---
title: ฝึกแบ่งพิมพ์ (DLTV ภาษาไทย ป. 6 หน่วยที่ 4) ๖   จดหมายส่วนตัว (๒) ๔ ส.ค. ๖๔ (มีใบความรู้)
subtitle: 
date: วันจันทร์ที่ 14 มีนาคม 2565  เวลา 13.00 น.
---

								(ข้อความสดจากระบบถอดความเสียงพูดทางไกล)


(คุณครูปรเมษฐ) สวัสดีคุณครูปลายทางและลูกศิษย์ที่น่ารักของครูทั่วประเทศนะคะ วันนี้ก็ยังคงอยู่ที่จะอยู่ในเรื่องของการเขียนจดหมายส่วนตัวนะครับ ก็อย่างที่ครูได้บอกไว้ให้นักเรียนได้ไปเตรียมกระดาษ, ซองจดหมาย แล้วก็ดวงตราไปรษณียากร เตรียมกันมาหรือเปล่า วันนี้เราจะต้องเขียนกันจริง เดี๋ยวครูคณิตาจะเป็นผู้อธิบายในการเรียนนะครับ ครูคณิตาไปไหนวันนี้ เดี๋ยวคุณครูคณิตาหายนักเรียน นักเรียนช่วยกันตามหาหน่อยนะครับ เดี๋ยวครูขออนุญาตไปตามครูคณิตาสักครู่นะไปกับครูไหม ไปด้วยกันครับ เขาไปไหนนี่ แพรลูกรัก พ่อได้เปิดช่อง DLTV ตามที่ลูกเคยบอกไว้ พ่อประทับใจ คือ ลูกสาวของพ่อได้สอนหนังสือออกโทรทัศน์ ลูกคือความภาคภูมิใจของพ่อที่มีลูกสาวของพ่อ ลูกที่ทำหน้าที่สำคัญอันสูงยิ่ง กล่าวคือ ลูกรับราชการครู ครูของแผ่นดิน ลูกก็คงภูมิใจในตัวเองไม่น้อยที่ได้ทำหน้าที่อันสูงค่านี้สอน... เด็ก ๆ คงอยากเรียนวิชาภาษาไทยที่ลูก 2 คน เป็นครูผู้สอนแน่นอน สุดท้ายนี้ พ่อขอฝากข้อคิด เพื่อลูกจะได้มีกำลังใจในการทำงานนะ ครูซึ่งมากจากซึ่งแปลว่าหนัก เพราะฉะนั้น งานที่ลูกได้ทำถือเป็นงานหนัก แต่หนักด้วยความภูมิใจ เพราะฉะนั้น ลูกต้องตั้งใจทำหน้าที่ของลูก ซึ่งเป็นความสามารถที่ลูกมีอยู่ในตัว โรคาพยาร้ายมาเบียดเบียนร่างกายและจิตใจให้กระทบต่อการสอน นำคำที่พ่อสอนนี้ฝากบอกครูที่สอนคู่กันด้วย เพราะเด็ก ๆ ทั่วประเทศเฝ้ารอดูลูกทั้ง 2 คนอยู่ รักและคิดถึงที่สุดในโลก 

(คุณครูปรเมษฐ) ครูคณิตาเขาไปไหนนี่ 

(คุณครูคณิตา) อ่าวคุณครูปรเมษฐ 

(คุณครูปรเมษฐ) ทำไมไม่เตรียมตัวสอนนักเรียนล่ะครับ 

(คุณครูคณิตา) นี่ล่ะค่ะ กำลังจะเตรียมตัวไปสอน ทนความอยากรู้ไม่ได้น่ะสิคะ ก็เลยแอบเปิดจดหมายอ่านก่อนคิดว่า 

(คุณครูปรเมษฐ) อ่านแล้วหรอครับ 

(คุณครูคณิตา) ใช่ค่ะ ที่แท้นี่เป็นจดหมายจากคุณพ่อนี่เอง การเขียนจดหมายใช่ไหมคะคุณครูปรเมษฐ 

(คุณครูปรเมษฐ) ใช่แล้วล่ะครับ 

(คุณครูคณิตา) แล้วว่าการจ่าหน้าซองที่ดีนี่จะต้องจ่าหน้าซองที่ถูกต้อง แล้วก็มีความครบถ้วนนะคะ 

(คุณครูปรเมษฐ) แสดงว่าวันนั้นที่ผมเห็นเป็นคุณพ่อครูคณิตาหรือครับ ค่อยยังชั่ว ถ้าอย่างนั้น เพราะฉะนั้น ที่คิดว่าเราไม่รู้เพราะคุณพ่อจ่าหน้าซองมาไม่ชัดเจน 

(คุณครูคณิตา) ใช่แล้วค่ะ นะคะนี่ 

(คุณครูปรเมษฐ) เพราะฉะนั้น เราต้องไปสอนกันต่อนะครับครูคณิตาเรื่องการเขียนจดหมายส่วนตัวครับ เด็ก ๆ รอเราอยู่ เพราะฉะนั้น ไปเรียนกันเลยครับ ลูก ๆ ครับ เอาล่ะครับนักเรียนที่น่ารักของครู เรายังคงอยู่ในเรื่องของการเขียนจดหมายนะครับ ้เดี๋ยววันนี้เราต้องมาศึกษากันก่อนแล้วเราค่อยมาเขียนจริงดีไหมครูคณิตา 

(คุณครูคณิตา) ดีค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) เพราะฉะนั้น เด็ก ๆ ไปเลยครับ เดี๋ยวเราต้องรู้จุดประสงค์ก่อนนะครับ เดี๋ยวคุณครูคณิตาจะสรุปคร่าว ๆ ให้ฟังนะครับ 

(คุณครูคณิตา) ค่ะ จุดประสงค์แรกนะคะ ก็คือให้นักเรียนค่ะ บอกหลักการเขียนจดหมายส่วนตัวนะคะ และสามารถเขียนจดหมายส่วนตัวได้ และที่สำคัญนะคะ นักเรียนนี่จะต้องรู้จึดประและมีมารยาทในการเขียนค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) และนี่ก็คืดสิ่งที่นักเรียนทุกคนจะต้องปฏิบัติในชั่วโมงนี้ครับ ไปกันเลย มีจดหมายมาอีกแล้วครูคณิตา คุณครูคณิตาครับ เดี๋ยวเรามาช่วยกันพิจารณานะครับ จดหมายนี่ ก็น่าจะเป็นจดหมายส่วนตัวนะครับ ให้นักเรียนลองบอกว่ารูปแบบของการเขียนจดหมายนี่มีอะไรบ้างนี่ ถ้าเอาอันนี้เทียบได้ไหมครับ 

(คุณครูคณิตา) ได้ค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) นี่เขาเขียนถึงใครนี่ จดหมายแสดงความยินดี เด็ก ๆ กำลังอ่านอยู่นะ เด็ก ๆ ครับ เราพิจารณากันทีละส่วน ด้านบน มุมบนขวามืออยู่กึ่งกลางหน้ากระดาษฝั่งขวา เด็ก ๆ ไหนลองตอบครูสิ เรียกว่าอะไรนะครูคณิตา 

(คุณครูคณิตา) เรียกว่าที่อยู่ค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) ที่อยู่นะ ตำบล, อำเภอ, จังหวัด และที่สำคัญคือ รหัสไปรษณีย์นะครับ ลงมาอยู่กึ่งกลางหน้ากระโาษนี่คืออะไรนี่ 

(คุณครูคณิตา) เป็นวันเดือนปีที่เราได้เขียนจดหมายค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) อันนี้เขาเขียนมาเมื่อวันที่ 17 พฤษภาคมนะครับ ปริเพื่อนรับ อันนี้คือคำอะไร 

(คุณครูคณิตา) คำอะไรคะนักเรียน คำขึ้นต้นค่ะเก่งมาก 

(คุณครูปรเมษฐ) คำขึ้นต้นใช่ไหมครับ ส่วนนี้ทั้งหมดเลย เรียกว่า "เนื้อความ", "เนื้อเรื่อง หรือ เนื้อหานั่นเอง จำไว้ว่าจะต้อง ย่อหน้าเข้าไป แล้วย่อหน้าจบสิ้นสุดบรรทัดเมื่อไร พอขึ้นใหม่ ต้องตรงกับคำขึ้นต้นนะครับ สังเกตนะ แล้วอันนี้ก็คือเป็นธรรมเนียมของการเขียนนี้เราหวังว่าอะไรก็แล้วแต่ ต้องจบที่สุดท้ายนี้ ก็ต้องมีสุดท้ายนี้ และมาที่บรรทัดรองสุดท้ายคืออะไรครับ 

(คุณครูคณิตา) เป็นคำลงท้ายค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) เป็นคำลงท้าย ถ้าเกิดเขียนถึงเพื่อนนี่จะต้องลงชื่อ แล้วก็ลงชื่อนะ ลงชื่อผู้... 

(คุณครูคณิตา) ลงชื่อผู้เขียนค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) ลงชื่อผู้เขียนนี่ก็คือพี่สืบของเราเป็นผู้เขียน ก็ต้องให้ตรงกลางระหว่างคำลงท้ายนั่นเองนะครับ เดี๋ยวเด็ก ๆ วันนี้เด็ก ๆ เรื่องรูปแบบการเขียนไปแล้ว เดี๋ยววันนี้ครูจะให้เขียนจริง ๆ นะครับ ไปทบทวนกันก่อนนะ ร่วมกันคิด พิจราณา สิ่งที่ต้องคำนึงในการเขียนจดหมายแสดงความยินดีคืออะไร เมื่อสักครูเป็นจดหมายแสดงความยินดีนะครับ 

(คุณครูคณิตา) ค่ะเด็ก ๆ ลองตอบสิครับ ต้องคำนึงถึงอะไรบ้าง 

(คุณครูคณิตา) อย่างแรกเลยนะคะ ที่คุณครูเคยสอนไปนะ ในบทเรียนครั้งที่แล้วนะคะ คืออะไรเอ่ย นั่นก็คือ รูปแบบของจดหมายนะคะ หลังจากนั้นล่ะคะ คุณครูสอนอะไรไปอีก 

(คุณครูปรเมษฐ) ใช้ภาษาใช่ไหมครับ การใช้ภาษาต้องคำนึงถึงกาลเทศะ ที่ถูกต้อง เราเขียนถึงใคร เราก็ต้องใช้ภาษาให้ถูกต้องเหมาะสมใช่ไหมครูคณิตา 

(คุณครูคณิตา) ใช่ค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) 

(คุณครูคณิตา) เจตนาในการเขียนค่ะ ผู้เขียนต้องการที่จะเขียนถึงใคร มีเจตนาที่จะถามสารทุกข์สุกดิบ แสดงความยินดีหรือแสดงความเสียใจนี่หรือแจ้งจุดประสงค์ต่าง ๆ นี่ เราก็ต้องเขียนให้ชัดเจนนะคะ เพื่อที่จะให้ผู้อ่านนี่ได้รับทราบถึงเนื้อความค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) ใช่ครับ อีกคำถามหนึ่งนักเรียน นักเรียนคิดว่าการเขียนจดหมายส่วนตัว จำเป็นต้องใช้คำสุภาพหรือไม่ เพราะเหตุใด เป็นการถามความคิดเห็นอีกแล้ว เพราะฉะนั้น เด็ก ๆ คิดว่าต้องใช้ไหมครับคำสุภาพนี่ ครูคณิตาครับ เดี๋ยวฟังเด็ก ๆ ก่อนนะ เดี๋ยวให้คุณครูคณิตาเฉลย ตอบกันเลย ครูคณิตาคิดว่าต้องใช้ไหมครับ ต้องใช้ไหมครับ 

(คุณครูคณิตา) จำเป็นจะต้องใช้ค่ะ ก็คือให้เห็นถึงมารยาทที่ดีในการเขียนค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) ครับ เพราะฉะนั้น อันนี้คือสิ่งที่เด็ก ๆ จะต้องคำนึงถึงในการเขียนจดหมายนะครับ เราสามารถเขียนจดหมายถึงเพื่อน เพื่อแสดงถึงเจตนาใดได้บ้าง ถ้าเราเขียนถึงเพื่อนนี่ แสดงความยินดี อย่างเช่นเมื่อสักครู่นะครับ ต่อไปครับ 

(คุณครูคณิตา) 2. ก็คือแสดงความเห็นใจ หรือเสียใจค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) 3. ล่ะครับ 

(คุณครูคณิตา) ค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) ได้หลายรูปแบบนะ อันนี้ครูยกตัวอย่างจากที่หนูตอบมาให้นักเรียนได้ดูกันนะครับ ต่อไปไปทบทวนกันดีกว่ารูปแบบของจดหมายนะครับ นักเรียนนำใบความรู้ขึ้นมาแล้วเดี๋ยวเราศึกษาไปพร้อม ๆ กับครูทั้ง 2 เลยดีไหมครูคณิตา 

(คุณครูคณิตา) ดีค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) 

(คุณครูปรเมษฐ) พูดจบก็แสดงว่าหยิบขึ้นมาแล้ว ดูไปพร้อม ๆ กันเลยแล้วสรุปสาระสำคัญด้วยกันเลย 

(คุณครูคณิตา) ใช่ค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) ไปดูกันเลยครับเด็ก ๆ ครับ ทบทวนก่อน มีจดหมายอะไรบ้างนะ ตอบ 1. คือ จดหมาย จดหมายอะไรนะ ส่วนตัว 2. ล่ะครับ 

(คุณครูคณิตา) จดหมายธุรกิจค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) ต่อไปจดหมาย 

(คุณครูคณิตา) ขอโทษค่ะ 2. ก็คือจดหมายกิจธุระ 3. จดหมายธุรกิจ 

(คุณครูปรเมษฐ) และ 4. คือ จดหมายราชการ อันนี้คือประเภทของจดหมายที่ครูและครูคณิตาได้สอนหนูไปแล้วนะครับ จดหมายส่วนตัวหมายถึงอะไรลูกพร้อม ๆ กันเลย หมายถึงจดหมายระหว่างบุคคล ซึ่งมีความสัมพันธ์ใกล้ชิดติดต่อกัน เช่น พ่อ แม่ ลูกเครือญาติ เพื่อนสนิท ที่คุณครูเป็นของคุณพ่อเขียนมาหาใช่ไหมครับ ก็เป็นจดหมาย 

(คุณครูปรเมษฐ) จดหมายส่วนตัวนั่นเองค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) เป็นจดหมายส่วนตัวนั่นเอง ต่อมาจดหมาย 

(คุณครูคณิตา) ต่อมานะคะ ก็คือจดหมายกิจธุหมายถึงจดหมายที่เขียนติดต่อกับบุคคล เขียนถึงหน่วยงานอย่างเป็นทางการ เช่น จดหมายลาป่วย จดหมายสมัครงาน, จดหมายจากราษฎรถึงผู้ใหญ นะครับ อันนี้เรียกว่าจดหมายกิจธุระ ต่อมา ก็คือจดหมายเพื่อติดต่อธุรกิจการค้า เกี่ยวกับเรื่องการเงินและเศรษฐกิจนี่ เป็นจดหมายธุรกิจและสุดท้ายคือจดหมาย... 

(คุณครูคณิตา) จดหมายราชการค่ะ ซึ่งหมายถึง จดหมายที่มีไปถึงมจดหมายที่ทางราชการมีไปถึงบุคคลและหน่วยงานของเอกชนทุกเรื่องทุกกรณีค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) นี่คือ 4 ประเภทนะครับ ครูทบทวนให้ ไปดูลักษณะของจดหมายส่วนตัวกันเลยครับเด็ก ๆ มี จดหมายของโทษ จดหมายแสดงความขอบคุณนะ จดหมายแสดงความเห็นใจ หรือแสดงความเสียใจก็ได้ใช่ไหมครูคณิตา 

(คุณครูคณิตา) ใช่ค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) และจดหมายแสดงความยินดี แบบที่แสดงนี้ แล้วถ้าที่แบบพ่อคุณครูคณิตาเขียนส่งมาเรียกจดหมายอะไรดีครับ 

(คุณครูคณิตา) ก็น่าจะอยู่ในประเภทของจดหมายแสดงความยินดีค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) เพราะมีการให้กำลังใจด้วยใช่ไหม 

(คุณครูคณิตา) ใช่ค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) ผมไม่รู้เนื้อหาว่าเขาเขียยนอะไรบเครูคณิตา 

(คุณครูคณิตา) ก็จะเป็นเนื้อหาเกี่ยวกับการให้กำลังใจค่ะ เด็ก ๆ นี่คงได้รับฟังนะคะ และก็ได้ทราบไปพร้อม ๆ กับครูแล้วนะคะ เกี่ยวกับเรื่องเนื้อหา แต่คุณครูปรเมษฐนี่ยังไม่ทราบนะคะ ถ้าเด็ก ๆ คนไหนอยากจะบอกคุณครูปรเมษฐก็สามารถทักไปหาคุณครูปรเมษฐได้นะคะ หรือเขียนจดหมายมาบอกเล่าก็ได้ ว่าคุณครูคณิตานี่ พ่อครู พ่อของคุณครูนี่ได้เขียนอะไรลงไปบ้าง 

(คุณครูปรเมษฐ) เกี่ยวกับครูไหมเด็ก ๆ ถ้าเกี่ยวก็เขียนมาถ้าไม่เกี่ยวก็ไม่ต้องเขียนมา ไปกันดีกว่า หลักการในการเขียนจดหมายส่วนตัวเป็นอย่างไร 1. ครับ รูปแบบเหมือนจดหมายทั่วไปเลย ลักษณะ คือ รูปแบบที่ชัดเจนใช่ไหมครูคณิตา 

(คุณครูคณิตา) ใช่ค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) หลักการนี่คล้าย ๆ กับจดหมายทั่วไปเลยนะ ต่อไปครับ 

(คุณครูคณิตา) 2. คือ ใช้คำขึ้นต้นที่เหมาะสมค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) เขีทั้ง 2 คนได้สอนไปแล้วใช่ไหม ถ้าเขียนถึง ปู่ย่าตายายบุคคลทั่วไปญาติผู้ใหญ่ เขียนอย่างไรใช่หรือเปล่าครูคณิตา 

(คุณครูคณิตา) ใช่ค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) เด็ก ๆ ก็ไปทบทวนตรงนั้นว่า ใช้คำขึ้นต้นว่าอย่างไร 

(คุณครูคณิตา) 3. ต้องบอกสาเหตุที่เขียนจดหมายค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) ต้องบอกสาเหตุว่าเขียนนี่เขียนเพื่ออะไร เขียนมาทำไมใช่ไหมครูคณิตา 

(คุณครูคณิตา) ใช่ค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) ต้องบอกสาเหตุด้วย และ 4. ครับ 

(คุณครูคณิตา) สุภาพค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) อันนี้สำคัญไหมครับ 

(คุณครูคณิตา) สำคัญค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) ต้องใช้ภาษาที่สุภาพเรียบร้อยด้วยนะครับ เป็นมารยาทข้อนี้คืออะไรครูคณิตา 

(คุณครูคณิตา) เป็นการถามทุกข์สุขนะคะ ก่อนลงท้ายนั่นเอง 

(คุณครูปรเมษฐ) จำไว้นะครับ เป็นมารยาทของการเขียนจดหมายส่วนตัว ก่อนที่จะลงท้าย ต้องถามทุกข์สุขก่อน อย่างเช่น เป็นอย่างไรบ้าง ฉันคิดว่าเธอสบายดีไหม แต่ฉันสบายดี ต้องบอกเป็นมารยาท อันนี้คือหลักการเขียนจดหมายส่วนตัวครับ ต่อไปครับ นักเรียนเคยเขียนจดหมายโอกาสใดบ้าง หรือถ้าไม่เคยเขียนนี่ จะเลือกเขียนจดหมายส่วนตัวในโอกาสใดมากที่สุด เพราะเหตุใด อันนี้เป็นคำถามที่นักเรียนเตรียมตัวเอาไว้ตอบกับครู คิดไว้เลยว่าหนูนั้นอยากจะเขียนจดหมายส่วนตัวแบบใดใช่ไหมครูคณิตา 

(คุณครูคณิตา) ค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) คิดไว้เลยนะ คิด ว่าจะเขียนถึงใคร เขียนเพื่ออะไร ได้แล้วนะ เพราะฉะนั้น เดี๋ยวไปเตรียมตัวเขียนกันเลยครับ คำชี้แจงกิจกรรมนักเรียนครันบ นักเรียนเลือกหรือยังว่าจะเขียนแบบไหน นักเรียนต้องเขียนจดหมายส่วนตัว 1 ฉบับนะขึ้นว่าจะเขียนจดหมายรูปแบบใด อันนี้ที่เขียนส่งครูปลายทาง ครูคณิตาครับฟังเด็ก ๆ เขาอยากจะเขียนอะไรกันครับ 

(คุณครูคณิตา) มีจุดประสงค์หลายจุดประสงค์เลยนะคะ ที่จะเขียนแสดงความยินดีนะคะ แสดงความขอบคุณ แต่ส่วนใหญ่ก็จะเป็นในทางบวกใช่ไหมคะคุณครูปรเมษฐ

(คุณครูปรเมษฐ) ก็เรื่องเกี่ยวกับแสดงความยินดีกันทั้งนั้น จดหมายส่วนตัวนี่มันไม่ได้กำหนดชัดเจนหรอก ครูได้ยินแว่ว ๆ ครูคณิตาได้ยินแว่ว ๆ ไหมครับ แว่ว ๆ นี่ นักเรียนเขาจะเขียนจดหมายมาหาครู 2 คนได้ไหมล่ะ 

(คุณครูคณิตา) ได้ไหมคะ นักเรียนอยากจะเขียนมาหาถึงคุณครูหรือเปล่า 

(คุณครูปรเมษฐ) จะเขียนมาใช่ไหม อนุมัติครับ ให้เขียนส่งมาโรงเรียนวังไกลกังวล แต่เรื่องอะไรล่ะครูคณิตา 

(คุณครูคณิตา) เรื่องอะไรดีคะคุณครูปรเมษฐ 

(คุณครูปรเมษฐ) ถ้าเขียนมาหาครูทั้ง 2 คนนี้ นักเรียนอยากจะเขียนอะไรมาก็ได้นะอาจจะมาบอกครูว่าสอนเป็นอย่างไรก็ได้ใช่ไหม 

(คุณครูคณิตา) อาจจะบอกเล่าสารทุกข์สุกดิบของนักเรียน ความเป็นไปของนักเรียน การใช้ชีวิตของนักเรียนก็ได้นะ 

(คุณครูปรเมษฐ) อันนั้นก็เขียนได้ นะ ว่าหนูอยู่นี่เป็นอย่างไร เรียนกับครูคณิตาแล้วนี่ เป็นอย่างไรบ้าง เขียนมาประมาณนี้ แต่มติจากส่วนเสียงข้างมากนี่ เขียนมาที่เรา มาที่วังไกลกังวลเพราะฉะนั้น ต้องจ่าหน้าซองมาให้ถูกกิจกรรมของหนูนะ แต่ยังไม่ได้เขียนนะครับ ส่วนคุณครูปลายทางก็ต้องดูแลกิจกรรมนักเรียนนะครับ ให้คำแนะนำทำ ในการเขียนจดหมายนะ ในส่วนที่เด็ก ๆก็ให้ถามคุณครู เพราะว่าการเขียนจดหมายเป็นเรื่องละเอียดอ่อนใช่ไหมครับครูคณิตา ไปกันต่อเลย ขั้นตอนการเขียนจดหมาย คราวนี้เดี๋ยวจะต้องทำจริงนะครับ เดี๋ยวครูไปสาธิตให้นักเรียนดีไหมครับ 

(คุณครูคณิตา) ก่อนที่จะมาดูรูปแบบคร่าว ๆ ก่อนนะคะคุณครูปรเมษฐ รูปแบบของจดหมายที่เราเรียนในบทเรียนที่แล้วนะคะ ก็คือเป็นอย่างไรคะนักเรียนเรามาทบทวนนะคะ อย่างแรกเลยที่จะเขียน ก็จะเป็นที่อยู่ผู้เขียนค่ะ ก็คือที่อยู่นักเรียนนั่นเองค่ะ ส่วนที่ 2 ค่ะ อยู่กึ่งกลางหน้ากระดาษนะคะ ก็คือ วันที่ เดือน ปี พ.ศ. ค่ะ ปีที่นักเรียนต้องเขียนนะคะ 3. นะคะ ก็คือให้นักเรียนเขียนคำขึ้นต้นค่ะ คำขึ้นต้นนักเรียนเขียนถึงครู นักเรียนก็ต้องใช้คำขึ้นต้นว่าอะไร อย่าลืมนะคะ การใช้สรรพนามการขึ้นต้น การลงท้ายกับไปทบทวนด้วยนะคะ มาดูในส่วนของที่ 4 ค่ะ เขียนเนื้อเรื่องค่ะ นักเรียนจะเห็นว่าเนื้อเรื่องนี่จะมรการย่อหน้าเข้าไป ต่อมาค่ะ ส่วนที่ 5 ค่ะ ก็คือคำลงท้ายเหมือนเมื่อกี้ครูบอกไปแล้วนะคะ คำขึ้นต้นคำลงท้าย และสิ่งสำคัญที่สุดค่ะ ส่วนที่ 6 ค่ะ คือ ลงลายมือชื่อผู้เขียนค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) ครับ อันนี้คือรูปแบบของจดหมายนั่นเอง นักเรียน นักเรียนได้ทำไปแล้วครูเชื่อว่านักเรียนเข้าใจ เดี๋ยวเราไปปฏิบัติจริงดีไหมครูคณิตา 

(คุณครูคณิตา) ดีไหมคะนักเรียน 

(คุณครูปรเมษฐ) ถ้าดี เตรียมกระดาษรายงานหรือกระดาษสมุดขึ้นมานะครับ เดี๋ยวเราไปทำพร้อม ๆ กันเลยครับเด็ก ๆ ครับ 

(คุณครูคณิตา) นักเรียนคะ นักเรียนเตรียมอุปกรณ์เป็นที่เรียบร้อยแล้วใช่ไหมคะ เดี๋ยวครูนะคะ จะให้ครูปรเมษฐเป็นผู้สาธิตนะคะ ในการเขียนจดหมายส่วนตัว ก็ทำไปพร้อม ๆ กับคุณครูปรเมษฐได้เลยนะคะ ก็คือให้นักเรียนค่ะ แบ่งกึ่งกลางหน้ากระดาษค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) ครับ ดูครูนะ นี่วิธีโบราณเลยนะครับ พับเลยครับนักเรียน แล้วมันจะชัดเจนครับ ครูใช้กระดาษรายงานนะ ถ้านักเรียนใช้กระดาษสมุดก็ได้ หนูไม่ต้องกรีดให้เป็นเส้นนะครับ กรีดราง ๆ พอนะครับ เพื่อจะได้เห็นว่ากลางหน้ากระดาษอยู่ตรงไหน หรือกะสายตาก็ได้ กะสายตาก็ได้นะครับ คราวนี้เราจะมาเริ่มเขียนนะครับ ครูพับไว้แล้วกึ่งกลางหน้ากระดาษ ทำอย่างไรต่อครับครูคณิตา 

(คุณครูคณิตา) 2. ค่ะ ให้นักเรียนเขียนที่อยู่กึ่งกลางหน้ากระดาษด้านขวามือค่ะ โดยระบุสถานที่เขียนค่ะ นักเรียนอาจจะเขียนเป็นสถานที่ก็คือที่อยู่ของโรงเรียนหรือบ้านเลขที่ของนักเรียนก็ได้นะคะ ครูปรเมษฐคะ 

(คุณครูปรเมษฐ) ครับ 

(คุณครูคณิตา) ลองสาธิตดูสิคะ 

(คุณครูปรเมษฐ) กระดาษกึ่งกลางขวามือนะครับ ครูก็ใช้โรงเรียนวังไกลกังวลเป็นที่อยู่ของครูนะครับ 

[เสียงดนตรี] ในเมืองโรงเรียนเราชื่อยาวครูขอใส่ไปรยาลน้อย ฝ่ายประถม นะครับ อยู่ตำบลอะไร นักเรียนใส่เลยนะครับ ของครูอยู่หัวหิน อำเภอหัวหิน จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ นะครับ สำคัญมากคือรหัสไปรษณีย์นะครับ อะไรนะครูคณิตา

(คุณครูคณิตา) ค่ะ รหัสไปรษณีย์ 

(คุณครูปรเมษฐ) 117 

(คุณครูคณิตา) 110 ค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) 110 เรียบร้อยครับ ที่อยู่ของครูครับ นักเรียนก็เช่นเดียวกันนะ ใช้บ้านเลขที่ก็ได้ หรือใช้ที่อยู่ของโรงเรียนก็ได้นะครับ 

(คุณครูคณิตา) นักเรียนเขียนเป็นที่เรียบร้อยแล้วนะคะ ข้อ 3 เลยนะคะ ก็คือให้นักเรียนค่ะ เขียนวันที่ เดือน ปี กึ่งกลางหน้ากระดาษค่ะ คุณครูปรเมษฐคะสาธิตให้นักเรียนดูสิคะ นักเรียนคะ ดูไปพร้อม ๆ กับครูปรเมษฐและเขียนไปพร้อม ๆ กับครูปรเมษฐได้เลยนะคะ 

(คุณครูปรเมษฐ) เด็ก ๆ ครับ ย้อนกลับไปที่กระดาษของหนูนะครับ

[เสียงดนตรี]

(คุณครูคณิตา) เมื่อเขียนวันที่ นะคะ วันที่เดือนปีเสร็จเรียบร้อยค่ะ ขั้นตอนต่อมานะคะ ก็คือเขียนข้อความบรรทัดแรกค่ะ ย่อหน้าเข้ามาบรรทัดต่อไปนะคะ เขียนตรงเรื่องค่ะ เป็นอย่างไรคะครูปรเมษฐ คุณครูปรเมษฐ เดี๋ยวลองสาธิตดูสิคะ ข้อความบรรทัดแรกนะคะ และย่อหน้านะคะ เข้ามานะ แล้วก็บรรทัดต่อมานะคะ ให้เขียนตรงกับเรื่อง ลองเขียนดูสิค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) นักเรียนครับ เว้น 1 บรรทัดก่อน ถึงใครก็ใช้คำขึ้นต้นให้เหมาะสมนะครับ ติดกับเส้นนะ อยู่ข้างหน้านะครับนักเรียน ครูเว้นจากวันที่มา 1 บรรทัด จากวันที่มา 1 บรรทัดนะครับ ครูจะเขียนถึงนักเรียนปลายทาง นักเรียนปลายทางที่รัก อันนี้คือคำขึ้นต้นนะครับ เลยไหมครับ 

(คุณครูคณิตา) ค่ะ หลังจากนั้นค่ะ เว้นบรรทัดนะคะ แล้วก็ย่อหน้าเข้าไปนะคะ หลังจากนั้นก็เขียนเนื้อหาหรือเนื้อเรื่องค่ะ ที่ต้องการจะเขียนถึงบุคคลที่นักเรียนนะคะเขียนจดหมายค่ะ ในส่วนนี้นี่ครูขอไม่เขียนดีกว่านะครับ ขอให้เป็นนักเรียนเขียนเอง เพราะนักเรียนอาจจะเขียนไม่ตรงกับครูนะ ครูเขียนถึงนักเรียนปลายทาง นักเรียนอาจจะเขียนถึงเพื่อน แล้วก็บอกในส่วนของเนื้อหานี้ นักเรียนลองเขียนนะครับ เขียนไป ลองเขียนดูนะครับ 

(คุณครูคณิตา) เอาล่ะค่ะ นักเรียนคงจะเขียนคำขึ้นต้น เป็นที่เรียบร้อยแล้วนะคะ เดี๋ยวเราจะมาเรียนรู้นะคะ การเขียนคำลงท้ายตรงกับวันที่ค่ะ เดี๋ยวจะให้คุณครูปรเมษฐนะคะ สาธิตการใช้คำลงท้ายนะคะ คำลงท้ายนี่นะคะจะต้องอยู่ตรงกับวันที่ เดี๋ยวเราไปดูคุณครูปรเมษฐกันเลยค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) เด็ก ๆ ครับ เดี๋ยวเรามาเขียนกันนะครับ ในจดหมายของครูนี่ ครูไม่ได้เขียนเนื้อหานะครับ เราะว่าครูอยากให้นักเรียนนี่สร้างสรรค์เนื้อหาสร้างสรรค์เนื้อหาขึ้นมาเอง อันนี้มันเป็นแค่เพียงร่างจดหมายเท่านั้นนะ ยังไม่ได้ใช้จริง เพราะฉะนั้น ครูก็จะเว้นไว้นะ ในส่วนที่เป็นเนื้อหานะครับ คราวนี้ เรามาดูกัน ครูจะเขียน คำลงท้ายนะครับ คำลงท้ายในส่วนของเนื้อหนะ ครูก็ร่างยาวไปเลย ครูสมมติครูเขียน 5 บรรทัด 1, 2, 3, 4, 5 นะ ก่อนที่จะลงท้ายนะครับ ให้ย่อหน้าอีกครั้งหนึ่งแล้วครูเขียนย่อหน้า ครูเขียนไว้เลยย่อหน้าสุดนี้ ครูจะว่าอย่างไรล่ะ ครูอาจจะอวยพรนักเรียนก็ได้ อะไรก็ว่าไปนะ สมมติสัก 2 บรรทัด ลงท้ายแล้ว จะปิดแล้วครับ 1 2 คราวนี้จะลงท้าย หาเส้นกลางหน้ากระดาษครับ เขียนอย่างไรนะคร

(คุณครูคณิตา) รักและคิดถึงค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) รักและคิดถึงนะครับ ติดกับเส้นกลางหน้ากระดาษ นะครับ นี่คือคำลงท้ายของครู จากนั้น ก่อนจะจบครับ เป็นอะไรต่อครับ 

(คุณครูคณิตา) ค่ะนักเรียน หลังจากที่นักเรียนนะคะ ได้เขียนคำลงท้ายที่ตรงกับคำชึสิ่งสำคัญค่ะ อย่าลืมลงชื่อผู้เขียนค่ะ ซึ่งการลงชื่อผู้เขียนจะต้องอยู่ระหว่างกึ่งกลางคำลงท้ายค่ะ เดี๋ยวไปดูคุณครูปรเมษฐสาธิตเลยค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) เอานักเรียนครับ ดูนะ อันนี้คือคำลงท้ายของครู รักและคิดถึงนะครับ ดูกึ่งกลางนะ กึ่งกลางคือตรงนี้นะ ครูก็เขียนชื่อครูเลยครับ ปรเมษฐ เรียบร้อย อันนี้คือรูปแบบการเขียนจดหมายส่วนตัว เนื้อหานักเรียนสร้างสรรค์ขึ้นมาเอง อันนี้เป็นร่างจดหมายคร่าว ๆ นะครับ เดี๋ยวเตรียมตัวไปเขียนจ่าหน้าซองนะครับ เป็นสิ่งสำคัญครับ 

(คุณครูคณิตา) เอาล่ะค่ะนักเรียน เดี๋ยวเราจะมาเรียนรู้นะคะ การจ่าหน้าซองกัน คุณครูปรเมษฐคะ 

(คุณครูปรเมษฐ) ครับ 

(คุณครูคณิตา) เดี๋ยวเราจะมาเรียนรู้เกี่ยวกับจ่าหน้าซองกันใช่ไหมคะครูปรเมษฐคะเด็ก ๆ คะ วางปากกา การเขียนเนื้อหาของจดหมายก่อนนะคะ เดี๋ยวเรามาดูการจ่าหน้าซองที่ถูกต้องกันก่อนนะคะ 

(คุณครูปรเมษฐ) เด็ก ๆ นะ เตรียมตัวนะ เดี๋ยวเราจะมาดูจ่าหน้าซองกัน หยิบซองจดหมายขึ้นมา ที่ซองจดหมายจะลักษณะแบบนี้นะ เอาล่ะครับเด็ก ๆ ครับ เดี๋ยวเรามาดูลักษณะการเขียนจ่าหน้าซองกันนะครับ นักเรียนนำซองจดหมายขึ้นมานะครับ ดูเลยนะครับ จ่าของครูนี่นะเป็นแบบที่ถูกต้องช่องและชื่อที่อยู่ผู้ฝากนี่ ส่วนมากจะต้องเล็กกว่าและจะอีกช่องหนึ่งชื่อและที่อยู่ผู้รับ อันนี้อยู่ที่นักเรียนเตรียมจดหมายมาอย่างไร แต่ให้อ่านเอานะครับ ที่อยู่ผู้ฝากนี่ จะต้องเล็กกว่าที่อยู่ผู้รับนะ เดี๋ยวเราไปดูกันเลย เราจะเริ่มเขียนชื่อและที่อยู่ผู้ฝากก่อน ก็คือของหนูนั่นเอง ของตัวเองนั่นเองครับ ครูคณิตา ชื่อและที่อยู่ผู้ฝากครับ 

(คุณครูคณิตา) ชื่อที่อยก็อย่างเช่น เด็กชายพัทชระ เขียนเลยใช่ไหมคะ 

(คุณครูปรเมษฐ) กดได้เลยครับ 

(คุณครูคณิตา) กดได้เลยหรือคะ 

(คุณครูปรเมษฐ) ครับ 

(คุณครูคณิตา) คุณพลวัตร ยศปาน ใช่ไหมคะ เป็นชื่อที่อยู่ของผู้ฝาก แล้วก็ 99 หมู่ 1 คลองวาน อำเภอเมือง จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ จะเป็นที่อยู่นะคะ และสุดท้ายก็จะเป็นเลขไปรษณีย์ค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) นักเรียนก็ใช้ของตนเองนะ ไม่ต้องไปเขียนคุณพลวัตน์ เป็นตัวอย่างเฉย ๆ คราวนี้หนูจะเขียนถึงใคร คุณครูคณิตา เด็ก ๆ จะเขียนถึงเราใช่ไหม ดูเลยครับ เขียนมาถึงครูนะ 

(คุณครูคณิตา) นักเรียนนะคะ ก็สามารถเขียนชื่อและที่อยู่ผู้รับเป็นคุณครูคณิตา หนุนอนันต์ หรือคุณครูปรเมษฐ ศรีกำเนิดก็ได้นะคะ นักเรียนเลือกเขียนอย่างใดอย่างหนึ่งก็ได้นะ หลังจากนั้นค่ะ เป้นที่อยู่นะคะ กรุณาเขียนที่อยู่ในชัดเจนนะคะ ที่อยู่ของเรานี่ ก็คืออะไรคะคุณครูปรเมษฐ 

(คุณครูปรเมษฐ) โรงเรียนวังไกลกังวลในพระบรมราชูปถัมภ์ อำเภอหัวหิน จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ต้องเขียนมาถึงครู ก็ให้ตามนี้เลยนะ พลาดไม่ได้เลยนะ ถ้าพลาดนี่ไม่ถึงนะครับ 

(คุณครูคณิตา) รหัสไปรษณีย์ล่ะคะ 

(คุณครูปรเมษฐ) รหัสไปรษณีย์ประจวบคีรีขันธ์ คือ 77110 ครับ 

(คุณครูคณิตา) ต่อมาค่ะ เรามาดูนี่คืออะไรคะคุณครูปรเมษฐ 

(คุณครูปรเมษฐ) เรียกว่าอะไรนะเด็ก ๆ ดวงตราไปรษณียากร คำทับศัพท์เราเรียกสิ่งนี้ว่า... เก่งมากครับ แสตมป์นั่นเอง เขียนเสร็จหรือยัง ให้ดู 1 นาที 

(คุณครูปรเมษฐ) นักเรียนครับ หลังที่เขียนจ่าหน้าซองเสร็จแล้วนะครับ สิ่งสำคัญของการเขียนจดหมายคือต้องมีมารยาทในการเขียนจดหมาย ไปดูกันนะครับ 1. จะต้องวางตำแหน่งตามรูปแบบ เป็นสิ่งสำคัญนะครับ จะต้องยึดตามรูปแบบ 2. การใช้คำขึ้นต้นการลงท้ายนี่ถือเป็นสิ่งสำคัญ ต้องใช้ให้ถูก เปิดไปดู ครูใช่ไหม จดหมายจริงน่ะ หนูก็ดูว่าคว่าอย่างไร น่าจะเป็นคำว่า "เรียน คุณครูปรเมษฐ ศรีกำเนิด และคุณครูคณิตา หนุนอนันต์ ที่เคารพขึ้นต้นเขียนมาถึเนื้อความจดหมาย อันนี้นักเรียนตามที่คุณครูคณิตาบอก หนูจะบอกอะไร หนูอาจจะมาเล่าสารทุกข์สุกดิบ อาจจะบอกว่าครูทั้ง 2 คนนี้สอน เป็นอย่างไร แนะนำการสอนก็ได้นะ ครูจะได้นำมาปรับให้หนูนั้นเรียนได้อย่างมีความสุข แต่ใช้ภาษาที่สุภาพเรียบร้อย อันนี้สิ่งสำคัญนะครับ ความเป็นระเบียบ ความสะอาดเรียบร้อย ก็คือมารยาทในการเขียน จะต้องลายมืออ่านง่านนะ ต้องยึดความเป็นระเบียบความสะอาด และสุดท้ายต้องมีความเรียบร้อย ทั้งจ่าหน้าซองและเนื้อในจดหมายนั่นเอง อันนี้คือมารยาทในการเขียนจดหมายครับ 

(คุณครูคณิตา) เอาล่ะค่ะ เรามาถึงช่วงเวลาการทำกิจกรรมแล้วนะคะ เราได้ร่างการเขียนจดหมายไว้แล้วนะคะ เดี๋ยวคุณครูจะให้เวลา เป็นเวลา 15 นาทีค่ะ ในการเขียนจดหมายนะคะ ให้ถูกต้องครบถ้วนตามรูปแบบนะคะ อย่างที่คุณครูนะคะ ได้สอนไป คุณครูปลายทางคะ รบกวนช่วยดูนักเรียนด้วยนะคะ และรบกวนคำแนะนำด้วยค่ะ นักเรียนคะลงมือปฏิบัติได้เลยค่ะ 

[เสียงดนตรี] 

(คุณครูปรเมษฐ) นักเรียนครับ เขียนจดหมายเรียบร้อยแล้วใช่ไหมครับ ก่อนที่จะผนึกซองให้คุณครูปลายทางตรวจความถูกต้องก่อนนะครับ เพื่อที่จะส่งมาหาครูแล้วจะได้เห็นภาพนะครับ ไปสรุปบทเรียนในชั่วโมงนี้กันก่อนครับเด็ก ๆ ครับ การเขียนจดหมายส่วนตัวในแต่ละโอกาสนี่นะครับ จะใช้คำลงท้าย สรรพนามและถ้อยคำสำนวนภาษาที่แตกต่างกัน ทำไมถึงใช้แตกต่างกัน เพราะเหตุใด นักเรียนครับลองตอบ ติ๊กต๊อก ๆ ๆ ๆ หมดเวลา ไหนลองบอกมาสิ เป็นอย่างไรบ้างครูคณิตา 

(คุณครูคณิตา) เพราะว่าต้องใช้คำให้ถูกต้องตามกาลเทศะและบุคคลค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) เช่น ก็ใช้คำในรูปแบบอีกรูปแบบหนึ่ง เขียนมาหาครู เขียนไปหายญาติผู้ใหญ่ถ้อยคำภาษาก็ต้องต่างกัน จำไว้นะครับ ต่อไปอีกหนึ่งคำถามครับ การเรียนรู้เรื่องจดหมายมีประโยชน์อย่างไร ไปตอบพร้อม ๆ กันเลยนะครับ 1. ทำให้เขียนจดหมายสื่อสารกับผู้อื่นได้ถูกต้อง อันนี้สำคัญนะรูปแบบรู้ขั้นตอนนี่ ต่อไปครับ 

(คุณครูคณิตา) 2. นะคะ เป็นการฝึกตนเองในการเขียนตามรูปแบบค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) ใช่ครับ จึงจะต้องเรียนที่ครูได้แจ้งชั่วโมงแรกว่าจำเป็นไหมเขียนจดหมาย เพระาเราจะต้องยึดรูปแบบ เพราะมันกำหนดไว้ในหลังสูตร นักเรียนก็จะต้องเขียนให้ถูกนะครับ ฝากเรื่องจดหมายส่วนตัวไว้ ให้กลับไปทบทวน และก็ไปเขียนจดหมายนะให้ป็นการบ้าน อยู่ที่ดุลยพินิจของคุณครูจะให้ส่งเมื่อไร คุณครูส่งมาให้ผมทั้ง 2 คน ผมจะได้นำมาเสนอให้เด็ก ๆ ทั่วประเทศได้รับชม ได้ดูกันนะครับ ครั้งต่อไปเราจะเรียนกันในเรื่องของการ... 

(คุณครูคณิตา) การกรอกแบบรายการค่ะ นักเรียนจะต้องเตรียมนะคะ ก็คือ เรื่อง การกรอกแบบรายการค่ะ ซึ่งใบงานนะคะ หรือข้อมูลนี่ นักเรียนสามารถดาวน์โหลดที่นี่เลยค่ะ 

(คุณครูปรเมษฐ) เอาล่ะครับ วันนี้จบลงในเรื่องเขียนจดหมายส่วนตัวแล้ว กลับไปเขียนจดหมายอย่างเรียบร้อยสวยงาม และถูกต้องนะครับ ไปแล้วนะครับ สวัสดีครับ 

(คุณครูคณิตา) สวัสดีค่ะ