---
title: สำรอง ฝึกแบ่งพิมพ์ ว31101 วิทยาศาสตร์ (ม.4/1) 120666 (BEST)
subtitle: 
date: วันจันทร์ที่ 22 มกราคม 2567  เวลา 13.25 น.
---

								(ข้อความสดจากระบบถอดความเสียงพูดทางไกล)
สััปดาห์ที่แล้ว ตรงกับวันหยุดใช่ไหม ห้อง ม. 4 ก็เลยไม่ได้เรียนวิชาวิทยาศาสตร์วันนี้อากาศดีนะคะ ที่โรงเรียนของเราฝนตก เย็นสบาย ไม่ร้อนเหมือนสัปดาห์ก่อน ๆ นะ ที่เรามาเรียนกัน แต่อากาศแบบนี้ฤดูฝนแบบนี้ นักเรียนจะต้องดูแลสุขภาพนะคะ ฝนตก อากาศเย็น นักเรียนอาจจะเป็ฯไข้ได้นะคะ และนักเรียนสังเกตไหมช่วงฤดูฝนนี่ จะมียุงใช่ไหมคะ ยุงนี่เยอะมาก ไม่ว่าจะเป็นตอนกลางวันหรือตอนกลางคืน ยุงมีเยอะ เพราะฉะนั้น พยายามอย่าให้ยุงกัดนะคะ เพราะว่าถ้าเราเจอยุงลายกัด จะทำให้เราเป็นไข้เลือดออก ไข้เลือดออกอันตรายนะคะ สามารถทำให้เราเสียชีวิตได้ เพราะฉะนั้น นักเรียนจะต้องดูแลตัวเอง ดูแลสุขภาพ โอเค เราจะมาทบทวนหัวข้อที่แล้ว ที่เราเรียนไป จำได้ไหม ว่าเราเรียนเกี่ยวกับอะไร เกี่ยวกับอะไรคะ ดูในสมุด ดูในสมุดสิ เกี่ยวกับ สัตว์ ต้นไม้ อะไรต่าง ๆ ซึ่งรวมกันจะเป็นการเรียนเกี่ยวกับระบบนิเวศใช่ไหมคะ จะเป็นการเรียนเกี่ยวกับระบบนิเวศนะคะ ซึ่งเราจะดูกันไปแล้ว ว่าองค์ประกอบของระบบนิเวศมีอะไรบ้าง โซ่อาหารเป็นแบบไหน ใครกินใคร ใครเป็นผู้ผลิต ใครเป็นผู้บริโภค อันดับที่ 1 ใครเป็นผู้บริโภคอันดับที่ 2 จำได้ไหม จำได้ไหม จำได้ไหมคะ ดู ๆ เปิดดูในสมุดของเรา ในสมุดเราจะมีสาหร่ายทะเลใช่ไหม แล้วก็มีปลา เป็นสาหร่าย เป็นสาหร่าย เป็นสาหร่าย พวกหญ้าอยู่ในนั้นน่ะค่ะ แล้วก็จะมีปลามีอะไรอีก มีเป็ด มีงู มีสัตว์อะไรต่าง ๆ ที่มันจะเป็นโซ่อาหาร ที่มันจะกินกันเป็นทอด ๆ จำได้นะ แล้วมาวันนี้เราจะมาเรียนเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงของระบบนิเวศ ตามที่คุณครูได้โชว์ในสไลด์ เดี๋ยวคุณครูจะแจกใบความรู้ให้นะคะ ดูนะคะ การเปลี่ยนแปลงของระบบนิเวศ การเปลี่ยนแปลงของระบบนิเวศ เกิดขึ้นตลอดเวลา ทั้งการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติ และเกิดจากการกระทำของมนุษย์ การเปลี่ยนแปลง การเปลี่ยนแปลงแทนที่ เป็นการเปลี่ยนแปลงของกลุ่มสิ่งมีชีวิต ที่เกิดขึ้นอย่างช้า ๆ เป็นเวลานาน ๆ ซึ่งเป็นผลจากปฏิสัมพันธ์ระหว่างองค์ประกอบทางกายภาพและชีวภาพ ส่งผลให้ระบบนิเวศเปลี่ยนแปลงไปสมบูรณ์ จนเกิดระบบที่สมบูรณ์และอีกอย่างหนึ่ง การเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นในองค์ประกอบในระบบนิเวศ ทั้งทางกายภาพและชีวภาพ มีผลต่อการเปลี่ยนแปลงของขนาดประชากร ค่ะ ทีนี้ เรามาดูกันว่า นักเรียนดูสไลด์ที่ 2 ในแผนใบงานนะคะ ในระบบนิเวศมีการเปลี่ยนแปลงของกลุ่มสิ่งมีชีวิตอย่างเป็นลำดับขั้น เรียกว่า "การเปลี่ยนแปลงแทนที่ของระบบนิเวศ" โดยมีปัจจัยทางกายภาพ และชีวภาพเข้ามาเกี่ยวข้อง ซึ่งจะแบ่งออกเป็น 2 ประเภท ประเภทที่ 1 การเปลี่ยนแปลงแทนที่แบบปฐมภูมิ เริ่มจากบริเวณที่ไม่เคยมีสิ่งมีชีวิตมาก่อน จนกลายเป็นสังคมสมบูรณ์ ที่มีความสมดุลทางธรรมชาติ โดยเริ่มจาก ไลเคน มอส หญ้า ไม้ล้มลุก ไม้ยืนต้น และพืชตามลำดับนะคะ  เดี๋ยวเราจะได้มาดูภาพ ส่วนข้อที่ 2 ประเภทที่ 2จะเป็นการเปลี่ยนแปลงแทนที่แบบทุติยภูมิ เกิดขึ้นในพื้นที่ที่เคยมีสิ่งมีชีวิต ที่เคยสิ่งมีชีวิตอาศัยอยู่นะคะ แต่พื้นที่ที่ถูกทำลาย คือ... เคยแต่ก่อนเคยมีสัตว์ มีสิ่งมีชีวิต ต่าง ๆ อาศัยอยู่บริเวณนั้น แต่หลังจากนั้น ก็ถูกทำลายจนกลายเป็นพวกสังคมสมบูรณ์ หญ้า ไม้ล้มลุก ไม้ยืนต้น และพืชสังคมนะคะ เราจะได้ดูรูปต่อไปกัน นักเรียนเห็นไหมคะ นี่เป็นการเปลี่ยนแปลงแทนที่ของระบบนิเวศ การเปลี่ยนแปลงแทนที่แบบทุติยภูมิ ที่ครูได้บอกไปในขั้นตอนแรกนะคะ ก็เริ่มจากบริเวณที่ปราศจากสิ่งมีชีวิต เช่น เป็นพวกบนก้อนหินหรือหน้าดิน ซึ่งกลุ่มซึ่งมีชีวิตจะเริ่มเปลี่ยนแปลงตามลำดับ นักเรียนเห็นข้างล่างไหม ตรงข้างล่างที่เขาเขียนว่าก้อนหินตรงนี้น่ะค่ะ อันดับแรกจะมีแค่ก้อนหินใช่ไหม ก็เริ่มจะมีไลเคน ตรงนี้จะมีสีเขียว ๆ เห็นไหมคะ แล้วก็มีมอส นักเรียนเห็นมอสไหม หน้าฝนโรงเรียนเรามีอยู่นะ ที่เวลาตรงที่มันมีน้ำแฉะ ๆ หน่อย มันจะมีเขียว ๆ ขึ้นตรงนั้น มันจะมีขึ้นเขียว ๆ หน่อย เห็นไหม ที่เราชอบเอาไปจัดสวนถาดกันน่ะ ใช่ แล้วหลังจากนั้นจะมีพวกหญ้า เขียว ๆ ตรงนี้ จะมีหญ้าเกิดขึ้น พอถัดมาก็เริ่มมีไม้ล้มลุก เห็นไหม เป็นพวกนี้ ถัดมาอีกปุ๊บ ก็จะเป็นไม้ยืนต้น พอหลาย ๆ สิ่งมารวมกัน ก็จะเป็นสังคมพืช เห็นไหมคะ นี่ พอลูกรวมทั้งหมดนี่ มันจะเป็นการเปลี่ยนแปลงแทนที่แบบปฐมภูมินะคะ ทีนี้เรามาดูอันที่ 2 อันที่ 2 เป็นการเปลี่ยนแปลงแทนที่ แบบทุติยภูมิ  แบบนี้ก็จะเกิดจากกลุ่มสิ่งมีชีวิตเดิมถูกทำลาย แต่ยังคงมีสิ่งมีชีวิตบางชนิด สารอินทรีย์ที่สิ่งมีชีวิตต้องการอยู่ เช่น บริเวณที่ถูกไฟไหม้ กลุ่มสิ่งมีชีวิตจะเปลี่ยนแปลงตามลำดับ อย่างเช่น ป่าที่ถูกไฟไหม้ แต่ว่าไฟอาจจะไหม้ไม่ทั้งหมด นักเรียนดูภาพข้างล่าง เกิดไฟไหม้ป่า เห็นไหมตรงนี้ ไฟไหม้ป่า ไฟไหม้ต้นไม้ แต่ว่ายังมีหญ้าเหลืออยู่ ถูกไหม แล้วก็ยังจะมีไม้ล้มลุก มีไม้ยืนต้น แล้วก็มีสังคมพืชยืนต้น พวกนี้มันก็จะยังเหลืออยู่ นี่ก็จะเป็นการเปลี่ยนแปลงแทนที่แบบทุติยภูมิ ทีนี้นักเรียนมีข้อสงสัยตรงไหนบ้างเอ่ย มีถามไหม ถามอะไรไหม เข้าใจดีนะคะ เดี๋ยวเราจะได้ทดสอบกันว่า นักเรียนเข้าหรือว่าไม่เข้าใจ เดี๋ยวคุณครูจะให้นักเรียนทำใบงานนะคะ แป๊บหนึ่ง เดี๋ยวคุณครูแจกให้นะคะ นักเรียนดูจากใบงานนะคะ จากใบงานแทนที่ จะให้นักเรียนอธิบายลงในนี้นะคะ อย่างเช่น ภาพที่ 1 นักเรียนดูใบงานภาพที่ 1 ภาพที่ 1 การเปลี่ยนแปลงแทนที่ แบบในรูปน่ะค่ะ เป็นการแทนที่แบบไหน นักเรียนเห็นไหม ภาพที่ 1 เป็นการเปลี่ยนแปลงแทนที่แบบไหน ฝั่งนี้ ฝั่งนี้ ดูจากภาพแล้วเป็นอย่างไรคะ นักเรียนดูภาพ ดูภาพที่ 1 ก่อนนะคะ ภาพที่ 1 นักเรียนสังเกตดูว่าต้นไม้บางต้นมันจะเป็นสีดำใช่ไหม เป็นสีดำ แล้วก็มีหญ้าที่เกิดอยู่ข้างล่าง นั่นคือมันอาจจะเกิดจากไฟไหม้ป่าก่อนใช่ไหม ถ้าเป็นไฟไหม้ป่านี่ เป็นปฐมภูมิ หรือแบบที่ 2 ทุติยภูมิ เป็นแบบที่ไหนคะ ฮานอย ฮานอย เป็นแบบที่ไหน โอเค เป็นแบบที่ 2 ส่วนภาพที่ 2 ล่ะคะ ภาพที่ 2 เป็นปฐมภูมิ หรือทุติยภูมิ 1 หรือ 2 ภาพที่ 2 น่ะ ภาพที่ 2 เป็นแบบไหน ใช่ค่ะ ภาพที่ 2 จะเป็นแบบที่ 1 แทนที่แบบปฐมภูมินะคะ โอเค ให้นักเรียนเขียนคำตอบ แล้วก็อธิบายด้วยนะคะ ว่าเป็นปฐมภูมิเนื่องจากอะไรนะคะ โอเค นักเรียนเสร็จแล้วนะคะ เสร็จแล้ว ทีนี้เราจะมาสรุปหัวข้อกัน เดี๋ยวคุณครูจะถามนะคะ จากภาพที่ 1 เป็นการเปลี่ยนแปลงแทนที่แบบไหน แบบที่ 1 หรือแบบที่ 2 จากภาพที่ 1 เป็นการเปลี่ยนแปลงแบบไหน เป็นแบบที่ 2 นะคะ ถูกต้องค่ะ แล้วภาพที่ 2 ล่ะคะ ในแบบฝึกหัด เป็นการเปลี่ยนแปลงแบบไหน ภาพที่ 2  โอเค แบบที่ 2 เป็นการเปลี่ยนแปลงแบบที่ 1 คือปฐมภูมิ ถูกไหมคะ เราจะมาสรุปกันว่า การเปลี่ยนแบบแทนที่แบบปฐมภูมิ ก็คืออย่างไร เริ่มจากบริเวณที่ไม่เคยมีสิ่งมีชีวิตมาก่อนใช่ไหมคะ จนกลายเป็นสังคมสมบูรณ์ ที่มีความสมดุลทางธรรมชาติ คือ ก็เริ่มจากหิน จากดิน แล้วก็กลายมาเป็น ไลเคน เป็นพืช แล้วก็เป็นต้นไม้ เพิ่มเข้ามาเรื่อย ๆ นะคะ ส่วนแบบที่ 2 คือ แบบทุติยภูมิ เกิดขึ้นในพื้นที่ที่เคยมีสิ่งมีชีวิตอาศัยอยู่ แต่พื้นที่ถูกทำลาย เห็นไหม นี่ อันนี้คือแบบที่ 2 ใช่ พื้นที่ถูกทำลายไม่ว่าจะเกิดจากไฟป่าหรือว่าคนเผาป่า อะไรพวกนี้นะคะ เกิดจากพื้นที่ที่ถูกทำลาย แต่สิ่งมีชีวิตบางอย่าง มันไม่ได้ถูกทำลายทั้งหมด เขาก็จะฟื้นคืนชีพขึ้นมาใหม่ ฟื้นขึ้นมาใหม่ ทำให้มีพวกต้นไม้ ใบหญ้า มีสัตว์ต่าง ๆ เข้ามา ตัวนี้จะเป็นแบบที่ 2 นะคะ โอเค นักเรียนมีคำถามไหมลูก มีคำถามอะไรไหม มีคำถามยกมือ ไม่มีคำถาม โอเค ถ้านักเรียนมีคำถามรีบถามนะคะ เพราะว่าเวลาล่ามของเราใกล้จะหมดแล้ว ค่ะ ถ้านักเรียนไม่มีคำถามแล้ว เดี๋ยวคุณครูจะให้นักเรียนเก็บใบงานมาส่งนะ อ๋อ ด้านหลังมี ด้านหลังมี ให้ทำในสัปดาห์ต่อไป เดี๋ยวเพราะว่าคุณครูจะได้เล่าก่อน คุณครูจะได้อธิบาย ทำใบงานข้างหลังได้นะคะ หรือว่าอยากทำ อยากทำวันนี้ โอเค โอเคได้ นักเรียนเปิดไปที่ด้านหลัง ข้างหลังนะคะ เป็นเรื่องที่เราเคยทำมาตั้งแต่สัปดาห์ที่แล้ว สัปดาห์ก่อน ๆ น่ะค่ะ เรื่องโซ่อาหาร ทีนี้ แต่ตัวนี้จะเป็นสารใยอาหาร เรื่อง สายใยอาหาร ก็คือมีโซ่อาหารหลาย ๆ โซ่มารวมกัน จะเรียกว่า "สายใยอาหาร" นะคะ คือมีหลาย ๆ โซ่อาหารหลาย ๆ อย่างรวมกันปุ๊บ  อยู่ในตัวนี้ ในภาพที่นักเรียนเห็น เขาจะเรียกว่า "สายใยอาหาร" นะคะ อย่างเช่น รูปที่ 1 มีหญ้าทะเลใช่ไหม มีเต่า มีกุ้ง มีปลา มีนก โซ่แรกที่เราจะได้ ก็คือหญ้า กุ้งกินหญ้าใช่ไหม แล้วปลาก็มากินกุ้งอีกที แล้วนกก็มากินปลาอีกทีหนึ่ง นักเรียนจะได้ 1 โซ่อาหารนะคะ เดี๋ยวนะ คุณครูจะขึ้นกระดานให้ดู ดูที่บนกระดาน อันนี้คือโซ่ที่ 1 ดูตามว่าลูกศรเขาชี้ไปทางไหนนะคะ หัวลูกศรชี้ไปทางไหน คือตัวนั้นจะมากินเพื่อนนะคะ อย่างเช่น หัวลูกศรชี้ไปที่กุ้ง กุ้งกินหญ้า ถูกไหม แล้วหัวลูกศรชี้ไปที่ปลา ปลากินกุ้ง หัวลูกศรก็ชี้ไปที่นกอีกรอบ ก็คือนกกินปลา 1 โซ่อาหาร ส่วนอันที่ 2 ข้อที่ 2 นักเรียนเห็นหญ้าไหม หญ้าทะเลกับเต่า หญ้าทะเลกับเต่า ใช่ ๆ ฮานอยมานี่ มาเขียนให้เพื่อนดู เต่า ใช่  ดูตามลูกศรนะลูก ถ้าลูกศรไม่ชี้ไป แสดงว่าเขาจะไม่เกี่ยวกับโซ่อาหารตัวนั้น เราจะดูหัวลูกศร หัวลูกศรชี้ไปตัวไหน ตัวนั้นจะเกี่ยวกับโซ่อาหาร อย่างเช่นหญ้าทะเล เห็นไหม ดูที่จอก่อน หญ้าทะเล จากหญ้าทะเลชี้ไปหาที่เต่า แสดงว่าเต่ากินหญ้าทะเล นั่นคือ 1 โซ่อาหาร ใช่ ทีนี้เรามาดูอีกอันหนึ่ง สาหร่ายข้างล่างเห็นไหม สาหร่ายข้างล่าง สาหร่ายทะเลข้างล่าง สาหร่ายทะเลนี่ สาหร่ายทะเลชี้มาที่เต่า แสดงว่าเต่ากินสาหร่ายทะเล อีกอันหนึ่งข้างล่าง มีทากด้วย หัวลูกศรชี้จากสาหร่ายไปทาก แล้วก็ชี้จากทากไปกบ แสดงว่าทากกินสาหร่ายทะเล  แล้วก็กบกินทากอีกทีหนึ่ง นี่ก็คือ 1 โซ่อาหาร หลาย ๆ โซ่อาหารรวมกัน เรียกว่า "สายใยอาหาร" นะคะ โอเค เราจะได้ทำตัวนี้กันต่อ เดี๋ยวจะให้นักเรียนออกมาทำทีละข้อ คนละ 1 ข้อ ในนี้ก็จะมี 8 9 ข้อพอดี พอดีครบ นักเรียนคะ  ฮานอยดูก่อนลูก จากที่นักเรียนได้ออกมาทำนะคะ อย่างเช่น โซ่ที่ 1 คือหญ้า ใช่ไหม กุ้ง ปลา นก ถูกต้องนะคะ แล้วก็นักเรียนดูข้อนี้ ที่เพื่อนออกมาทำเมื่อกี้นะคะ จะมีสาหร่าย เสร็จแล้วก็ไปเป็นทาก ต่อมาก็เป็นกบ อันดับสุดท้ายที่เป็นผู้บริโภค ก็คือนก นะคะ ถูกต้องค่ะ ตามนี้ได้เลยนะคะ แสดงว่าเรื่องนี้เข้าใจใช่ไหม เรื่อง "โซ่อาหาร" เข้าใจ โอเค วันนี้เราก็จะจบไว้ที่เท่านี้ก่อนนะคะ โอเคค่ะ หมดแล้วค่ะ ขอบคุณพี่ล่ามและทีมงานค่ะ รอสักครู่นะคะ โอเคค่ะ ขอบคุณค่ะ 

[สิ้นสุดการถอดความ]