[เสียงดนตรี] (ดร.สนธิ) สวัสดีครับนักเรียน วันนี้เราก็เจอกันเป็นครั้งที่ 2 นะครับ ซึ่งเราก็ยังจะมา เรียนรู้เกี่ยวกับบทที่ 1 ก็คือในเรื่องของอากาศเหมือนเดิมครับ ซึ่งในครั้งที่แล้วนะครับ ได้เรียนรู้ในหัวข้อ 1.1 ก็คือองค์ประกอบในอากาศแล้ว แต่เดี๋ยววันนี้เราจะมาเรียนรู้ในหัวข้อ 1.2 ก็คือเรื่องอะตอม ในเรื่องอะตอม เนื้อหาค่อนข้างที่จะเยอะ แล้วก็ค่อนข้างที่จะมาเหรก ครูก็เลยแบ่งเนื้อหาออกเป็น 2 ตอน วันนี้เราจะมาเรียนเนื้อหาอะตอม ตอนที่ 1 กันครับ ก่อนที่เราจะเริ่มเรียนเรื่องอะตอม เช่นเดิม ครูก็มีคำถามที่จะถามนักเรียนนะครับ ว่าทำไมเราจะต้องมาเรียนเรื่องอะตอม เรื่องนี้มีความสำคัญอย่างไร บอกกันได้ไหมครับ ตอบไม่ได้ไม่เป็นไรนะครับ เดี๋ยวครูจะอธิบาย ว่าอะตอมนี้ มีความสำคัญอย่างไร ก่อนที่จะอธิบาย ครูอยากจะย้อนกลับไปนะครับ เกี่ยวกับเรื่องของแก๊ส โดยในที่นี้จะยกตัวอย่างแก๊ส 2 ชนิด คือแก๊สออกซิเจนและแก๊สฮีเลียม จากข้อมูลที่ครูให้มานี่ นักเรียนสังเกตไหครับ ว่าแก๊สออกซิเจนกับแก๊สฮีเลียมและมีสมบัติที่ต่างกัน ออกซิเจนเกิดปฏิกิริยาเคมีได้ แก๊สฮีเลียมไม่เกิดปฏิกิริยาเคมี หรือเฉื่อยต่อการเกิดปฏิกิริยาเคมี แล้วทำไมแก๊สทั้ง 2 ชนิดนี้ถึงมีสมบัติต่างกันล่ะจากอะไร ติดแก๊สทั้งสองชนิดนี้มีสมบัติต่างกันนะครับ เพราะว่าแก๊สทั้ง 2 ชนิดนี้นะครับ ประกอบด้วย ธาตุ มีองค์ประกอบภายในอะตอมต่างกัน ส่งผลให้สมบัติต่างกัน นั่นแสดงว่าอะตอม และองค์ประกอบภายในอะตอมนี่ มีผลต่อสมบัติของสารใช่ไหมครับ ด้วยเหตุนี้แหละ เราเลยจำเป็นที่จะต้อง มาเรียนเรื่องอะตอมคืออะไรครับ อะตอมนะครับ ก็จะเป็นหน่วยย่อยของสารเคมีสารเคมีนะครับ เกิดจากภาพนะครับ ตั้งแต่ 1 ชนิดขึ้นไปนะครับ มารวมกันนะครับ เป็นสารเคมี 1 ซึ่งอะตอมก็เป็นหน่วยย่อยที่สุด ของธาตุนั่นเอง องค์ประกอบภายในอะตอมมีอะไรบ้าง องค์ประกอบภายในอะตอมนะครับ ก็มีโปรตอนนิวตรอนและอิเล็กตรอนครับผม ทีนี้ย้อนกลับมาดูนะครับ องค์ประกอบภายในอะตอม ของออกซิเจน แล้วก็ฮีเลียมที่มีสมบัติที่ต่างกันไหมครับ ออกซิเจนมี 8 โปรตอน 8 อิเล็กตรอนและ 8 นิวตรอน ในขณะที่ฮีเลียมนะครับ มี 2 โปรตอน 2 อิเล็กตรอนและนิวตรอน เปลี่ยนการที่อะตอมออกซิเจน และฮีเลียมมีจำนวนโปรตอน อิเล็กตรอน นิวตรอนต่างกัน อะตอมของออกซิเจนและแก๊สฮีเลียมนะครับ มีสมบัติที่ต่างกัน ส่งผลให้แก๊สออกซิเจน มีสมบัติที่ต่างกันด้วยครับผม ตัวอย่างที่ครูยกมา จะเห็นว่าออกซิเจน มีจำนวนโปรตอน อิเล็กตรอน นิวตรอนเท่ากันเลย ก็คือ 8 ฮีเลียมก็เช่นกันนะครับ มีโปรตอนอิเล็กตรอนนิวตรอนเท่ากัน ก็คือมีสอบ ก็เลยอยากถามว่า แล้วแกตื่นอ่ะครับ อะตอมของธาตุอื่นล่ะครับ มีจำนวนโปรตอน อิเล็กตรอนนิวตรอนเท่ากันหรือไม่พรุ่นี้นะครับ ครูจะยังไม่เฉลยนักเรียนเรียนเรื่องอะตอมจบไปแล้ว ครูเชื่อว่านักเรียนจะสามารถตอบคำถามนี้ ได้ด้วยตนเองอะตอมนะครับ มีขนาดเล็กมากเลยมองไม่เห็นด้วยตาเปล่านะครับ เวลาที่เราจะศึกษา หรือเวลาที่เราจะอธิบายเกี่ยวกับโครงสร้างอะตอมนี่ ต้องใช้แบบจำลองอะตอมแทนนะครับ นักวิทยาศาสตร์หลาย ๆ ท่าน ก็ได้มีการนำเสนอแบบจำลองอะตอมที่ต่างกัน แบบจำลองอะตอมในหน้านี้นะครับ ก็เป็นตัวอย่างแบบจำลองอะตอม ของนักวิทยาศาสตร์ ที่มีชื่อเสียงท่านหนึ่งนะครับ เพราะฉะนั้น แบบจำลองอะตอมที่กำหนดให้นักเรียนนะครับ จงเติมชื่อองค์ประกอบภายในอะตอม ให้สมบูรณ์อิเล็กตรอนมีประจุเป็นอะไรครับ อิเล็กตรอนมีประจุเป็นลบนะครับ แล้วอะไรล่ะที่มีประจุเป็นบวก โปรตอนนั่นเองครับ แล้วก็สุดท้ายเลย ก็คือนิวตรอนไม่มีประจุครับผม สรุปอีกครั้งนะครับ แบบจำลองอะตอมนะครับ ก็คือเป็นแบบจำลองที่นักวิทยาศาสตร์ นำมาใช้เพื่อศึกษาและอธิบายโครงสร้างอะตอม สามารถเปลี่ยนแปลงได้ แบบจำลองที่นิยมนำมาใช้ อธิบายสมบัติทางเคมีของธาตุ ก็คือแบบจำลองอะตอม แบบจำลองอะตอมนะครับ กล่าวไว้ว่าแบบจำลองอะตอม ประกอบด้วย โปรตอน นิวตรอน รวมกันอยู่ในนิวเคลียส และมีอิเล็กตรอนเคลื่อนที่ รอบนิวเคลียสเป็นวง มีระยะห่างจากนิวเคลียส และมีพลังงานต่างกันครับผม เสียงจะข้อความนะครับ ถ้าแสดงออกมาเป็นรูปภาพ ก็จะประมาณนี้ครับ ตรงจุดสีน้ำเงินตรงกลางนะครับ นิวเคลียสนะครับ ซึ่งประกอบด้วย โปรตอนและนิวตรอน ส่วนจุดสีดำ ๆ ก็คืออิเล็กตรอน ซึ่งเคลื่อนที่รอบนิวเคลียสนะครับ ด้วยระดับพลังงานที่ต่างกัน ฮีเลียมนะครับ มีระดับพลังงาน เพราะฉะนั้น เวลาเขียนแบบจำลองก็เลยมีแค่ 1 วง ส่วน ออกซิเจนนะครับ มี 2 ระดับพลังงาน เสียงเวลาเขียนแบบจำลองก็เลยมี 2 วงทีนี้นอกจากคำว่านิวเคลียสแล้วนี่ ก็มีอีกหนึ่งคำที่ครูอยากให้นักเรียนได้รู้จักคือคำว่าเวเลนซ์อิเล็กตรอนคืออะไร ครับ เวเลนซ์อิเล็กตรอน คือ อิเล็กตรอนที่อยู่ในระดับพลังงานชั้นนอกสุดครับ อย่างเช่นฮีเลียมนะครับ ฮีเลียมมี 1 ระดับพลังงาน ก็คือมี 1 วงนะครับ เพราะฉะนั้น1 วงของฮีเลียมนะ ถือว่าเป็นระดับพลังงานชั้นนอกสุด ก็เลยมีอิเล็กตรอน 2 ตัวครับ ส่วนออกซิเจนนะครับ จะเห็นว่ามี 2 ระดับพลังงานนะครับ เพราะว่ามี 2 วงระดับพลังงานชั้นนอกสุดนะครับ มีจำนวนอิเล็กตรอนทั้งหมด 6 ตัว เพราะฉะนั้น ก็เลยมี 6 ครับ ไม่ยากเลยเนาะน่าจะทำได้นะครับ ทีนี้เพื่อตรวจสอบความเข้าใจนะครับ ครูนะครับ ก็มีคำถามให้นักเรียนลองคำถามนะครับ แบบจำลองอะตอมของโบร์ของธาตุสมมติ Y แสดงได้ดังรูป จงระบุจำนวนอิเล็กตรอน และเวเลนซ์อิเล็กตรอนของอะตอม ของธาตุ Y ได้ไหมครับ ครูใช้สีเดียวกันนะครับ เพราะว่าสีจะได้เหมือนกับหนังสือเรียน ตรงกลาง ก็คือนิวเคลียสนะ ย่างนั้น เราไม่ต้องไปนับนะครับ เรานับเฉพาะอิเล็กตรอนนะครับ ก็คือที่ตัวที่เคลื่อนที่อยู่ รอบนิวเคลียสอิเล็กตรอนกี่ตัวครับ 3 ตัวใช่ไหมครับ ทีนี้มีอิเล็กตรอน 3 ตัว แล้วมีเวเลนซ์อิเล็กตรอนกี่ตัว ตอนนี้เราก็จะดูอิเล็กตรอนที่อยู่ชั้นนอกสุด ใช่ไหมครับ ก็แสดงว่ามีแค่ 1 ตัวคำตอบ ตอนนี้นะครับ อะตอมของธาตุ Y มี 3 อิเล็กตรอน แล้วก็มี 1 เวเลนซ์ ก่อนครับ เมื่อสักครู่นะครับ ก็เป็นการพูดถึงแบบจำลองอะตอมของโบร์ มีแบบจำลองอะตอมอีกแบบหนึ่งครับ ที่น่าสนใจนะครับ ก็คือแบบจำลอง จำลองอะตอมแบบกลุ่มหมอกนะครับ การแสดงโอกาส ที่จะพบอิเล็กตรอน ในลักษณะกลุ่มหมอก บริเวณที่มีกลุ่มหมอกทึบ เป็นบริเวณที่มีโอกาสพบอิเล็กตรอน ได้มากกว่าบริเวณที่เป็นแบบจาง หน้าตาของแบบจำลองอะตอม แบบกลุ่มหมอกเป็นแบบนี้ครับ ตรงกลางนะครับ ที่เป็นจุดสีดำ ก็คือนิวเคลียสนะครับ ส่วนที่เป็นอ่านจุดเยอะ ๆ นะครับ อันนี้ก็คือกลุ่มออกนะครับ ก็คือโอกาสที่จะพบอิเล็กตรอน ตรงที่เป็นบริเวณที่มีโอกาสพบอิเล็กตรอนเยอะ บริเวณที่เป็นหมอกกลาง ก็คือมีโอกาสพบอิเล็กตรอนน้อย ทีนี้นักเรียนหลาย ๆ คน มักจะเข้าใจผิดนะครับ เขียนแบบจำลองอะตอมแบบกลุ่มหมอกแล้วนี่ เข้าใจว่ามีอิเล็กตรอนเยอะมากเลย เพราะว่าเห็นมีจุดตัดเยอะมาก จริง ๆ ที่เป็นจุดต่าง ๆ ไม่ใช่จำนวนอิเล็กตรอนนะครับ แต่ว่าเป็นโอกาสในการพบ ตรงไหนที่มีจุดเยอะมาก จนเป็นสีแบบเต็ม ๆ เลยนี่ คือโอกาสครบเยอะ ตรงไหนที่มีจุดได้น้อยนะครับ อันนี้ก็คือมีโอกาสพบน้อย แต่ไม่ใช่จำนวนอิเล็กตรอนนะ อย่าสับสน เราได้เรียนรู้เกี่ยวกับ แบบจำลองอะตอม กลุ่มหมอกไปละมาทำแบบฝึกหัดสิครับ แบบจำลองอะตอมแบบกลุ่มหมอก ของธาตุไฮโดรเจน รูปจงเรียงลำดับตำแหน่ง ที่มีโอกาสพบอิเล็กตรอนจากมากไปน้อย สังเกตไหมครับ ว่าไฮโดรเจนมีอิเล็กตรอนแค่ตัวเดียว แต่เวลาเขียนแบบจำลองคุณมองเห็นไหมครับ มีจุดมากเลย เพราะว่าจุดนี้ไม่ใช่จำนวนอิเล็กตรอน แต่ว่าเป็นโอกาสที่จะพบก่อนนะครับ ทีนี้กลับมาที่คำถาม อบได้ไหมครับ ว่าตรงไหนที่มีโอกาสพบอิเล็กตรอน จากมากไปน้อย ตำแหน่ง D นี่คืออะไรครับ ตำแหน่งดีก็คือนิวเคลียสนะครับ เพราะฉะนั้น ตัดออกนะครับ ตำแหน่งที่จะพบอิเล็กตรอน ก็เหลือแค่ 2 ตำแหน่ง คือตำแหน่ง E กับ นะครับ เพิ่งจะจอดนะครับ ตำแหน่ง senior กลุ่มออกจะมีสีเข้มกว่าตำแหน่ง f นะครับ ที่ให้โอกาสที่จะพบอิเล็กตรอน ของตำแหน่งจึงมีมากกว่าตำแหน่ง H นั่นเอง ตอนนี้เราก็มีความรู้เกี่ยวกับแบบจำลองอะตอม แบบกลุ่มหมอกแล้วนะครับ ทีนี้เพื่อให้นักเรียนมีความเข้าใจเพิ่มเติม ของ สสวท. ก็ได้จัดทำสื่อนะครับ เกี่ยวกับแบบจำลองของกลุ่มหมอก เวลาที่นักเรียนได้ใช้หนังสือเรียน สสวท. นะครับ ถ้านักเรียนเห็นสัญลักษณ์นี้นะคะ ที่มีตัวอักษร A และแสดงว่ารูปภาพรูปภาพนั้นนะครับ เป็นมาร์ก นักเรียนสามารถดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน AR นะครับ แล้วก็มาตอบ เพื่อที่จะศึกษาเกี่ยวกับอาเรื่องนั้น ๆ ได้ เช่นตัวอย่างนี้ครับ ตัวอย่างนี้เป็นตัวอย่างมาร์กเกอร์ ที่อยู่ในหน้า 8 นักเรียนท่านนักเรียน Download Application แล้วมาเกาะ นักเรียนก็จะรู้เลยว่าเป็นยังไง วิธีการดาวน์โหลดดาวน์โหลดอย่างไรครับ คร๔[เสียงหัวเราะ]ูก็มีขั้นตอนโดยสรุปให้นะครับ ให้นักเรียนไปที่หรือ Play Store นะครับ แล้วก็ลอง search คำว่า a Wish นะครับ นักเรียนก็จะเห็นไอคอนที่มีหน้าตาแบบไหนครับ สารเคมีสีเขียว ๆ นะครับ ให้ทำการดาวน์โหลดนะครับ ดาวน์โหลดเสร็จแล้วนะครับ ถ้าให้เลือกวิชาเคมีนะครับ ขอเลือกวิชาเคมีเสร็จแล้วนะครับ เคมีเพิ่มเติม ม. 4 มีวิทยาศาสตร์กายภาพ ม. 5 ก็ให้เลือกวิทยาศาสตร์ ทีนี้เวลาที่นักเรียนไปดาวน์โหลด แอปพลิเคชันนี้จะมีขั้นตอนมากกว่านี้ครูเชื่อว่านักเรียนดาวน์โหลดได้แน่นอน นี้พอ Download Application แล้วนะครับ ก็ให้นักเรียนนะครับ มา 2 ที่มักเจอในหน้าที่ 8 นะครับ ที่เป็นรูปอะตอมแบบกลุ่มหมอก นักเรียนตอบนะครับ แสดงผลแบบนี้ครับ (บรรยาย) แบบจำลองอะตอมแบบกลุ่มหมอกของอะตอมไฮโดรเจนอิเล็กตรอนอิเล็กตรอน เคลื่อนที่รอบนิวเคลีย ส รวดเร็วไม่สามารถบอกตำแหน่งที่แน่นอนได้แบบจำลองจึงแสดง จอดรอบนิวเคลียส (ดร.สนธิ) โอเคครับ เมื่อสักครู่นะครับ ก็เป็นตัวอย่าง AR นะครับ วิชาเคมี ในตำแหน่งที่เป็นแบบจำลองอะตอม แบบกลุ่มหมอก และนอกจากแบบจำลองอะตอม ของไฮโดรเจนแล้ว ก็ยังมีแบบจำลองอะตอมของฮีเลียม แล้วก็ลิเทียมอย่างไร ถ้านักเรียนดาวน์โหลดแอปพลิเคชันนี้แล้ว ลองไปส่องดูนะครับ ว่าหน้าตาของฮีเลียมและก็ลิเทียม จะเหมือนหรือแตกต่างจากไฮโดรเจนอย่างไรครับ ทีนี้ต่อนะครับ ได้เรียนรู้เกี่ยวกับแบบจำลองอะตอม แบบกลุ่มหมอกละ ครูก็เลยมีคำถามและคำว่า แบบจำลองอะตอมแบบกลุ่มหมอก แสดงจำนวนอิเล็กตรอน และเวเลนซ์อิเล็กตรอนหรือไม่ แสดงไหมครับ คำตอบ ก็คือไม่ได้แสดงจำนวนอิเล็กตรอน และก็ไม่ได้แสดงจำนวนเวเลนซ์อิเล็กตรอน ใช่ไหมครับ แบบจำลองอะตอมแบบกลุ่มหมอกนี้ จะแสดงบริเวณที่จะพบอิเล็กตรอน ถ้าเราอยู่แบบจำลองนะ เราจะบอกไม่ได้หรอกว่ามีอิเล็กตรอนกี่ตัว และมีเวเลนซ์อิเล็กตรอน เราจะบอกได้แค่โอกาสที่จะพบอิเล็กตรอนนะครับ ว่าตรงไหนมีโอกาสพบเยอะ ตรงไหนพบน้อย เดียวกันหน่อยปบทเรียนกันนะครับ อะตอมนะครับ ประกอบด้วย โปรตอนนิวตรอนและอิเล็กตรอนนะครับ แบบจำลองอะตอมของโบร์ แสดงโปรตอน และนิวตรอนในนิวเคลียส แล้วก็มีอิเล็กตรอนนะครับ เคลื่อนที่เป็นวงรอบนิวเคลียส มีระยะห่างจากนิวเคลียส และมีพลังงานต่างกัน แบบจำลองอะตอมแบบกลุ่มหมอก แสดงโอกาสที่จะพบอิเล็กตรอนรอบนิวเคลียส ในลักษณะกลุ่มหมอก เป็นอย่างไรงบ้างครับ เนื้อหาเกี่ยวกับอะตอมยากไหม น่าจะไม่ยากจนเกินไปนะครับ อย่างไรถ้านักเรียนมีเวลา ก็ไปทบทวนแล้วก็ไป ทำแบบฝึกหัดให้เยอะ ๆ นะครับ เรื่องอะตอมนี้ ยังไม่จบนะครับ อันนี้เป็นแค่เนื้อหาในส่วนเล็ก ๆ เท่านั้น ครั้งหน้าเราก็ยังมาพูดเนื้อหาเกี่ยวกับอะตอมกันต่อ ส่วนเนื้อหาจะเป็นอย่างไรนั้น เดี๋ยวเราพบกันต่อไป สำหรับวันนี้สวัสดีครับ