--- title: การทำงานผิดพลาดของระบบ (15.10 นาที) subtitle: date: วันศุกร์ที่ 29 มีนาคม 2567 เวลา 09.55 น. --- (ข้อความสดจากระบบถอดความเสียงพูดทางไกล) [เสียงดนตรี] [เสียงดนตรี] (ดร.พิมพร) สวัสดีค่ะ นักเรียนคะ พบกันอีกครั้งนะคะ ในวิชาเทคโนโลยีการออกแบบและเทคโนโลยี ค่ะ อย่างที่ครูอ้อมเคยแจ้งไว้นะคะ ว่าวิชานี้ประกอบด้วย 7 บทค่ะ นักเรียนกำลังเรียนอยู่ในส่วนของเทคโนโลยีน่ารู้ ซึ่งเป็น 3 บทแรกนะคะ ซึ่งนักเรียนได้ไปเรียนมาแล้วในบทที่ 1 ใน 2 หัวข้อที่ผ่านมานะคะ ก็คือระบบคืออะไรแล้วก็ระบบทางเทคโนโลยีและระบบทางเทคโนโลยีที่ซับซ้อนนะคะ ก็จะเป็นบทที่ 3 นะคะ ก็คือการทำงานผิดพลาดของระบบนะคะ ก่อนอื่นนะคะ อยากให้นักเรียนนึกย้อนกลับไปนะคะ ว่าเราเรียนที่ผ่านมานะคะ ระบบทางเทคโนโลยีที่ซับซ้อนนั้น เราจะเห็นว่าระบบทางเทคโนโลยีที่ซับซ้อน มีระบบย่อยหลายระบบนะคะ ซึ่งแต่ละส่วนก็ทำงานสัมพันธ์กัน แต่ถ้ามีบางส่วนหรือว่าบางระบบย่อยนั้นทำงานผิดพลาดขึ้นมานะคะ ประสิทธิภาพของงาน หรือว่าระบบนั้นก็จผิดพลาดไปด้วยนะคะ เพราะฉะนั้น เราก็เลยต้องฝึกวิเคราะห์หาการทำงานผิดพลาดของระบบเพื่อที่จะได้หาแนวทางแก้ไขได้ถูกต้องนะคะ ซึ่งในบทนี้แหละค่ะ นักเรียนก็จะได้ฝึกฝนในส่วนนี้นะคะ ก่อนอื่น คุณครูขอแจ้งจุดประสงค์การเรียนรู้นะคะ สำหรับวิชา สำหรับหัวข้อในหัวข้อนี้นะคะ ครูคาดหวังว่าให้นักเรียนนั้นสามารถวิเคราะห์การทำงานที่ผิดพลาดของระบบได้นะคะ นอกจากนี้ ก็จะต้องเสนอการแก้ไขปัญหาความผิดพลาดของระบบได้เช่นกันนะคะ ก่อนอื่นเลยนะคะ อยากให้นักเรียนพิจารณาภาพนี้นักเรียนเห็นอะไรบ้าง ให้นักเรียนดูชัด ๆ เลยนะคะ นักเรียนจะเห็นว่ามีคนสองคนในภาพที่เหงื่อนเต็มเลยค่ะ เมื่อพิจารณา เมื่อดูขึ้นไปที่เครื่องปรับอากาศ สภาพแบบนี้น่าจะทำงานไม่ปกติแล้วนะคะ ใช่เลยนะคะ เมื่ออุณหภูมิในห้องที่มีเครื่องปรับอากาศอยู่นั้นน่ะ ไม่ช่วยให้อากาศเย็นขึ้นมาเลย หรือไม่ได้อากาศที่เย็นตามมาเลย เราจะแก้ไขอย่างไรดีค่ะนี่ล่ะค่ะ เมื่อพูดถึงความผิดพลาดของระบบนะคะ ถ้าพิจารณาที่สถานการณ์สักครู่นี้นะคะ อุณหภูมิของอากาศภายในห้อง ไม่ตรงกับอุณหภูทที่ตั้งไว้กับเครื่องปรับอากาศนะคะ ก็ต้องนึกย้อนกลับไปที่องค์ประกอบของระบบค่ะ จำได้ไหมคะ องค์ประกอบของระบบมีอะไรบ้าง ระบบนะคะ ก็จะมีตัวป้อนกระบวนการผลผกระบวนการผลผลิตนะคะ ซึ่งเครื่องปรับอากาศนั้น ก็ถือว่ามีส่วนที่เป็นข้อมูลย้อนกลับอยู่ด้วย เรามาช่วยกันวิเคราะห์นึกย้อนกลับไปอีกทีนะคะ ว่าส่วนต่าง ๆ ของเครื่องปรับอากาศนะคะ มีอะไรบ้ามาวิเคราะห์กันเลยนะคะ ถ้าอากาศไม่เย็นตามต้องการนั่นก็คือส่วนของผลผลิตใช่ไหมคะ ส่วนของผลผลิตมีปัญหา ถ้าวิเคราะห์กันที่ระบบการทำงานของเครื่องปรับอากาศตัวป้อน ก็คืออากาศภายในห้องใช่ไหมคะ ก็มีพลังงานไฟฟ้าด้วยนะคะ ส่วนกระบวนการ ก็คือส่วนที่เป็นการทำงานของเครื่องเพื่อปรับอุณหภูมิของห้องให้ลดลงนั่นเอง ผลผลิตคืออากาศที่มีอุณหภูมิลดลงนะคะ แต่ในส่วนนี้เรารู้แล้วนะคะ ว่ามีปัญหานะคะ ในเครื่องปรับอากาศนั้นก็มีส่วนของข้อมูลย้อนกลับด้วยนะคะ นั่นก็คือค่าอุณหภูมิของห้องเพื่อปรับให้ตัวเครื่องมีการทำงานอย่างที่เราวเมื่อเราวิเคราะห์ หรือว่านึกย้อนกลับไปแล้ว ว่าระบบเครื่องปรับอากาศนั้นเป็นอย่างนี้แหละนะคะ เราก็เช็กทีละจุดค่ะ เมื่อดูที่ตัวป้อนนะคะ ของระบบโดยรวมนะคะ จากสถานการณ์เหล่านี้นะคะ เราก็เห็นว่าเครื่องก็ทำงานได้ปกติ มีอากาศไหลเวียนตามปกติเพียงแต่อากาศนั้นไม่เย็นตามต้องการ แปลว่าตัวป้อนนี่ไม่ได้มีปัญหาอะไรใช่ไหมคะ แต่ถ้ามาพิจารณาที่ผลผลิต ก็คือตามต้องการ ส่วนที่เราควรพิจารณาก็คือส่วนก่อนหน้านั้น ก็คือส่วนของกระบวนการนั่นเอง ใช่ไหมคะ ส่วนของกระบวนการนักเรียนจำได้หรือไม่ เครื่องปรับอากาศเป็นระบบทางระบบทางเทคโนโลยีที่ซับซ้อนค่ะ เพราะว่ามีระบบย่อยเทคโนโลยีหลายระบบมากอยู่ในส่วนของกระบวนการ เพราะฉะนั้น เราไป ต้องไปวิเคราะห์ทีละจุด ทีละจุด เพื่อหาส่วนที่อาจบกพร่อง หรืออาจทำงานผิดพลาด อาจทำงานผิดพลาดนั่นเองค่ะ ระบบย่อยของกระบวนการนะคะ นักเรียนพอนึกออกไหมมีอะไรบ้าง มี 4 ระบบย่อยค่ะ ระบบคอยล์เย็น ระบบอัดความดัน ระบบคอยล์ร้อน ระบบลดความดันใช่ไหมคะ เมื่ออากาศที่มีอุณหภูมิสูงผ่านกระบวนการ หรือว่าระบบการทำงานของเครื่องปรับอากาศทั้ง4 ระบบนี้แล้ว เราก็คาดหวังว่าเครื่องปรับอากาศจะมีอุณาลดลงใช่ไหมคะ แต่ตอนนี้ ปัญหาคืออากาศนั้นไม่เป็นตามที่เราต้อตามที่เราต้องการเลย เราก็ต้องกลับมาวิเคราะห์ 4 ระบบย่อยนี้นะคะ เริ่มกันที่ระบบแรกเลยค่ะ อากาศภายในห้องนะคะ ไหลเวียนเข้าสู่ตัวเครื่องผ่านระบบคอยล์เย็นใช่ไหมคะ ถ้าเราจำได้นะ เพราะฉะนั้น จุดแรกที่เราควรตรวจสอบ ก็คือต้องตรวจสอบค่ะ ว่าเป็นไปด้วยความสมบูรณ์หรือเปล่า ปกติหรือเปล่านะคะ ในส่วนของระบบคอยล์เย็นนะคะ ถ้าจะตรวจสอบการไหลเวียนของอากาศ ก็ต้องตรวจสอบที่แผนกรองอากาศค่ะ เพราะว่าแผนกรองอากาศนั้นนะคะ เป็นจุดแลกเปลี่ยนอากาศภายในห้องนะคะ เพื่อที่จะเข้าไปสู่สารทำความเย็น ซึ่งสารทำความเย็นนี้ก็จะทำหน้าที่ดูดวามร้อนจากอากาศ แล้วก็ไปยังส่วนระบบอื่น ๆ ต่อไปใช่ไหมคะ เพราะฉะนั้น ถ้าแผ่นกรองอุดตันอย่างนี้ อากาศไหลเวียนไม่สะดวก ก็เกิดการดูดความร้อน สารทำความเย็นก็ดูดความร้อนได้ไม่ดีใช่ไหมคะ ก็เป็นเหตุผลที่ทำให้อากาศไม่เย็นได้เหมือนกันนะคะ ถ้าตรวจสอบแล้ว พบว่าแผ่นกรองอากาศนั้นอุดตันมีฝุ่นนะคะ นักเรียนก็สามารถทำความสะอาดเบื้องต้นได้ใช่ไหมคะ แต่ถ้าตรวจสอบแล้วไม่เป็นอะไรนะคะ แผนกรองอากาศยังปกติดี ไม่เป็นอะไร ไม่มีฝุ่น แปลว่าเราก็ต้องขยับไปตรวจสอบระบบย่อยถัดไป ระบบอะไรคะ นักเรียนพอนึกออกไหม นั่นก็คือระบบอัดความดันค่ะ ระบบอัดความดันค่ะ ระบบนี้ทำหน้าที่เพื่อทำให้สารทำความเย็นก่อนหน้านี้ ที่มีสถานะแก๊สและมีอุณหภูมิสูงมานี่นะคะ พอจะมาผ่านระบบอัดความดันนี่ ก็จะมีคอมเพรสเซอร์นะคะ ที่ทำหน้าที่เพิ่มความดันให้สารทำความเย็นได้เป็นผลผลิตออกมาได้เป็นของเหลวที่มีความดันสูง แล้วก็ยังมีอุณหภูมิสูงอยู่ เพราะฉะนั้น เราก็ต้องตรวจสอบว่าระบบคอมเพรสเซอร์ นี่ ในระบบอัดความดันนี้ทำงานปกติอยู่หรือเปล่านะคะ อีกกรณีหนึ่งค่ะ ระหว่างทาง ระหว่างการส่งสารทำความเย็นนั้นมีการรั่วของท่อส่งสารทำความเย็นหรือเปล่า อันนี้ส่งสารทำความเย็นหรือเปล่า อันนี้ก็เป็นสาเหตุหนึ่งได้ใช่ไหมคะ นอกจากตรวจสอบที่คอมเพรสเซอร์แล้วก็ตรวจสอบช่องทางระหว่างส่งสารทำความเย็นด้วยนะคะ โอเค ถ้าสมมติว่าตรวจสอบแล้วยัสมมติว่าตรวจสอบแล้วยังรู้สึกดี ยังรู้สึกดีอยู่นะคะ แต่ในช่วงการตรวจสอบคอมเพรสเซอร์นี้นะคะ ส่วนใหญ่แล้วก็จะต้องเป็นผู้เชี่ยวชาญเฉพาะทางใช่ไหมคะ เพราะว่าอย่างปกติใช่ไหมคะ แล้วก็มีคอมเพรสเซอร์ นะคะ ก็มีระบบการทำงานที่ค่อนข้างซับซ้อน เพราะฉะนั้น ต้องใช้ผู้เชี่ยวชาญในการตรวจสอบนะคะ ถ้าตรวจสอบแล้วยังปกติดี มีอีกจุด 1 ค่ะ ที่... นั่นก็คือระบบถัดมาค่ะ ระบบคอยล์ร้อน ระบบคอยล์ร้อนทำงานปกติอยู่หรือเปล่านะคะ จุดที่ 3 ที่เราควรตรวจสอบ เพราะอะไรคะ เพราะระบบคอยล์ร้อนทำหน้าที่ในการนำสารความเย็นในสถานะของเหลวนี่นะคะ ให้ผ่านระบบความร้อน แล้วสารทำความเย็นที่ผ่านนั้นก็จะมีสถานะของเหลวที่มีอุณหภูมิลดลงจากอุณหภูมิสูงมาเป็นอุณหภูมิลดลง เนื่องจากเขามีในระบบคอยล์ร้อน นี่นะคะ มีพัดลมระบายอากาศนะคะ ทำให้สารทำความเย็นนั้นเกิดการถ่ายเทความร้อนออกไปสู่อากาศภายนอกได้ เพราะฉะนั้น สิ่งที่เราต้องสำรวจ สิ่งที่เราต้องตรวจสอบอีกจุดหนึ่้ง ก็คือระบายอากาศนั้นทำงานปกติดีหรือไม่นะคะ และในส่วนนี้เองก็มีแผ่นกรองอากาศด้วยเหมือนกัน เพราะฉะนั้น ก็ต้องตรวจสอบดูแผ่นกรองอากาศด้วยนะคะ และที่ขาดไม่ได้นะคะ ระหว่างทางนะคะ มีการรั่วไหลของสารทำความเย็นอยู่หรือเปล่านะคะ ก็เป็นอีกจุดหนึ่งที่ต้องตรวจสอบอยู่ตลอดเวลานะคะ ตรวจสอบระบบคอยล์เย็นแล้ว ตรวจสอบระบบอัดความดันแล้ว ตรวจสอบระบบคอยล์ร้อน แล้วก็ยังมีอีกจุดหนึ่งที่ต้องพิจารณานะคะ นั่นก็คือพิจารณาที่จุดระบบลดความดันนะคะ เพราะว่าระบบลดความดันนี่นะคะ มีวาล์วลดความดันนะคะ ซึ่งจะเป็นตัวที่อาจเกิดการอุดตันหรือเกิดความเสียหายได้นะคะ ถ้าในส่วนนี้เกิดความเสียหายขึ้นมา สารทำความเย็นก็ไม่ถูกส่งไปยังระบบคอยล์เย็น นะคะ ถ้าไม่ถูกส่งไป หรืแส่งไปด้วยปริมาณที่สมบูรณ์นั่นแปลว่าเกิดการทำงานที่ไม่มีประสิทธิภาพแล้ว นี่เป็นสาเหตุหนึ่งที่ทำให้เครื่องปรับอากาศนั้นทำงานได้ไม่มีประสิทธิภาพได้นะคะ และนี่ก็คือเป็นตัวอย่างนะคะนักเรียนที่ครูยกตัวอย่างให้นักเรียนเห็นว่าการวิเคราะห์โดยใช้ความรู้ เรื่องระบบทางเทคโนโลยีที่ซับซ้อนนี่ จะสามารถทำให้ได้สามารถได้วิเคราะห์ได้อย่างเป็นระบบ ครบถ้วน และก็จะทำให้สามารถหาจุดที่ผิดพลาดนั้นได้นะคะ อย่างเช่น เครื่องปรับอากาศนี่นะคะ เราก็พิจารณาทั้งระบบคอยล์เย็น ระบบคอยล์ร้อน นะคะ ระบบลดความดันใช่ไหมคะ เราตรวจสอบทุกระบบเลยแล้วเราก็มาหาแนวทางกันแก้ไขปัญหานั้นนะคะ ในส่วนของแนวทางการแก้ไขปัญหาความผิดพลาดของระบบนะคะ ถ้านักเรียนตรวจสอบด้วยตนเองได้ ก็ได้เหมือนกันนะคะ ก็มีบางระบบนะคะ ที่เราสามารถแก้ไขได้ด้วยตัวเอง อย่างเช่น การล้างทำความสะอาดแผ่นกรองอากาศเหล่านี้ ก้สามารถทำได้ง่าย ๆ เลยนะคะ แต่ในบางจุด หรือบางระบบ คอมเพรสเซอร์อย่างนี้นะคะ มันมีความซับซ้อนถ้าเกิดเราทำเองก็อาจเกิดอันตรายกับเรา หรือว่าเกิดความเสียหายต่ออุปกรณ์ได้ เพราะฉะนั้น เราก้เลยต้องใช้ผู้เชี่ยวชาญในการตรวจสอบ แล้วก็ในการแก้ไขด้วยนะคะ อย่างเช่น พวกปัญหาเรื่องของสารทำความเย็นเกิดการรั่วไหลหรือว่าคอมเพรสเซอร์ไม่ทำงานอย่างนี้นะคะ ก็ต้องให้ผู้เชี่ยวชาญเฉพาะทางมาช่วยแก้ไขนะคะ สำหรับเรื่องของการทำงานผิดพลาดของระบบนะคะนักเรียน คุณครูก็ขอนำเสนอการฝึกวิเคราะห์การทำงานของเครื่องปรับอากาศไว้เพียงเท่านี้นะคะ ถ้านักเรียนอยากทบทวนระบบการทำงานของเครื่องปรับอากาสามารถไปได้ตามลิงก์ที่ครูแนบไว้นี้ค่ะ นักเรียนคะ ก็จากบทที่ 1 นะคะ เราได้เรียนมา 3 หัวข้อนะคะ ในหัวข้อแรกเราจะได้เรียนรู้เรื่องของ ความหมายของระบบนะคะ ต่อมาเราก็ฝึกวิเคราะห์ระบบทางเทคโนโลยีที่ซับซ้อน เพื่อที่จะได้ทราบว่าในระบบนั้นประกอบด้วยระบบย่อยหลายระบบทำงานสัมพันธ์กันนะคะ จากนั้นเราก็ได้ฝึกตรวจสอบการทำงานผิดพลาดของระบบใช่ไหมคะ เพื่อที่เราจะสามารถนำจุดที่ผิดพลาดนั้นไปแก้ไขได้นะคะ นอกจากความรู้เรื่องการวิเคราะห์ระบบทางเทคโนโลยีนี้ก็นำไปสู่การพัฒนา ต่อยอด ในระบบเทคโนโลยีนั้น ๆ ให้มีความสมบูรณ์ยิ่งขึ้น มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้นนั่นเองนะคะ คุณครูก็หวังว่าความรู้เรื่องของการวิเคราะห์ระบบทางเทคโนโลยีที่ซับซ้อนนี้ก็จะเป็นประโยชน์ให้นักเรียนนำไปใช้ในชวได้ รวมถึงนำความรู้เรื่องนี้นะคะ ไปเรียนในหัวข้อต่อไปได้ พบกันใหม่ในหัวข้อต่อไปค่ะ สวัสดีค่ะ [เสียงดนตรี] [เสียงดนตรี]