--- title: การเปลี่ยนแปลงทางพันธุกรรม (15.26 นาที) subtitle: date: วันจันทร์ที่ 29 เมษายน 2567 เวลา 09.30 น. --- (ข้อความสดจากระบบถอดความเสียงพูดทางไกล) สวัสดีค่ะวันนี้นะคะเป็นคลิปการสอนในหัวข้อที่ 4 การเปลี่ยนแปลงทางพันธุกรรมให้ความรู้โดยตรงเป็นละครค่ะโดยที่ ข้อนี้นะคะอยู่ภายใต้บทที่ 4 เรื่องพันธุกรรมและวิวัฒนาการซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของ เรียนวิทยาศาสตร์ชีวภาพระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 ค่ะ ผสมนะคะก็คือให้นักเรียนสามารถที่จะอธิบายและยกตัวอย่าง มิวเทชันต่อการแสดงลักษณะทางพันธุกรรมของสิ่งมีชีวิตและยกตัวอย่างการนำรีเซฟชั่นไปใช้ประโยชน์ นักเรียนน่าจะเคยได้ยินเกี่ยวกับเรื่องของการรณรงค์นะคะให้หลีกเลี่ยงและป้องกันอันตรายจากแสงแดด โดยอาจจะเป็นการแนะนำนะคะให้ลดการอยู่กลางแจ้งหรือว่าให้ใช้ครีมกันแดด นักเรียนคิดว่าเพราะอะไรถึงได้มีการรณรงค์ให้เกิดขึ้น คำตอบนะคะก็คือเนื่องจากรังสีอัลตราไวโอเลตหรือรังสียูวีใน นะคะจะเพิ่มความเสี่ยงในการเกิดโรคมะเร็งผิวหนัง นักเรียน ใช้ความรู้ในเรื่องของการเปลี่ยนแปลงทางพันธุกรรมนะคะมาอธิบายในกรณีนี้ได้ค่ะ กลับมาเที่ยวนี้กันอีกครั้งนะคะลองดูที่ยิงกันนักเรียนคิดว่า ทำไม 01:00 น ถึงจะได้มากกว่านี้ คำตอบก็คือเพราะว่าเรียนเอง ชีวิตซึ่ง สามารถเปลี่ยนแปลงได้จากการเกิดมิวเทชัน โดยนิวคลีโอไทด์ในบางตำแหน่งนะคะ อาจจะเปลี่ยนแปลงไป จัดเป็นรีเซฟชั่นในระดับยีนค่ะ ที่เกิดขึ้นก็อาจจะก่อให้เกิดฤดูที่แตกต่างออกไปนะคะและทำให้เกิดลักษณะทางพันธุกรรม หรือเป็นโรคได้ ดังในกรณีตัวอย่างนะคะของมิวเทชันในยีนที่ก่อให้เกิดโรคธาลัสซีเมีย ซึ่งเป็นเวอร์ชั่นของเพียง 1 ตำแหน่งในรูปนะคะ มีการเปลี่ยนแปลงคู่เบส Google assistance การเปลี่ยนแปลงของผู้หญิงนะคะที่ทำหน้าที่ไม่ได้ จนทำให้กลายเป็นลักษณะของโรคธาลัสซีเมีย นอกจากมิวเทชันจะเกิดได้ในระดับเย็นแล้วนะคะ จะเกิดขึ้นได้ด้วยเช่นกัน สำหรับมิวเทชันในระดับของโครโมโซมนะคะสามารถเกิดได้ทั้งในด้านของโครงสร้าง โดมและในด้านจำนวนโครโมโซมค่ะซึ่งทั้งหมดนี้นะคะอาจส่งผลให้เกิด ได้เดี๋ยวเราลองมาดูตัวอย่างกันนะคะตัวอย่างมิวเทชันในด้านของโครงสร้างโครโมโซมนะคะ ซึ่งตัวอย่างของส่วนของโครโมโซมมีการขาดหายไป ทำให้บังหายไปจึงไม่สามารถที่จะกำหนดลักษณะของโปรตีนได้ตาม นะคะอย่างในรูปเนี่ยเป็นตัวอย่างของ อาการคริดูชาต์นะคะ ซึ่งเกิดจากการที่ชิ้นส่วนของโครโมโซม 5:00 น ค่ะหายไปค่ะส่งผลให้มีลักษณะ ตัดเล็บลักษณะนะเปลี่ยนนะคะแล้วก็มีเสียงเล็กแหลมเป็นต้นค่ะ ต่อมานะคะเป็นตัวอย่างของมิวเทชันในระดับสายไม่ได้ของจำนวนโครโมโซมนะคะ อาจจะเกินมาทั้งโครโมโซมหรือหายไปทั้งโครโมโซมนะคะ รูปตอนนี้นะคะเป็นตัวอย่างของหินอาการ ดาวนะคะหรือที่เราคุ้นหูว่าดาวน์ซินโดรมนะคะเกิดจากการที่มีโครโมโซมคู่ที่ 21 เกินมาทั้งโครโมโซมค่ะซึ่งส่งผลให้ มีรูปร่าง เห*้ยนะคะมีลักษณะน่าเกลียด ก็มีนิ้วมือนิ้วเท้าสั้นเป็นต้นค่ะ เดี๋ยวเรามาลองดูกันอีกสัก 1 ตัวอย่างนะคะอันนี้เป็นตัวอย่างของ อาการเทอร์เนอร์นะคะเกิดจากการที่โครโมโซมเพศหายไป 1 ตัว Sold ถ้าโครโมโซม x เพียง 1 ค่ะส่งผลให้มีลักษณะ รูปร่างเตี้ยลักษณะน่าเกลียด แผนที่คอมือและเท้าบวมน้ำ และมักจะเป็นหมันค่ะ ที่เรียนมาเนี่ยดูเหมือนว่าจะมีแต่ การเกิดมิวเทชันที่ทำให้เกิดโรคทั้งนั้นเลยนะคะ มีคำถามก็คือ ก่อให้เกิดผลเสียเสมอไปหรือไม่ค่ะ อันนี้นะคะอยากให้นักเรียนลองคิดหาคำตอบดูนะคะแล้วก็ร้องไห้ ด้วยว่าเพราะอะไรนักเรียนได้คิดแบบนั้นนะคะเดี๋ยวคุณครูจะให้เวลาประมาณ นาคีนะคะพร้อมกันนะคะเริ่มได้เลยค่ะ เวลาแล้วนะคะคำตอบก็คือไม่เสมอไปนะคะ มิวเทชัน อาจจะก่อให้เกิดผลดี ผลเสียหรือไม่สนใจต่อชีวิตเลยก็ได้ค่ะขึ้นอยู่กับว่าสมบัติของโปรตีนที่สังเคราะห์ได้ เปลี่ยนแปลงไปหรือไม่อย่างไร สงสัยนะคะว่าไม่ส่งผลนี่มาได้ยังไงนะคะพูดอย่างเดียวหรืออาจจะไม่เห็นภาพนะคะ เราลองมาดูตัวอย่างจากการเกิดมิวเทชัน ที่เกี่ยวข้องกับการมีลักษณะดีกว่า ตัวใหญ่นะคะจะกำหนดออกมาเป็นโปรตีนที่ทำงานได้ตามปกตินะคะทำให้มีกระบวนการ เกิดขึ้นและ ไม่มีลักษณะเผือกค่ะแต่หากว่ามิวเทชั่นที่เกิดขึ้นนะคะทำให้ได้โปรตีน เปลี่ยนแปลงไปแต่ยังสามารถทำงานได้ตามปกติอยู่นะคะว่าจะทำให้ยัง มีการสังเคราะห์เมลานินเกิดขึ้นและทำให้ไม่มีลักษณะเผือกค่ะ ในกรณีที่อยู่ในชั้นที่เกิดขึ้นนะคะทำให้โปรตีนเปลี่ยนแปลงไป และทำงานไม่ได้นะคะจะทำให้มีการสังเคราะห์เมลานิน และทำให้มีลักษณะเผือกค่ะ หรือถ้าหากว่ามิวเทชันที่เกิดขึ้นนะคะทำให้ไม่มีการสร้างโปรตีนหรือสังเคราะห์โปรตีนเกิดขึ้นเลยนะคะ ไม่มีการสังเคราะห์เมลานินและทำให้มีลักษณะคือ เห็นได้ว่านะคะการเปลี่ยนแปลงทางพันธุกรรมหรือมิวเทชัน ไม่ได้ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงลักษณะทางพันธุกรรมสมุนไพรนะคะขึ้นอยู่กับว่าการเกิดมิวเทชันนะเนี่ย โปรตีนที่สังเคราะห์ได้หรือไม่นะคะ อย่างไรค่ะ ที่เกิดขึ้นนั้นนะคะอาจจะเป็นได้ทั้งผลดีหรือผลเสียก็ได้ค่ะที่ผ่านมาเรา ตัวอย่างคนเสียใช่ไหมคะเช่นการเกิดโรคธาลัสซีเมียนะคราวนี้เดี๋ยวเรามาลองกันดีกว่าวะ ตัวอย่างที่เป็นผลดีนะมีอะไรบ้าง ในบางกรณีนะคะ unison อาจทำให้การอยู่รอดของชีวิตดีขึ้นนะคะ ตัวอย่างเช่น ที่ทำให้มีการสังเคราะห์ นะคะบนผิวของเซลล์เม็ดเลือดแดงซึ่งส่งผลให้ มีความต้านทาน เชื้อมาลาเรีย นอกจากนี้นะคะ unison ยังเป็นสาเหตุหลักที่ทำให้เกิดความหลากหลายทางพันธุกรรมนะคะ ความแตกต่างของลำดับนิวคลีโอไทด์นะคะ ความแตกต่างในลักษณะที่ปรากฏค่ะ ซึ่งความหลากหลายทางเพศตามนี้นะคะมีความสำคัญอย่างมากเลยต่อการเกิดวิวัฒนาการ อาการค่ะนักเรียนนะคะจะได้ศึกษาต่อไปในหัวข้อที่ 15 เท่านี้นะคะคุณครูก็อยากให้นักเรียนเนี่ยลอง พ้นตัวอย่างเพิ่มเติมนะคะทั้งในกรณีของอยู่ในชั้นที่ทำให้เกิดโรค กระชั้นชิด ขอให้ชีวิตแล้วก็กรณีของดิฉันที่ไม่มีชีวิตนะคะจะได้เห็นตัวอย่าง ในกรณีที่แตกต่างกันค่ะ เท่านี้นะคะเราจะมาตั้งเยอะแล้วนะแล้วเราสามารถเอาความรู้ที่เรียนมา ที่เป็นประโยชน์ตัวเราเองได้ยังไงนะคะก่อนอื่นต้องบอกก่อนว่ามิวเทชัน สามารถเกิดขึ้นได้ตลอดเวลา และเกิดขึ้นได้ในทุกเซลล์นะคะที่เกิดขึ้นในเซลล์สืบพันธุ์จะสามารถที่จะ ทอดเรียงรุ่นต่อๆไปได้นะคะ ยังไงก็ตาม มีแต่ฉันขี้เกิดขึ้นกับเซลล์ร่างกายของเราเนี่ย ไม่สามารถที่จะถ่ายทอดไปยังรุ่นหลานไปได้นะคะแต่ว่ามันสามารถที่ทำให้เกิดการเปลี่ยน ให้เกิดลักษณะที่เปลี่ยนแปลงไป ว่าทำให้เกิด การเป็นโรคไข้มาได้ค่ะตัวอย่างก็เชิญนะคะกรณีของมะเร็งหลายชนิดค่ะ ซึ่งอยู่ในชั้นนะคะสามารถเกิดขึ้นได้เองตามธรรมชาติโดยที่อาจจะมี บางอย่างนะคะที่ทำให้เกิดมิวเทชันในอัตราที่สูงขึ้นได้นะคะเช่นรังสีอัลตราไวโอเลต รังสีแกมมา ภายในควันบุหรี่ โดยที่ในกรณีที่รังสีหรือสารเคมีดังกล่าวเหล่านี้นะคะ ก่อให้เกิดมิวเทชัน ที่ทำให้เซลล์เนี่ย เพิ่มจำนวนโดยที่ร่างกายไม่สามารถ ได้นะคะ อาจจะส่งผลให้เกิดโรคมะเร็งได้ค่ะ ในกรณีของมะเร็งผิวหนังนะคะ การได้รับรังสีอัลตราไวโอเลตในแสงแดดนะคะจะเป็นการเพิ่มโอกาสการเกิดมิวเทชัน ดังนั้นนะคะการหลีกเลี่ยงการออกไปกลางแจ้ง หรือการใช้ครีมกันแดดอาจจะช่วยลดโอกาสในการเกิดมิวเทชันดังกล่าวนะคะแล้วก็ โอกาสในการเกิดโรคมะเร็งผิวหนังได้ค่ะ มาลองดูอีกสักตัวอย่างนึงนะคะการสูบบุหรี่นะคะเป็นการเพิ่มความเสี่ยงของการเกิดมะเร็ง วัดและประเมิน dehydration บุหรี่นะคะ เพิ่มโอกาสในการเกิดมิวเทชันในเซลล์ปอ ดังนั้นการไม่สูบบุหรี่หรือ การหลีกเลี่ยงการสูดดมควันบุหรี่นะคะก็จะช่วยลดโอกาสในการเกิดโรคมะเร็งปอด เช่นกันค่ะ นอกจากการรักษาสุขภาพแล้วนะคะมนุษย์เนี่ยก็มีการนำความรู้ในเรื่องเกี่ยวกับการ ตามนะคะมาประยุกต์ใช้ประโยชน์ในด้านอื่นๆด้วยนักเรียนลองเช็คดูนะคะเพราะว่าน่าจะเคยได้ยิน ข้อมูลเกี่ยวกับการนำความรู้เรื่องนี้มาใช้ประโยชน์จากข่าวจากแหล่งอื่นบ้างนะคะสำหรับตอนนี้นะคะ ลองยกตัวอย่างมา 1 ตัวอย่างให้ดูค่ะ ตัวอย่างการประยุกต์ใช้หลักการเกิดมิวเทชันนะคะเพื่อชักนำให้ได้สิ่งมีชีวิต ที่มีลักษณะตามที่ต้องการนะคะ อันนี้เป็นตัวอย่างเกี่ยวกับเรื่องการใช้รังสีนะคะเช่นการฉายรังสีแกมมาให้กับ เนื้อเยื่อจากหน่อหรือเหง้าของพุทธรักษาเพื่อชักนำให้เกิด มิวเทชันของเอนไซม์ในกระบวนการสร้างสารสีนะคะที่ทำให้สีดอกเบี้ย ไปค่ะแล้วก็คัดเลือกต้นที่มีดอกสีใหม่นะคะทำให้ได้ หมาที่มีลักษณะใหม่ที่มีสีต่างๆเพิ่มขึ้นค่ะ อีกอย่างนึงนะคะคือการใช้รังสีนะคะเพื่อสร้างดอกทิวลิปที่มีสีดอกที่หลากหลาย จากการใช้รังสีแล้วนะคะก็อาจจะมีในส่วนของการใช้สารเคมีนะคะเพื่อที่จะ การแยกของโครโมโซมในระหว่างการแบ่งเซลล์ เลือกตั้งพื้นที่มีจำนวนชุดของโครโมโซมเพิ่มขึ้นนะคะอาจจะเป็นเพื่อเพิ่มขนาด ของดอกออกผลนะคะหรือเพื่อเพิ่มปริมาณการผลิตสารที่ต้องการนะคะ เพื่อทำให้ได้ต้นพืชที่อยู่ในเมล็ด อันนี้นะคะนักเรียนอาจจะลองไปสืบค้นเพิ่มเติมดูนะคะว่าตัวอย่างที่คุณครูยกเนี่ย หน้าตาเป็นอย่างไรกันบ้างนะคะ นอกจากการ ความรู้เกี่ยวกับมิวเทชั่นนะครับเพื่อน การรักษาสุขภาพ นำให้ได้สิ่งมีชีวิตที่มีลักษณะตามที่ต้องการแล้วนะคะมนุษย์ยังมีการ ความรู้เกี่ยวกับ พันธุศาสตร์และเทคโนโลยีที่เกี่ยวข้องนะคะมาประยุกต์ใช้ในด้านอื่นๆอีกหลายด้าน ซึ่งเราจะได้เรียนในหัวข้อต่อไปนะคะพี่ก็คือหัวข้อที่ 14 ค่ะ จากที่นักเรียนเรียนมาทั้งหมดนะคะเดี๋ยวเรามาลองตอบคำถามเพื่อที่จะตรวจสอบความเข้าใจ จะดูดีกว่านะคะลองดูซิว่าข้อความต่อไปนี้เนี่ยนักเรียนคิดว่าเป็นเพราะความคิด โคราชนะคะ แฟชั่นจะส่งผลเสียต่อสิ่งมีชีวิต ถ้ามิวเทชันนั้นทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงของโปรตีน ถูกหรือผิดคะ อะไรเลยนะคะคำตอบที่ถูกก็คือ ผิดค่ะ โรงเรียนกับการเกิดมิวเทชัน มันอาจจะ ทำให้เกิด ผลดีหรือผลเสียต่อสิ่งมีชีวิตนั้นก็ได้ใช่ไหมคะ มาที่คำถามข้อที่ 2 นะคะ ถ้าชายคนหนึ่งสูบบุหรี่จัด สารในบุหรี่ส่งผลให้เกิดมิวเทชันในเซลล์ปอด และทำให้เกิดมะเร็งปอดเมื่อชายคนดังกล่าวนะคะ มีลูกจะสามารถถ่ายทอดมิวเทชันดังกล่าวไปให้ลูกได้ เรียนชีวะถูกหรือผิด ตอบนะคะ ผิดค่ะเพราะว่าอะไรคะเพราะว่ามิวเทชันอันเนี้ยเกิดใน แต่ว่าอยู่ในชั้นที่จะส่งต่อไปยัง ลุกได้เนี่ยเขาเป็นมิวเทชันที่เกิดใน เซลล์สืบพันธุ์ค่ะ จากที่เราได้เรียนมานะคะวันนี้เดี๋ยวเรามาลองสรุปเนื้อหาในบทเรียนกันค่ะ การเปลี่ยนแปลงของลำดับนิวคลีโอไทด์กลายเป็นแฟชั่นซึ่งอาจเกิดในระดับยีนหรือในระดับ มิวเทชันนะคะอาจก่อให้เกิดผลเสีย คนดีหรือไม่ส่งผลใดต่อสิ่งมีชีวิตได้ค่ะขึ้นอยู่กับว่าการเปลี่ยนแปลงดังกล่าวนั้น โปรตีนที่สังเคราะห์ขึ้นเปลี่ยนแปลงหรือไม่และอย่างไร โดยมนุษย์นะคะได้มีการประยุกต์ใช้หลักการของการเกิดมิวเทชันในการ นามให้ได้สิ่งมีชีวิตที่มีลักษณะที่แตกต่างจากเดิมโดยการใช้รังสีและสารเคมี โอเคค่ะ