--- title: โปรตีน (10.07 นาที) subtitle: date: วันพุธที่ 15 พฤษภาคม 2567 เวลา 09.29 น. --- (ข้อความสดจากระบบถอดความเสียงพูดทางไกล) เสียงดนตรี (ดร.ปุณิกา) สวัสดีค่ะนักเรียนทุกคน กลับมาพบกันอีกครั้งนะคะ กับคุณครูคุปุณิกา ยังอยู่ในบทเดิม ก็คือบทที่ 3 อาหาร คิดดี ๆ นะคะ เราจะมาเรียนรู้กันในหัวข้อที่ 3 โปรตีน ซึ่งในหัวข้อก่อนหน้า นักเรียนจำได้ไหมคะ เราเรียนรู้เรื่องอะไรไปแล้วบ้าง ในหัวข้อแรกนะคะ ไขมันแล้วก็น้ำมันเราเชื่อมโยงกันไปถึงเรื่องของสารประกอบไฮโดรคาร์บอน เธอมีทั้งชนิดอิ่มตัวและไม่อิ่มตัว ตรวจหัวข้อที่ 2 นะคะ คาร์โบไฮเดรตคุ ณครูก็พาไปเรียนรู้ พอลิเมอร์ แล้วก็สมบัติทางกายภาพของพอลิเมอร์บางชนิดในคลิปนี้นักเรียนมาดูสิคะ ว่าโปรตีนเราจะเชื่อมโยงไปถึงเรื่องใดได้บ้าง โปรตีนนะคะ เป็นสารอาหารที่เป็นแหล่งพลังงานที่สำคัญของมนุษย์ นักเรียนรู้ไหมคะ การรับประทานโปรตีน 1 กรัมพลังงาน 10 กิโลแคลอรี่ โปรตีนมีบทบาทสำคัญอย่างมากสิ่งในสิ่งมีชีวิต เช่น เป็นโครงสร้างกล้ามเนื้อ ขน ผม และเล็บ นอกจากนี้นะคะ ทำหน้าที่เป็นเอมไซม์ ฮอร์โมน ระบบภูมิคุ้มกันของร่างกายรับประทานอาหารพวกเนื้อสัตว์ไข่และธัญพืชต่าง ๆ นี่ ก็จะทำให้เราได้รับโปรตีนในปริมาณที่เพียงพอในแต่ละวันนะคะ แต่ถ้าร่างกายได้รับโปรตีนไม่เพียงพอก็อาจจะอ่อนเพลีย แต่ถ้าเป็นเด็กนี่ อาจจะแคระแกรน หรือว่าส่งผลให้ร่างกายเจริญเติบโตไม่เต็มที่ค่ะ โปรตีนเป็นพอลิเมอร์ที่เกิดจากกรดแอมิโนชนิดมาเชื่อมต่อกันด้วยพันธะโคเวเลนต์โปรตีนนะคะ จะมีอิ่มตัวของกรดอะมิโนที่แตกต่างกันอะมิโนนักเรียนจัดเป็น 2 ประเภทใหญ่ ๆ ก็คือกรดอะมิโนจำเป็น และก็กรดอะมิโนไม่จำเป็นนะคะ ซึ่งกรดอะมิโนจำเป็นนี่ค่ะ... ขอโทษค่ะ กรดอะมิโนจำเป็นร่างกายจะสังเคราะห์เองไม่ได้นะคะ ได้รับจากการรับประทานอาหารเท่านั้นนะคะ ทีนี้เรามาดูสูตรโครงสร้างของกรดอะมิโนกันนะ โดยโมเลกุลของกรดอะมิโนจะประกอบไปด้วย คุณครูระบายสีเขียวไว้นะคะ แล้วก็มีหมู่คาร์บอกซิล ที่คุณระบายเป็นสีส้มนะและมีหมู่อะมิโนคาร์บอกซิลแล้วนี่ เขาจะเชื่อมต่อกันด้วยคาร์บอนแผนที่กรดอะมิโนชนิดค่ะ จะมีหมู่ที่แตกต่างกัน ซึ่งหมู่คาร์บอกซิลนะคะ แสดงสมบัติเป็นกรด กรดอะมิโนแสดงสมบัติเป็นเบส โดยทั่วไปสามารถแสดงได้ทั้งกรดและเบสค่ะ ครูจะให้ส่งของสร้างของเมไทโอนีนนะคะ ซึ่งเมไทโอนีนเป็นกรดอะมิโนจำเป็นชนิดหนึ่งที่พบในนมที่เราดื่มเป็นประจำค่ะ บริเวณที่คุณระบายสีเขียวไว้ก็คือหมู่อะมิโนนั่นเอง ส่วนสีส้ม ก็คือหมู่คาร์บอกซิล ส่วนของสีฟ้าคือหมู่แทนที่นั่นเองค่ะ คราวนี้นะครูจะให้นักเรียนมาทบทวนความรู้เดิมกันหน่อย จากโครงสร้างนักเรียนบอกได้ไหมคะ เมไทโอนีนเป็นสารอินทรีย์หรือสารประกอบอินทรีย์ จำได้ไหมเอ่ย ความหมายสารประกอบอินทรีย์ ความหมายของสารประกอบอนินทรีย์ น่าจะตอบกันได้แล้วคะ ครูเฉลยเลยล่ะค่ะ เฉลยนะคะ เมไทโอนีนเป็นสารประกอบอินทรีย์ ทำไมถึงเป็นสารประกอบอินทรีย์ ก็เพราะว่ามีไทโอนีนลค่ะ องค์ประกอบส่วนใหญ่เป็นธาตุคาร์บอนซึ่งนักเรียนสังเกตนะคะ ธาตุคาร์บอนนี่ สร้างพันธะโคเวเลนต์กับไนโตรเจนหรือธาตุคาร์บอนด้วยกันเองซึ่งตรงกับความหมายของสารประกอบอินทรีย์นั่นเองค่ะ ทีนี่ครูจะถามต่อเลยว่าเมไทโอนีนนะคะ สารประกอบไฮโดรคาร์บอนชนิดอิ่มตัว หรือว่าไม่อิ่มตัวคะ นักเรียนลองพิจารณาสูตรโครงสร้างของเมไทโอนีนอีกครั้งนะคะ แล้วตอบครูค่ะ น่าจะได้แล้วนะคะ คำตอบค่ะ ผิดทั้งคู่ค่ะ เมไทโอนีนนะคะ ไม่ใช่สารประกอบไฮโดรคาร์บอน นักเรียนลองดูโครงสร้างสูตรโครงสร้างของเขานะคะ จะเห็นว่าสารประกอบไฮโดรคาร์บอนครูทวนก่อนแล้วกันนะ คำว่า "สารประกอบไฮโดรคาร์บอน" ก่อนสารประกอบไฮโดรคาร์บอน ก็คือสารที่มีเฉพาะธาตุคาร์บอนกับไนโตรเจน ทีนี้เรามาดูสูตรโครงสร้างของเมไทโอนีนนะ เห็นว่าสูตรโครงสร้างของเขาน่ะนอกจากจะมีคาร์บอนมีไฮโดรเจนแล้วนี่ มีไนโตรเจน มีออกซิเจนแล้วก็มีกำมะถันอยู่ในนั้นอีกด้วย แสดงว่าไม่ใช่วันนี้นะคะ ไม่ใช่สารประกอบไฮโดรคาร์บอน นักเรียนต้องพิจารณาดูดี ๆ นะคะ ในทำนองเดียวกันสารประกอบอินทรีย์ในสูตรโครงสร้างในหมู่คาร์บอกซิล ก็จะแสดงสมบัติเป็นกรด หรือในหมู่อะมิโนนะคะ ก็จะแสดงสมบัติเป็นเบสสังเกตนะคะ ว่ามวลแอมิโนอาจเป็นไปได้ทั้ง 3 แบบ นักเรียนดูที่ครูเขียนไว้นะคะ คราวนี้เราจะมาพิจารณาสมบัติกรดเบสในสารประกอบอินทรีย์อยู่ที่ค่ะ กรดแอซิติกเห็นว่าสารนี้มีหมู่คาร์บอกซิลมีหมู่โครงสร้างหน้าแสดงว่าตามนี้นะคะ ความเป็นกรด มาดูสารถัดไปกันเลย แอมเฟตามีนนะคะ นักเรียนคุ้นหูกับแอมเฟตามีนไหมคะ วิตามินเป็นสารที่อยู่ในยาระงับประสาทนะคะ เรารู้จักกันว่าอยู่ในยาบ้านั่นเอง ดูสูตรโครงสร้างของแอมเฟตามีนนะคะ ในส่วนของเจ้าของเขามีอะไรคะ มีหมู่อะมิโนนักแสดงว่าแอมเฟตามีนมีสมบัติเป็นเบสค่ะ จากสไลด์ที่ผ่านมานะคะ ครูก็เขียนครูก็สอนเกี่ยวกับสมบัติอินทรีมาทดสอบความเข้าใจกันหน่อยนะคะ คำถามถามว่าสูตรโครงสร้างของสารประกอบอินทรีย์ต่อไปนี้ สารใดเป็นกรดและสารใดเป็นเบส ครูเว้นเวลาให้นักเรียนเขียนสักครู่นะคะ น่าจะตอบคำถามเสร็จแล้วทุกคนนะคะ อย่างนั้นมาดูเฉลยกันเลยค่ะ ค่ะ แต่ก่อนที่เราจะเฉลยกันนะคะ การจะระบุสมบัติของเพจสำคัญเหล่านี้ต้องดูที่สุดของสารเขาก่อนนะคะ หมู่คาร์บอกซิลก็จะเป็นกรดอะมิโนก็จะเป็นเบสคราวนี้เรามาดูที่สาร A กันค่ะ รู้สึกของเจ้า A กันเลยนะคะ Nissan A7 ว่ามีหมู่คาร์บอกซิลนะคะ ดังนั้นสาร aจะเป็นกรดค่ะ ต่อมาที่ 3 กันบ้างเรียนโดยสาร b นะคะ สูตรโครงสร้างของสาร b ด้านขวามือของนักเรียนนะคะ เห็นว่าสารปีนี้สูตรโครงสร้างอะไรคะ แสดงว่าสารเบสค่ะ มาดูสาร C กันบ้างนะคะ ดูที่สูตรโครงสร้างสารD นะคะ จะเห็นว่าสูตรโครงสร้างของ 3ce มีหมู่อะมิโนแสดงว่าสาร C จะเป็นเบสเช่นเดียวกันค่ะ โครงสร้างสุดท้ายกันบ้างนะคะ วันนี้ไปส่งของสั่งของศาลดีนะจะเห็นว่าแสนดีหมู่คาร์บอกซิลถึง 20000 เลยนะคะ หน้าแสดงว่าศาล D dog เป็นกรดค่ะ อย่างไรกันบ้างคะ สำหรับคำถามข้อแรกนี้นะคะ ไม่ยากเลยใช่ไหมคะ เรามาต่อคำถามข้อที่ 2 เลยนะคะ อะดรีนาลีนเป็นฮอร์โมนที่ร่างกายจะหลั่งออกมาอารมณ์โกรธ หวาดกลัว หรือว่าตื่นเต้น เมื่ออะดรีนาลีนหลังค่ะ ก็จะไปกระตุ้นให้กล้ามเนื้อหัวใจทำงานเร็วกว่าปกติ อาการที่แสดงว่ามีการหลั่งฮอร์โมนอะดรีนาลีนนะคะ ก็เช่น เขินหน้าแดง ตื่นเต้นจนมือสั่นหรือว่าหัวใจเต้นตึก ๆ ใครเป็นไหมคะ นักเรียนเป็นแสดงว่านัทเวลานั้นอะดีนาลีนนักเรียนหลังนะคะ สูตรโครงสร้าง adrenaline โครงสร้างทางเรขาคณิต pH น้อยกว่ามากกว่าหรือเท่ากับ 7 จงอธิบายเหตุผลประกอบ ครูจับเวลาให้นักเรียนคิดสักครู่นะคะ เป็นอย่างไรบ้างคะนักเรียน น่าจะตอบกันทุกคนแล้วนะคะ มาดูเฉลยพร้อมกันเลยค่ะ การที่จะตอบคำถามข้อนี้นะคะ นักเรียนต้องพิจารณาโครงสร้างของอะดรีนาลีนกันก่อน เห็นว่าส่งของทางสารนะคะ มีหมู่อะมิโน อะดรีนาลีนมีสมบัติเป็นเบสถ้าเป็นเบสควรมี pH มากกว่า 7 จะตอบคำถามนี้นะคะ ตอบว่ามี pH มากกว่า 7 เพราะโครงสร้างของอะดรีนาลีนจะเห็นว่าอะมิโนแสดงสมบัติเป็นเบสจะมาสรุปบทเรียนกันนะคะ โปรตีนเป็นพอลิเมอร์ที่มีกรดแอมิโนเป็นมอนอเมอร์ คาร์บอกซิลเชื่อมต่อกับคาร์บอนที่มีหมู่มีนมมีสมบัติเป็นเบสในขณะที่หมูแสดงสมบัติเป็นกรดสารประกอบอินทรีย์ จะระบุได้ว่าสารใดเป็นกรด ส่วนประกอบอินทรีย์ที่มีหมู่อะมิโนจะระบุได้ว่าอันไหนเป็นเบส ค่ะ สำหรับหัวข้อโปรตีนในวันนี้นะคะ เราก็เชื่อมโยงไปถึงสมบัติกรดเบสของสารประกอบอินทรีย์ ก็หวังว่านะคะ นักเรียนจะกลับไปทบทวน และฝึกทำแบบฝึกหัดกันค่ะ สำหรับหัวข้อโปรตีนในวันนี้ค่ะ ก็ขอจบเพียงเท่านี้ค่ะ สวัสดีค่ะ [เสียงดนตรี]