช่น แมลงศัตรูพืช ในรูปนี้นะคะ ก็คือเพี้ยแป้ง ส่วนรูปนี้เพี้ยอ่อน วัชพืช ซึ่งก็คือต้นหญ้าที่เกิดขึ้นในแปลงปลูกหน่อไม้ฝรั่ง ส่วนรูปสุดท้าย เป็นจุรินทรีย์ก่อพืช ใบลั่นทมหรือใบลีลาวดีค่ะ นักเรียนเคยรับประทานผักที่ปลูกด้วยวิธีไฮโดรพอนิกหรือไม่คะ จากรูปที่เห็นนี้นะคะ เป็นการปลูกพืชด้วยไฮโดรพรอนิกส์ค่ะ โดยไม่ใช้ดิน นักเรียนคิดว่าต้องมีการควบคุมปัจจัยภายนอกใดบ้าง เพื่อให้พืชเจริญเติบโตได้อย่างเหมาะสม ครูจะให้เวลานักเรียนคิด 10 วินาทีค่ะ ในการปลูกพืชด้วยวิธีไฮโดรพอนิกส์นี้ ปัจจัยภายนอกต่าง ๆ ให้เหมาะสม เช่นเดียวกับการปลูกพืชโดยใช้ดินค่ะ เช่น ควบคุมปริมาณแสง, อุณหภูมิ, น้ำ และธาตุอาหารให้เหมาะสม แต่การเจริญเติบโตพืชโดยวิธีนี้ ธาตุอาหารจะอยู่ในรูปของสารละลาย ซึ่งจะต้องมีการควบคุมค่า pH ของสารละลายให้อยู่ในส่วนที่เหมาะสม นำไปใช้ได้ และต้องควบคุมการให้ออกซิเจนให้กับรากพืชด้วย นอกจากนี้ต้องมีการควบคุมและป้องกันศัตรูพืชที่อาจจะก่อให้เกิดความเสียหาย เป็นอย่างไรบ้างคะ หลังจากเรียนจบแล้ว นักเรียนน่าจะเข้าใจกับปัจจัยภายนอกได้มากขึ้น เราก็มาถึงช่วงสุดท้ายของคลิปนี้ค่ะ นั่นก็คือสรุปเนื้อหาภายในบทเรียน การเจริญเติบโตของพืชถูกควบคุมโดยปัจจัยภายนอก ปัจจัยภายนอกที่มีผลต่อการเจริญเติบโต เช่น แสง, คาร์บอนไดออกไซด์, น้ำ, อุณหภูมิ, ธาตุอาหาร, ออกซิเจน และศัตรูพืช ปัจจัยภายนอกดังกล่าวเป็นปัจจัยสำคัญที่เกษตรที่จะเพาะปลูกพืชแต่ละชนิด ต้องคำนึง และมีควบคุมอย่างเหมาะสม พืชมีการเจริญเติบโตโดยสมบูรณ์ ปัจจัยภายในที่มีผลต่อการเจริญเติบโตของพืช เราจะได้เรียนกันในคลิปถัดไปนะคะ สำหรับวันนี้ขอจบการสอนแต่เพียงเท่านี้ก่อน สวัสดีค่ะ [เสียงดนตรี] Ր