--- title: PE + ASR ระบบคืออะไร (18.08 นาที) ห้องที่ 3 subtitle: date: วันพฤหัสบดีที่ 21 พฤษภาคม 2569 เวลา 13.00 น. --- (ข้อความสดจากระบบถอดความเสียงพูดทางไกล) (ดร.พิมพร) สวัสดีค่ะ นักเรียนคะคะ คุณครูอ้อมนะคะ วันนี้ก็ยินดีที่ได้มีโอกาสได้มาจากการเรียนรู้ ในวิชาเทคโนโลยีการออกแบบและเทคโนโลยีสำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 นะคะ ในวิชานี้นะคะ จะมีหัวข้ออะไรบ้าง ครูอ้อมชี้แจงก่อนอื่นเลยนะคะ ในวิชาเทคโนโลยีการออกแบบและเทคโนโลยีของเรานี่นะคะ ประกอบด้วย 7 บท ซึ่ง 7 บทนั้นแบ่งออกเป็น 3 ส่วนค่ะ ส่วนแรกเรียกว่าเทคโนโลยีน่ารู้ ซึ่งประกอบด้วย 3 บทเรียนด้วยกันนะคะ ครูอ้อมจะได้จัดการเรียนรู้กับพวกเราทั้ง 3 บทเรียน วันนี้ค่ะ จะเป็นเรื่องของหัวข้อแรกของคืออะไรงก็จะได้พูดถึงความหมายของระบบว่าคืออะไร แล้วก็ระบบทางธรรมชาตินะคะ กับระบบทางเทคโนโลยี หรือเป็นระบบที่มนุษย์สร้างขึ้นนั่นเองนะคะ ก่อนอื่นขอชี้แจงจุดประสงค์นะคะ เมื่อนักเรียนเรียนรู้เรื่องหัวข้อเรื่องระบบคืออะไรนี่นะคะ ครูก็คาดหวังให้นักเรียนสามารถอธิบายความหมายของระบบได้นะคะ สามารถเชื่อมโยงความสัมพันธ์ขององค์ประกอบต่าง ๆ ที่เกี่ยวเนื่องกันภายในระบบได้ นะคะ ก็ขอให้นักเรียนตั้งใจเรียน เพื่อที่จะบรรลุจุดประสงค์การเรียนรู้ของเราทั้ง 2 ข้อนะคะ ก่อนอื่นเลยนะคะ ครูอยากให้นักเรียนบอกความสัมพันธ์ ของ 2 ภาพนี้ อาจยังเห็นไม่ชัดเจน เดี๋ยวครูอ้อมขอเอาตัวเองออกจากภาพก่อนนะคะ ออกหรือยังเอ่ย ออกแล้วนะคะ นักเรียนจะได้เห็นชัดมากขึ้นนะ 2 ภาพนี้สัมพันธ์กันอย่างไรนักเรียน วิธีการง่าย ๆ ที่เรามักจะใช้ ที่เรามักจะใช้ในการมองภาพหรือว่าหาความสัมพันธ์ ก็คือกันนึกถึงคำ คำที่เกี่ยวข้องกับภาพนี้มีอะไรบ้างล่ะคะ ครูคุณอ้อมคิดนะ อาจจะไม่ใช่เค้ก แต่ครูอ้อมคิดถึงคำว่า "เค้ก" คิดถึงขนมหวาน คิดถึงอาหาร คิดถึงแม่ คิดถึงลูกนะคะ มีคำว่า "ครอบครัว" มีความสุข อิ่มอร่อย นะ ข้าง ๆ กัน มีต้นไม้ มีแสง มีรถด้วยนะคะ มีสถานที่ครูคิดถึงบ้าน คิดถึงการจัดบ้าน การจัดสวน หรืออาจจะคิดถึงแสง อากาศดี สวน มาตกแต่งมีต้น มีธรรมชาติ ได้หมดเลยค่ะ พอได้คำแล้ว เราก็ลองหาความสัมพันธ์ดุสิ บางคนอาจจะได้มาเป็นประโยคเลย อาจจะได้คำว่า "บ้านแสนสุข" จะได้คำว่า "บ้านแสนสุข" ก็ได้นะคะ หรืออาจจะเป็นเช้านี้แสนอร่อย ครูอ้อมเริ่มต้นนักเรียนทานอาหาร นักเรียนกำลังทานอาหาร ไปถึงภายในร่างกายของเด็กคนนี้เลยนะคะ เมื่อทานอาหารแล้วอาหารถูกย่อยระบบทางเดินอาหาร นะคะ ก็ถูกดูดซึมนะคะ เมื่อย่อยแล้วก็ถูกดูดซึมนะคะ สารอาหารเอาไปใช้ประโยชน์ในส่วนต่าง ๆ ของร่างกายใช่ไหมคะ แน่นอนเมื่อมนุษย์ดำรงชีวิตอยู่ได้ ก็ต้องมีการหายใจ เมื่อมีการหายใจ เราก็ปลดปล่อยคาร์บอนไดออกไซด์ออกมาค่ะ สัมพันธ์กันแล้วกับภาพที่ 2 เพราะว่าอะไรคะ ต้นไม้หรือพืชต่าง ๆ นั้นใช้คาร์บอนไดออกไซด์ในกระบวนการสังเคราะห์ด้วยแสง ได้ใช้จากมนุษย์นะ ได้ใช้คาร์บอนไดออกไซด์จากมนุษย์ เมื่อใช้ไปแล้วก็เกิดปล่อยออกซิเจนออกมาค่ะ แล้วก็กลับไปถึงมนุษย์ เพราะว่ามนุษย์ของเรานั้นใช้ออกซิเจนในการหายใจ สิ่งที่ควบกำลังจะพยายามเชื่อมโยง ก็คือว่าเราอาจเห็น 2 ภาพที่อาจจะไม่สัมพันธ์กัน แต่จริง ๆ แล้วมันสัมพันธ์กันอยู่นะคะ เริ่มที่มนุษย์ วนเวียนไปถึงพืช แล้วก็กลับมาที่มนุษย์อีกเหมือนกัน นี่แหละค่ะ ถ้าเรามองทุกอย่างเป็นอยู่ภายใต้ระบบใดระบบหนึ่ง เราก็จะเห็นความสัมพันธ์ของส่วนต่าง ๆ นั้น ซึ่งวันนี้ก็จะเป็นส่วนที่เราจะต้องไปเรียนนะคะ ถ้าพูดถึงระบบ นักเรียนคิดว่ามีระบบอะไรบ้างที่นักเรียนรู้จักคะ ครูอ้อมให้เวลาคิดสักประมาณ 30 วินาทีนะ นักเรียนได้กี่คำ ระบบอะไรบ้างที่รู้จัก เริ่มต้นจับเวลานะคะ 30 วินาที อาจจะโน้ต ๆ ไว้ค่ะ ว่านักเรียนได้กี่คำกัน เริ่ม จะหมดเวลาแล้วค่ะ หมดเวลาได้กี่คำกันคะ ได้กี่คำกันเอ่ย ระบบหลายคนอาจจะซ้ำกันกับครูอ้อมนะ ระบบอะไรบ้างที่ นึกถึงมีซ้ำกันหรือเปล่า ระบบบำบัดน้ำเสีย ระบบเสียงตามสาย อะไรที่เราคุ้นเคยดี ระบบการศึกษา ระบบรับนักเรียน นักเรียน ม.4 มาแล้ว ภายในร่างกายก็ยังมีระบบหมุนเวียนเลือดการจัดส่งสินค้า ระบบประสาทในร่างกายของเราระบบต่าง ๆ เหล่านี้มีเยอะครูให้สังเกตว่าระบบเหล่านี้นี่ ถ้าถูกเรียกว่าระบบแล้วมันมีอะไรที่เหมือนกันคะ ลองคิดสิ มีอะไรที่เหมือนกันคำว่า "ระบบ" ตั้งข้อสังเกตอะไรก็ อย่างเช่นารรับนักเรียนนี่ การรับนักเรียน และมีคนที่ความสัมพันธ์เอาเอกสารมาให้ผู้เราสมัครใช่ไหมคะ เพื่อให้อะไรคะ เพื่อทำงานสัมพันธ์กัน แล้วรวมกันแล้วนี่ก็ต้องบรรลุเป้าบรรลุเป้าหมาย ก็คือสามารถนักเรียนได้อย่างไร ได้อย่างดี เพราะฉะนั้นนี่คือที่มาของคำว่าความหมายของระบบกาค่ะเรียน เพราะคำว่า "ระบบ" นะคะ โดยทั่วไปนั้นหมายถึงสิ่งต่าง ๆ ที่มีส่วนประกอบตั้งแต่สองส่วนขึ้นไปรวมกันนะ รวมกันเพื่ออะไรล่ะ เขาก็ทำงานให้สัมพันธ์กันค่ะ เพื่อที่จะให้สามารถบรรลุวัตถุประสงค์นั้นได้ หรือตามหน้าที่ของสิ่งที่สร้างขึ้นมาได้นั่นเองนะคะ ถ้าสังเกตระบบนี้มันจะมีอยู่ 2 ส่วนหลัก ๆ ก็คือระบบทางธรรมชาติกับระบบที่มนุษย์สร้างขึ้นนะ หลังจากนี้เราจะไปดูตัวอย่างนะคะ ว่าระบบที่มนุษย์สร้างขึ้นเป็นอย่างไร เริ่มกันที่ระบบทางธรรมชาติ ครูอ้อมยกตัวอย่างเมื่อกี้เอง ระบบย่อยอาหารของมนุษย์นะคะ จากรูปนักเรียนจะเห็นมันจะเห็นส่วนปากเกี่ยวข้องกับหลายอย่าง ระบบย่อยอาหาร กะเพาะอาหาร ลำไส้ใหญ่ แต่สิ่งเร้าเป็นส่วนตัวเมื่อมีส่วนตัวมีอะไรต้องทำงานสัมพันธ์กัน ทำงานสัมพันธ์แล้ว แต่ถ้าเกิดบางจุดแล้วมีความผิดพลาดขึ้นมานะคะ อย่างเช่น ถ้าเราเคี้ยวอาหารไม่ละเอียด จะส่งผลต่อการทำงานของอวัยวะในระบบย่อยอาหารอื่น ๆ อย่างไรคะ ถ้าเราอยากรู้ว่ามันจะส่งผลอย่างไร เราก็ต้องมาดูที่อวัยวะที่ครูอ้อมพูดถึงเมื่อกี้นี้ มีปาก หลอดอาหาร กระเพาะอาหาร ลำไส้เล็ก ลำไส้ใหญ่ ทวารหนัก คือเกิดปัญหาตั้งแต่ที่ปากเลย แน่นอนอวัยวะต่อมาหลอดอาหาร กระเพาะอาหารก็ต้องทำงานหนักขึ้นค่ะ ก็มันไม่ละเอียด หลอดอาหารก็จะต้องออกแรง หรือว่าต้องใช้พลังงานเพิ่มขึ้ นในการบีบรัดอาหารใช่ไหมคะ ถ้าอาหารไม่ละเอียดแล้ว กระเพาะอาหารเองก็ต้องหลั่งน้ำย่อยออกมามากกว่าปกติเพื่อที่จะให้อาหารนั้นละเอียดใช่ไหมคะ แน่นอนค่ะ ถ้าทำงานหนักขึ้นมาแบบนี้กระเพาะอาหารหลั่งน้ำย่อยมากกว่าปกตินี้ อาจจะนำไปสู่ภาวะผิดปกติ ก็คืออาหารไม่ย่อยนะคะ ส่งผลต่อภาพรวมของสุขภาพของผู้ทานอาหารได้ สิ่งที่ครูอ้อมกำลังพยายามบอก ก็คือว่าถ้าอวัยวะใดอวัยวะหนึ่งในระบบนั้นทำงานผิดปกติขึ้นมานะคะ มันก็จะส่งผลต่อภาพรวมของระบบนั้น เพื่อที่จะให้นักเรียนได้สามารถเชื่อมโยงความสัมพันธ์ของอวัยวะต่าง ๆ ในระบบย่อยอาหารได้นะคะ ขอยกตัวอย่างอีก 1 ตัวสำหรับระบบทางธรรมชาตินะคะ นั่นคือระบบหายใจ แบบในรูปนะคะนักเรียนอาจจะเห็นว่ามีอวัยวะที่เกี่ยวข้องหลายอย่างเลยนะคะ ขอยกตัวอย่างเช่น จมูก โพรงจมูก คอหอย กล่องเสียง หลอดลม มีปอด มีกระบังลมใช่ไหมคะ แน่นอนว่าอวัยวะเหล่านี้ทำงานให้สัมพันธ์กันเพื่อบรรลุวัตถุประสงค์ ก็คือกันแลกเปลี่ยนแก๊สออกซิเจนกับคาร์บอนไดออกไซด์ระหว่างปอดกับอากาศภายนอกนั้นเองใ่ชไหมคะ เอาพืชบ้างค่ะ ระบบทางธรรมชา ติเช่นระบบลำเลียงน้ำของพืชจุดประสงค์การลำเลียงน้ำของพืช ก็เพื่อลำเลียงน้ำไปจนถึงใบ เพื่อการสังเคราะห์ด้วยแสงใช่ไหมคะ มีอะไรบ้างล่ะที่เกี่ยวกับระบบลำเลียงน้ำของพืช น้ำก็ต้องเป็นรากมีท่อลำเลียง ต้องมีใบอยู่ในระบบลำเลียงน้ำของพืชใช่ไหมคะ นี่คือตัวอย่างของระบบทางธรรมชาตินะคะ ถ้าเป็นอย่างอื่น ๆ ล่ะ มีเยอะเลย นักเรียนคิดดูสิคะ ระบบนิเวศ สืบพันธุ์ ภูมิคุ้มกัน ก็เนื้อประสาทผิวหนัง ระบบสุริยะเหล่านี้ คือ ระบบทางธรรมชาติหมดเลยค่ะ ธรรมชาติไปแล้ว เราจะยกตัวอย่างระบบที่มนุษย์สร้างขึ้นบ้าง นักเรียนเห็นปากกานี้ ปากกานี้มีความพิเศษ กดใช่ไหม แล้วไส้ดินสอก็จะโผล่ออกมาใช่ไหมคะ ที่ครูให้มามันใช้การควบคุมแบบหมุนค่ะ ไส้มันถึงจะโผล่ผลออกมาระบบปากกาลูกลื่นของตัวนี้นักเรียนวิเคราะห์ได้ไหมคะอะไรบ้าง ที่เป็นส่วนประกอบของระบบในที่นี้ วิธีการโครงสร้างของมันก็ที่เรามองเห็นก่อนโครงสร้างที่มองเห็นเลย โครงสร้างภายนอกเลยค่ะนักเรียน มีอะไรบ้าง นี่นายหัวปากกาเลยคะ หน้าที่ของเขาก็มีป้องกันการกระแทกและยึดไส้ปากกาไว้ใช่ไหมคะ เราเห็นด้ามปากกาค่ะ หน้าที่หลัก ๆ ของเขา ก็คือจับให้สามารถเขียนให้สะดวกแล้วก็บรรจุไส้ปากกาภายใน บางประการบางรุ่นก็มีที่เหน็บปากกาด้วยนะคะ ก็เอาไว้ยึดวัสดุยึดกับกระเป๋าอะไรอย่างนี้นะ ถ้าเราแกะมันออกมานะคะ เราก็จะเห็นองค์ประกอบภายในของมันแน่นอนหัวปากกานะคะแ ล้วมันยังทำหน้าที่ในการควบคุมการเข้า-ออก ของปากกาด้วย นอกจากนั้นก็ยังต้องมีสปริงใช่ไหมคะ สำหรับควบคุมการเคลื่อนที่ของไส้ปากกา ปากกาแน่นอนล่ะ ต้องมีไส้ปากกาที่บรรจุหมึกไว้อยู่นะคะ เอาไว้สำหรับเขียนนะ นี่คือระบบปากกาลูกลื่นที่ครูยกตัวอย่าง เราใช้วิธีการวิเคราะห์ระบบด้วยการดูโครงสร้างภายนอก แล้วก็ดูโครงสร้างภายใน ดูหน้าที่ของเขาเกี่ยวข้องสัมพันธ์กันนะคะ ไส้ปากกาก็โผล่ออกมา ไส้ปากกาใช่ไหมคะ ทำให้เราสามารถเขียนได้นะคะ ถ้าปัญหาขึ้นมาล่ะคะ ถ้าเกิดปัญหาขึ้นมา ว่าปากกาของนักเรียนนี่ หัวปากกาแตกค่ะนักเรียน ปากกาแตกค่ะนักเรียน จะส่งผลอย่างไรคะ กับการเขียนของนักเรียนน่ะค่ะ หัวปากกาแตก มันก็จะมีส่วนที่เกี่ยวข้องใช่หรือเปล่าคะ ใช่ไหมคะ ทำให้เราไม่สะดวกต่อการควบคุมการหมุนไส้ปากกา โยกไปมา ควบคุมการเขียนยาก เส้นไม่ชัดเจน ดังนั้น เราจะเห็นว่าส่วนใดส่วนหนึ่งอะไรก็ตามที่มันทำงานไม่สมบูรณ์ มันก็จะมีผลไปถึงภาพรวมระบบนะคะ อย่างเช่น ตัวนี้ก็อาจถึงขั้นเขียนไม่ได้เลย ก็ต้องซื้อปากกาใหม่ นั่นคือความสัมพันธ์ของแต่ละส่วนแในแต่ละระบบนะคะ โทรศัพท์มือถือค่ะ นักเรียนคุ้นเคยมากเลย นักเรียนเคยแกะดูไหมว่ามันมีอะไรบ้าง มันมีอะไรบ้างคะ นักเรียนเคยเห็นนะ ว่าหนูรู้ค่ะ ว่ามีแบตเตอรี่ค่ะ เป็นแหล่งให้พลังงานค่ะ ส่วนที่ นอกจากนี้อะไรอีกคะ มีหน่วยควบคุมระบบเสียงค่ะ พวกควบคุมไมโครโฟน ควบคุมลำโพงนะคะ มีชุดกล้อง นักเรียนชอบถ่ายรูปนะ มีเอาไว้สำหรับบันทึกภาพถ่ายวิดีโอก็ได้ หน้าจอแสดงผลเราสามารถรับ-ส่งข้อมูลโดยการก็ได้พิมพ์สัมผัสระบบพิมพ์สัมผัสก็ได้ ถ้าพิจารณาไปที่ภายในแน่นอนโทรศัพท์ก็ต้องมีแผงวงจรใช่ไหมคะ ซึ่งแผงวงจรนั้นประกอบด้วยหน่วยประมวลผลต่าง ๆ หน่วยประมวลผล มีหน่วยความจำนะคะ มีหน่วยควบคุมหน้าจอสัมผัสด้วยนะคะ อันนี้เป็นการยกตัวอย่างระบบโทรศัพท์มือถือของเรานี่ ข้างในของมันก็มีส่วนต่าง ๆ มากมายใช่ไหมคะ เป็นอย่างไรบ้างคะสำหรับการวิเคราะห์ระบบทั้งทางธรรมชาติ และสิ่งที่มนุษย์สร้างขึ้น อาจจะมีหลาย ๆ ระบบกว่านี้ค่ะนักเรียน มาอันนี้ครูก็ยกตัวอย่างมาเล็กน้อยนะคะ สนใจเพิ่มเติมในใจของมนุษย์เป็นอย่างไร สามารถไปค้นได้นะคะ ที่ลิงก์ที่คุณครูทิ้งไว้ตรงนี้นะคะ เพราะฉะนั้น ในวันนี้นะคะ ครูก็ขอชื่นชมนักเรียนนะคะ ที่เรียนจนถึงสุดท้ายเลย สำหรับข้อนี้ก็มีความเข้าใจและสามารถนำความรู้เกี่ยวกับระบบตัวนี้ไปใช้ในหัวข้อต่อไปได้นะคะ พบกันใหม่ในหัวข้อต่อไปนะคะ สวัสดีค่ะ [เสียงดนตรี]