--- title: ปัจจัยบางประการที่มีผลต่อการเจริญเติบโตของพืช ตอนที่ 1 ปัจจัยภายนอก (16.12 นาที) subtitle: date: วันพฤหัสบดีที่ 18 เมษายน 2567 เวลา 09.45 น. --- (ข้อความสดจากระบบถอดความเสียงพูดทางไกล) เสียงดนตรีสวัสดีค่ะนักเรียนวันนี้เราจะมาเรียนกันในตอนนี้ ปัจจัยบางประการที่มีผลต่อการเจริญเติบโตของพืช ตอน 1 โดยมีครูสุนัดดาเป็นผู้สอนค่ะ หัวข้อที่ 3.2 ใจบางประการที่มีผลต่อการเจริญเติบโตของพืช วันนี้เราจะมาเรียนกันเกี่ยวกับปัจจัยภายนอกค่ะ ประสงค์การเรียนรู้ ข้อ 1 ระบุและอธิบายเกี่ยวกับปัจจัยที่มีผลต่อการเจริญเติบโต และการดำรงชีวิตของพืช ข้อ 2 ออกแบบ การทดลอง และทดลองเกี่ยวกับปัจจัยภายนอกที่มีผลต่อการเจริญเติบโตของพืช จากรูปที่เห็นนี้นะคะนี่คือสถานีเกษตรหลวงอ่างขาง มีการทดลองปลูก ผลไม้เมืองหนาวหลายชนิดการศึกษาวิจัยเพื่อควบคุมปัจจัยต่างๆ ที่มีผลต่อการเจริญเติบโตของพืชเมืองหนาว นำไปสู่ความสำเร็จในการขยายพันธุ์พืชหลายชนิด พี่ไม่เคยมีการ ปลูกในประเทศไทยมาก่อนเช่นสตอเบอรี่ และกีวี่ ความรู้เกี่ยวกับ ปัจจัยบางประการที่มีผลต่อการเจริญเติบโตของพืชสามารถนำมาใช้ การศึกษาวิจัยนี้ได้ค่ะ จากรูป นักเรียนลองสังเกตดูสิคะอาการปลูก พืชที่อยู่ทางด้านซ้ายมือและพืชที่อยู่ทางด้านขวามือมีสิ่งใดที่เหมือนหรือแตกต่างกันบ้าง พืชแต่ละชนิดเจริญได้ดีในสภาพแวดล้อมที่แตกต่างกัน เราชนิดเจริญได้ดีในที่กลางแจ้ง เช่นสตอเบอรี่ ซึ่งก็คือรูปทางด้านซ้ายมือนี้นะคะส่วนบางชนิดเจริญได้ดีในที่มีแสงรำไร เช่น เอาชนิดที่ปลูกในโรงเรือน ก็คือรูปทางด้านขวามือนี้ค่ะจะเห็นว่ามีโรงเรือนแล้วก็มีหลังคาซึ่งมีพระ คุ้มอยู่นะคะซึ่งโรงเรือนนี้ นอกจากช่วยลดปริมาณแสงแล้วยังป้องกันแมลงศัตรูพืชไม่ให้มากัด กินพืชได้ด้วยค่ะ การปลูกพืชแต่ละชนิดจึงจำเป็นต้องค้ำธรรมชาติของพืชด้วย เพื่อให้พืชเจริญเติบโตได้อย่างเหมาะสม นักเรียนคิดว่า ในการปลูกพืช มีปัจจัยใดบ้างที่ควรคำนึงถึง เพื่อให้พืชน้ำเจริญเติบโตได้ดี แล้วพืชแต่ละชนิด ต้องการปัจจัยต่างๆเหล่านั้น เหมือนหรือแตกต่างกันหรือไม่ อย่างไร บทที่ 3 มีนาก็จะมีกิจกรรมที่ 3.3 ปัจจัยที่มีผลต่อการเจริญเติบ โตของพืชนักเรียนสามารถทำกิจกรรมนี้ได้ในห้องเรียนค่ะ รูปที่เห็นนี้นะคะนี่ก็คือหน่อไม้ฝรั่งค่ะ ทั้ง 2 กล้อง เป็นชนิดเดียวกัน นักเรียนลองสังเกตสิครับว่ามีอะไรบ้างที่แตกต่างกัน แล้วเขาจะเห็นว่าทางด้านซ้ายมือนะคะจะเป็นสีขาวส่วนทางด้านขวามือ ก็จะเป็นหน่อไม้ฝรั่งสีเขียวแบบที่เราเห็นกันทั่วๆไปนะคะ นักเรียนคิดว่าปัจจัยใดที่ส่งผลให้หน่อไม้ฝรั่งทั้งสองกองนี้มีความแตกต่างกัน นี่คือไร่ที่มีการปลูกหน่อไม้ฝรั่งนะคะ ถ้าเราเดินเข้าไปดูใกล้ๆจะเห็นว่าที่โคนต้นมีท่อสีดำปักอยู่ จากท่อสีดำๆที่เราเห็นนี้นะคะ ถ้าเราดึงออกเข้าออกค่ะจะเห็นว่าภายในจะมีหน่อไม้เล็กๆของหน่อไม้ฝรั่งอยู่ด้วยนะคะ สังเกตดูจะเห็นว่าเป็นสีขาวค่ะ ถ้าเราเอาท่อสีดำเสียบลงไปที่นอนเหมือนเดิมและปล่อยทิ้งไว้ให้หน่อยไม้ฝรั่งนี้เจริญเติบ โตนะคะ ก็จะเห็นว่า หล่อก็จะ เจริญ แล้วก็สูงขึ้นค่ะส่วนภายในก็จะยังสีขาวอยู่นะคะ ลองสังเกตต้นที่อยู่ข้างๆค่ะจะเห็นต้นหน่อไม้ฝรั่งที่อยู่ข้างๆ จะ เป็นสีเขียวค่ะเพื่อนๆที่ ถ้าไม่มีท่อสีดำ กลุ่มเอาไว้ ก็จะเห็นหนอนนั้นเป็นสีเขียวค่ะ ที่นักเรียนก็น่าจะสามารถออกได้แล้วนะคะ ว่าปัจจัยอะไรที่ทำให้หน่อไม้ฝรั่ง ที่ครูให้ดูเมื่อครู่นี้นะคะ มีสีที่แตกต่างกัน ปัจจัยนั้นก็คือแสงนั่นเองค่ะ นักเรียนคิดว่านอกจากแสงแล้วยังมีปัจจัยใดอีกบ้างที่ส่งผลต่อการเจริญเติบโตของพืช เราเคยเรียนกันมาแล้วในมต้นนะคะนักเรียนน่าจะตอบได้ว่ายังมีปัจจัยอื่นๆอีกที่ส่งผล อย่างเช่น น้ำอุณหภูมิ ร้านอาหาร แล้วถึงแม้ว่าจะเป็นพืชชนิดเดียวกันแต่ถ้าอยู่ในสภาพแวดล้อมที่แตกต่างกัน การเจริญเติบโตนั้นก็จะแตกต่างกันด้วยค่ะ นอกจากปัจจัยภายนอก เหล่านี้ที่ส่งผลต่อการเจริญเติบโตของพืชยังมีปัจจัยภายใน ที่พืชสร้างขึ้น ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญในการควบคุมการเจริญเติบโตของพืชด้วยเช่นกัน ซึ่งปัจจัย ภายในนี้เราจะเรียกไปในคลิปถัดไปนะคะสำหรับทริปนี้เราจะเรียนเกี่ยวกับ ปัจจัยภายนอกค่ะ 3.2.1 ปัจจัยภายนอก ปัจจัยภายนอกคือปัจจัยที่พืชได้รับจากสภาพแวดล้อม นะคะอย่างเช่น แสง แก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ น้ำ อุณหภูมิ ธาตุอาหาร แก๊สออกซิเจน และศัตรูพืช ปัจจัยภายนอกเหล่านี้ล้วนมีอิทธิพลต่อการเจริญเติบโตของพืช ส่งผลให้พืชเจริญเติบโตได้ดีหรืออาจจะยั้งการเจริญเติบโตของพืชก็ได้ค่ะ แสงเป็นปัจจัยสำคัญต่อการสังเคราะห์ด้วยแสง ซึ่งเป็นกระบวนการสร้างน้ำตาลที่พืชจะสามารถนำไปใช้ในกระบวนการอื่นต่อ รับมาพิจารณานี้กันนะคะซึ่งเป็นผลของความเข้มแสง การสังเคราะห์ด้วยแสง จากเส้นกราฟนะคะอาจจะเห็นว่าหากความเข้มของแสงมากขึ้น อัตราการสังเคราะห์ด้วยแสงจะเพิ่มขึ้น แต่อย่างไรก็ตามอัตราการสังเคราะห์ด้วยแสงจะเพิ่มขึ้น จนถึงจุด จุด 1 วันนี้นะคะแล้วหลังจากนั้นก็จะ ไม่เพิ่มขึ้นถึงแม้ว่าความเข้มแสงจะเพิ่มขึ้นก็ตาม นั่นก็เพราะว่ายังมีปัจจัยอื่นๆอีกนะคะอย่างเช่นความเข้มของ คาร์บอนไดออกไซด์ ปริมาณ enzyme ปริมาณสารตั้งต้นอื่นที่เป็นปัจจัยจำกัด ส่งผลต่ออัตราสังเคราะห์ด้วยแสงนี้ค่ะ แก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ เป็นแหล่งให้ธาตุคาร์บอนแก่พืช เพื่อนำไปใช้ในการสร้างน้ำตาล โดยกระบวนการสังเคราะห์ด้วยแสง พิจารณาจากระบบนี้นะคะ จะเห็นว่า ความเข้มข้นของคาร์บอนไดออกไซด์เพิ่มมากขึ้น อัตราการสังเคราะห์ด้วยแสงจะเพิ่มขึ้น อย่างไรก็ตามอัตราการสังเคราะห์ด้วยแสงจะเพิ่มขึ้นจนถึงจุดจุดหนึ่ง ประมาณนี้นะคะ สนใจต่อไปนะคะก็คือน้ำค่ะ นักเรียนข่มขืน ปลูกต้นไม้ เราลืมรดน้ำไปหลายๆวันสังเกตไหมครับว่าต้นไม้ของเราจะเป็นอย่างไร ใบก็จะเห*่ยวแล้วก็ต้นไม้นั้นก็อาจจะตายไปในที่สุดนะคะ น้ำเป็นองค์ประกอบที่สำคัญซึ่งเกี่ยวข้องกับกระบวนการต่างๆของพืช ที่ส่งผลต่อการเจริญเติบโตเช่นการสังเคราะห์ด้วยแสงการหายใจระดับเซลล์ การงอกของเมล็ด รับเป็นตัวกลางในการลำเลียงสารต่างๆ แล้ว นอกจากนี้แล้วน้ำยังกับการรักษาอุณหภูมิของพืชด้วย ในการปลูกพืชบางชนิดจะมีการใช้พลาสติกสีดำคลุมดิน การให้น้ำในดินระเหยไปได้ง่าย รวมทั้งไม่ให้วัชพืชขึ้นมาได้ง่ายด้วยค่ะ รัชนี จะมีช่วงอุณหภูมิที่เหมาะสมต่อการเจริญเติบโตที่แตกต่าง อุณหภูมิที่สูงเกินไปหรือว่าต่ำเกินไปอาจส่งผลต่อการเจริญเติบโตของพืชได้ค่ะ เช่น ซึ่งเป็นพืชที่เจริญเติบโตได้ดีในภูมิอากาศเขตร้อน จะมีช่วงอุณหภูมิที่เหมาะสมต่อการเจริญเติบโตของ สูงกว่าข้าวสาลีซึ่งเป็นพืชที่เจริญเติบโตได้ดีในภูมิอากาศเขตหนาว ถาดอาหาร ธาตุอาหารที่จำเป็นต่อการเจริญเติบโตของพืชมีหลายชนิด ปริมาณความต้องการของพืชได้เป็น 2 กลุ่มคือ สารอาหารที่พืชต้องการในปริมาณมาก เอาหรือ Macro nutrient เช่น ไนโตรเจน โพแทสเซียม รวมทั้งพระอื่นดังต่อไปนี้ค่ะ สวนอาหารที่พืชต้องการในปริมาณน้อย หรือไม่ อย่างเช่น ทองแดงสังกะสี อื่นดังนี้ ซึ่งต่างหากพืชอาหารเหล่านี้ในปริมาณที่ไม่เพียงพอหรือได้ ปริมาณที่มากจนเกินไปอาจส่งผลต่อการเจริญเติบโตของพืชได้ค่ะ จากรูปนี้นะคะ ต้นนี้คือต้นกก รวมถึงต้นหอมนะคะ ที่แสดงลักษณะการขาดธาตุอาหารต่างๆค่ะส่วนต้นจอจาน เป็นต้นแตงกวาที่ ธนาคารสมบูรณ์ครับเดี๋ยวรอดูกันทีละต้นนะครับ จะแสดงลักษณะอาการอย่างไรบ้างต้นคอขาด ธาตุไนโตรเจนนะคะ ไปจะมีสีเหลืองทั้งใบแล้วก็ทุกใบ อาการที่ใบล่างก่อน ต้นจะมีขนาดเล็กกว่าปกติค่ะ ต้นขอไข่ โดยแสดงอาการใบเหลือง เพิ่งจะ แสดงอาการที่วัดล่างก่อน การเจริญเติบโตของราก ต้นคอ ขาดธาตุโพแทสเซียม เราขยายดูนะคะจะเห็นว่าขอบใบและปลายใบไหม้ เนื้อ เป็นจุดจุด โดยอาการเหล่านี้นะคะ จะเกิดขึ้นที่ใบล่างก่อน ต้นเงาะขาดธาตุเหล็ก จะเห็นว่าใบอ่อนที่เกิดใหม่ จะมีสีเหลืองซีดค่ะ ส่วนต้นจอนี้นะคะ เป็นต้นที่ ได้รับธาตุอาหารครบ หมอเจริญตา ได้ตามปกติค่ะ ความรู้เพิ่มเติม การใส่ปุ๋ย เป็นการช่วยเพิ่มความอุดมสมบูรณ์ของดิน ทำให้ผลผลิตของพืช เพิ่มสูงขึ้นได้ ปุ๋ยที่ใช้ในการเกษตรมีทั้งปุ๋ยอินทรีย์และปุ๋ยเคมี ปุ๋ยอินทรีย์ ปุ๋ยที่ได้จากอินทรียวัตถุต่างๆเช่น ปุ๋ยคอก ในรูปเป็นปุ๋ยคอกที่ได้จากมูลวัวค่ะ ปุ๋ยหมัก แล้วก็ปุ๋ยพืชสดในรูปนี้เป็น เป็นต้นปอเทืองที่นำมา เพื่อบำรุงดินได้ ส่วนปุ๋ยเคมีเป็นปุ๋ยที่สังเคราะห์ขึ้น จะให้ธาตุอาหารที่จำเป็นแก่พืชในป่า ปริมาณที่สูง ศัตรูพืช ศัตรูพืชชนิดต่างๆ สามารถก่อความเสียหายต่อการเจริญเติบโตของพืชได้ อาจทำให้ผลผลิตลดลงหรืออาจรุนแรงจนถึงพืชนั้นตายได้ ศัตรูพืชที่สำคัญมีหลายชนิด เช่น แมลงศัตรูพืช ในรูปนี้นะคะก็คือเพี้ยแป้ง ส่วนรูปนี้คือเพลี้ยอ่อน ที่อยู่ใบ วัชพืช ซึ่งก็คือต้นหญ้า ที่เกิดขึ้นในแปลงปลูกหน่อไม้ฝรั่ง ส่วนรูปสุดท้ายเป็นจุลินทรีย์ก่อโรคในพืช ก็คือ ราสนิมบนใบลั่นทม หรือใบลีลาวดีนั่นเองค่ะ นักเรียนเคยรับประทานผัก ที่ปลูกด้วยวิธีไฮโดรพอนิกส์หรือไม่คะ จากรูปที่เห็นนี้นะคะ เป็นการปลูกพืชด้วยวิธีไฮโดรพอนิกส์ค่ะ ซึ่งเป็นการ สารละลายโดยไม่ใช้ดิน นักเรียนคิดว่า ต้องมีการควบคุมปัจจัยภายนอกใดบ้าง เพื่อให้ เจริญเติบโตได้อย่างเหมาะสม ครูจะให้เวลานักเรียนคิด 10 วินาทีค่ะ ในการปลูกพืชด้วยวิธีไฮโดรพอนิกส์นี้ จะต้องมีการควบคุมปัจจัยภายนอกต่างๆให้เหมาะสมเช่นเดียวกับการปลูกพืชโดยใช้ดินค่ะ ควบคุมปริมาณแสง อุณหภูมิน้ำและธาตุอาหารให้เหมาะสม ชนิดของพืชที่ปลูก ซึ่งการปลูกพืชโดยวิธีการนี้ธาตุอาหารจะอยู่ในรูปของสารละลาย ซึ่งจะต้องมีการควบคุมค่า pH ของสารละลายให้อยู่ในระดับที่เหมาะสม พืชจะสามารถนำไปใช้ได้ แล้วต้องควบคุมการไหลเวียนของออกซิเจนให้กับรากพืชด้วย และนอกจากนี้ต้องมีการควบคุมและป้องกันศัตรูพืช อาจก่อให้เกิดการเสียหายต่อผลผลิตของพืชได้ เป็นอย่างไรบ้างคะหลังจากเรียนจบแล้วนักเรียนน่าจะเข้าใจเกี่ยวกับปัจจัยภายนอกได้มากขึ้น เราก็มาถึงช่วงสุดท้ายของคลิปนี้กันแล้วค่ะ มันก็คือสรุปเนื้อหาภายในบทเรียน การเจริญเติบโตของพืช ถูกควบคุมด้วยปัจจัยภายนอก ปัจจัยภายนอกที่มีผลต่อการเจริญเติบโต แสง คาร์บอนไดออกไซด์ น้ำ อุณหภูมิ ถาดอาหาร ออกซิเจน แล้วศัตรูพืช ปัจจัยภายนอกดังกล่าว เป็นปัจจัยสำคัญซึ่งเกษตรกรที่ จะเพาะปลูกพืชแต่ละชนิด ต้องคำนึง และมีการควบคุมอย่างเหมาะสม เพื่อให้พืชมีการเจริญเติบโตได้อย่างเหมาะ สมบูรณ์ ส่วนปัจจัยภายในที่มีผลต่อการเจริญเติบโตของพืช เราจะได้เรียนกันในคลิปถัดไปนะคะ สำหรับคลิปนี้ขอจบการสอนแต่เพียงเท่านี้ก่อน สวัสดีค่ะ เสียงดนตรี